ایرانپدیا دانشنامهی اپوزیسیون ایران است؛ دانشنامهای مستند برای ایرانیانی که میخواهند روایت بدون سانسور و دقیق تاریخ صدسالهی ایران -بهویژه چهل سال اخیر- را بدانند.
ایرانپدیا در ۱۵ شهریور ۱۳۹۶ فعالیت خود را آغاز کرد و هماکنون (۲۳ دی ۱۴۰۴ خورشیدی) ۲٬۳۳۹ نوشتار دارد.
مقالههای این دانشنامه باید بیطرفانه و با استناد به منابع معتبر و بدون لحن تبلیغی و بدون پایمال کردن حق نشر دیگران باشند. مطالب ایرانپدیا همواره در حال تکمیل و بازتکمیل، ویرایش و بازویرایش است.
اعتراضات دی ۱۴۰۴، که از روز یکشنبه ۷ دی (۲۸ دسامبر ۲۰۲۵) در بازار تهران آغاز شد، در واکنش به افزایش شدید قیمت دلار به بیش از ۱۴۴ هزار تومان، تورم فزاینده، رکود اقتصادی، بیثباتی بازار ارز و فشارهای معیشتی شکل گرفت. بازاریان و کسبه با تعطیلی مغازهها و تجمعات در نقاطی مانند پاساژ علاءالدین، مجتمع چارسو، خیابان جمهوری و بازار بزرگ تهران اعتراض کردند و شعارهایی مانند «نترسید، نترسید، ما همه با هم هستیم» و «بازاری با غیرت حمایت، حمایت» سر دادند. این رویدادها به سرعت به روز دوم (۸ دی) کشیده شد و با گسترش به خیابانهای سعدی، لالهزار، امیرکبیر، مولوی و شوش، همراه با درگیریهای پراکنده گردید. نیروهای امنیتی با شلیک گاز اشکآور و ضرب و شتم معترضان پاسخ دادند، اما اعتراضات ادامه یافت و به شهرهایی مانند کرج، اصفهان، شیراز، مشهد، همدان، کرمانشاه، قشم، زنجان و کرمان رسید.
در روز سوم (۹ دی)، اعتصابات در بخشهای مختلف بازار تهران مانند بازار موبایل، صرافان و پوشاک تداوم یافت و دانشجویان دانشگاههای تهران، بهشتی، علامه طباطبایی، علم و صنعت، شریف، یزد و صنعتی اصفهان با تجمعات و شعارهایی مانند «دانشجو میمیرد، ذلت نمیپذیرد» و «مرگ بر دیکتاتور» به اعتراضات پیوستند. کامیونداران نیز با صدور بیانیه حمایت خود را اعلام کردند و بر اتحاد با بازاریان تأکید ورزیدند. تظاهرات شبانه در محلاتی مانند چیتگر تهران، ملارد، پردیس و سرآسیاب ملارد با شعارهای ضد حکومتی همراه بود. نیروهای سرکوبگر در همدان با شلیک مستقیم و در ملارد با گاز اشکآور اقدام کردند، که منجر به عقبنشینی آنان در برخی موارد گردید.
پاسخ حکومت ترکیبی از تهدید و وعده بود؛ سپاه پاسداران نسبت به فتنه هشدار داد، سازمان اطلاعات سپاه پیامکهای تهدیدآمیز فرستاد و مسعود پزشکیان دستور گفتوگو با معترضان را صادر کرد. استعفای رئیس بانک مرکزی و وعده تزریق ارز نیز مطرح شد. واکنشهای جهانی شامل حمایت نفتالی بنت از مردم ایران، انتقاد دونالد ترامپ از سرکوب، و گزارشهای نیویورک تایمز و آسوشیتدپرس از بحران اقتصادی بود. تحلیلها نشاندهنده پتانسیل تبدیل اعتراضات اقتصادی به سیاسی و حتی انقلاب، با اشاره به سابقه تاریخی بازار در تحولات ایران، بود. این اعتراضات تا ۹ دی ادامه داشته و فراخوانهایی برای تداوم صادر گردید. اعتراضات در روز چهارم نیز ادامه پیدا کرد و به شهرهای بیشتری کشیده شد.
بیشتر بخوانید...
اکرم پیرگزی، ۴۰ ساله اهل نیشابور در روز چهارشنبه ۱۷ دیماه در جریان اعتراضات سراسری ۱۴۰۴، مورد اصابت گلولههای نیروهای سرکوبگر حکومتی قرار گرفت و جان باخت.
گلوله به ناحیه سر و صورت خانم اکرم پیرگزی اصابت کرده بود که و مردم او را به بیمارستان ۲۲ بهمن شهرستان نیشابور منتقل کردند، اما به دلیل شدت جراحات جان خود را از دست داد.
اکرم پیرگزی مادر دو فرزند دختر و نخستین شهید زن در اعتراضات سراسری دیماه است.
روبینا امینیان، شهروند کُرد ۲۳ ساله اهل نودشه (نزدیک مریوان) از توابع استان کرمانشاه، دانشجوی رشته طراحی پارچه و لباس در دانشگاه فنی و حرفهای دختران شریعتی تهران، در شامگاه پنجشنبه ۱۸ دیماه در جریان اعتراضات سراسری ۱۴۰۴، در تهران با شلیک مستقیم نیروهای سرکوبگر حکومتی از فاصله نزدیک و به ناحیه سر از پشت سر کشته شد. خانواده وی پس از پیگیریهای گسترده و مواجهه با صدها پیکر جوان کشتهشده، موفق به شناسایی و تحویل پیکر شدند، اما تحت فشار شدید امنیتی نتوانستند مراسم خاکسپاری یا عزاداری برگزار کنند و پیکر را در میانه راه کرمانشاه به کامیاران به خاک سپردند. روبینا امینیان بیست و سومین شهروند کُرد کشتهشده در اعتراضات اخیر محسوب میشود.
مبین یعقوبزاده، نوجوان ۱۷ ساله اهل خشکبیجار از توابع استان گیلان در شامگاه چهارشنبه ۱۷ دیماه در جریان اعتراضات سراسری ۱۴۰۴، در این شهر مورد اصابت شلیک مستقیم گلولهی کلاشینکف نیروهای سرکوبگر حکومتی قرار گرفت و جان باخت. یک شهروند دیگر به نام میلاد غلامزاده در همین روز با شلیک مستقیم نیروهای حکومتی جان خود را از دست داد.
در جریان همین اعتراضات، صبحان هادیپور نیز مورد اصابت گلوله از ناحیهی سر قرار گرفت و به شدت مجروح شده است و در وضعیت بحرانی قرار دارد. بر اساس گزارشات، نیروهای یگان ویژه بهطور گسترده در سطح شهرستان خشکبیجار مستقر شدهاند و برق و اینترنت این شهر نیز قطع شده است.
همچنین نیروهای سرکوبگر حکومتی از رشت و زیباکنار برای سرکوب مردم معترض به این شهر اعزام شدهاند.
بیشتر بخوانید...
ایران پدیا دانشنامهی اپوزیسیون ایران است. ایران پدیا در ۱۵ شهریور ۱۳۹۶ فعالیت خود را آغاز کرد و هم اکنون (۲۳ دی ۱۴۰۴ خورشیدی) ۲٬۳۳۹ نوشتار دارد.
مقالات این دانشنامه باید بیطرفانه و با استناد به منابع معتبر و بدون لحن تبلیغی و بدون پایمال کردن حق نشر دیگران باشند. مطالب ایران پدیا مستمرا در حال تکمیل و بازتکمیل، ویرایش و بازویرایش است.
