|
|
| (۱۰۱ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۳ کاربر نشان داده نشد) |
| خط ۱: |
خط ۱: |
| '''انقلاب، (Revolution)،''' پس از انقلاب کبیر فرانسه، در علوم اجتماعی به هر تغییر بنیادی گفته می‌شود که مناسبات اجتماعی را زیر و رو می‌کند. در ادبیات فارسی قدیم در مکاتبات روزمره نیز از لفظ انقلاب برای تشریح یک وضعیت بحرانی استفاده می‌شد مثلا: از دگرگونی حاد جوی با نام انقلاب جوی یاد می‌کردند. یا دگرگونی حاد حال نفر را انقلاب حال فرد عنوان می‌کردند. پس از انقلاب کبیر فرانسه، با آغاز عصر جدید و شروع انقلابات اجتماعی بار عمده این لفظ به تحولات اجتماعی اختصاص یافت و تعاریف مشابه در زمینه‌های سیاسی و فرهنگی و اداری نیز همین معنای مبنایی را مد نظر دارند.
| | ایران‌پدیا- الگوی یادکردها |
|
| |
|
| == تاریخچه انقلاب == | | <div class="main-box"> |
| در فرهنگ فارسی معین انقلاب این‌گونه آمده است، دگرگون شدن، زیر و رو شدن، قیام گروهی برای واژگون کردن یک حکومت، نا - آرامی ، بی‌قراری، هیجان، شورش، عصیان، تبدیل صورتی به صورت دیگر (فلسفه)<ref>[https://www.vajehyab.com/moein/%D8%A7%D9%86%D9%82%D9%84%D8%A7%D8%A8 سایت واژه‌یاب، فرهنگ فارسی معین]</ref>
| | <div class="box-header">[[پرونده:Candel3.png|40px|alt=|پیوند=]] یادکردها</div> |
| | <div class="box-content"> |
| | {{آبان}} |
| | *۱ آبان ۱۳۲۸ - تشکیل جبهه ملی به رهبری [[دکتر محمد مصدق]]. |
|
| |
|
| مفهوم انقلاب به معنای تغییر حاکمیت‌ها، پس از انقلاب کبیر فرانسه وارد فرهنگ علوم اجتماعی شد. پس از این انقلاب است که ما شاهد سلسله‌ای از تغییر حاکمیت‌های کشوری و استعماری در سراسر جهان هستیم. از انقلاب آمریکا تا انقلاب شوروی و چین و کشورهای مختلف در سراسر دنیا، و سرانجام انقلاب ایران بر علیه دیکتاتوری پلیسی نظامی سلطنت پهلوی در سال ۱۳۵۷ که منجر به سرنگونی حکومت محمدرضا پهلوی شد و در ادامه‌ی این انقلاب قیام مردم ایران در سال ۱۴۰۱ که اکنون با نوجه به گسترش و عمق آن از این حرکت اعتراضی گسترده‌ی اجتماعی با عنوان انقلاب دموکراتیک مردم ایران نام می‌برند که هدف خود را اعاده حاکمیت مردم در تمامی شئون سیاسی ـ اجتماعی و اقتصادی شاخص‌گذاری کرده است.
| | *۲ آبان ۱۳۶۲ - سالروز پایان [[جنگ آلان]] و خروج نیروهای مجاهدین و مبارزان کرد از کردستان ایران |
|
| |
|
| == انواع انقلاب ==
| | *۳ آبان ۱۳۹۳ - اعدام [[ریحانه جباری|ريحانه جباری]] دختری که مأمور وزارت اطلاعات را که قصد تجاوز به او داشت کشته بود. |
|
| |
|
| === انقلاب اجتماعی ===
| | *۳ آبان ۱۳۷۹ - درگذشت [[فریدون مشیری]] شاعر معاصر |
| به انقلاب‌هایی گفته می‌شود با زیر رو کردن مناسبات اجتماعی نظم کهن را فروریخته و نظم نوینی بنا می‌کنند.
| |
|
| |
|
| === انقلاب سیاسی ===
| | *۵ آبان- ۱۳۰۰ - قتل [[حیدرخان عمواوغلی|حیدر عمواوغلی]] (زاده ۱۲۵۹) |
| انقلاب سیاسی، یعنی زیر و رو شدن ساختار قدرت بدون تغییرات اساسی در ساختار اجتماعی و اقتصادی در یک کشور و حاکمیتی که مستقر است.
| |
|
| |
|
| === انقلاب صنعتی ===
| | *۷ آبان ۵۳۹(ق.م) - روز [[کوروش کبیر]]- ورود کوروش به شهر بابل و آزادی اسیران یهودی |
| در ابتدای قران ۱۹ با شروع تولید مکانیزه بجای کارهای دستی جنبشی جهانی از انگلستان شروع شد که با جهانی شدن آن انقلاب صنعتی نام گرفت. استفاده از قدرت بخار، توسعه ماشین‌های سنگین و رشد کارخانجات از پیامدهای این انقلاب به شمار می‌رفت. انقلاب صنعتی یکی از نقاط عطف تاریخ تمدن بشر است چرا که اختراعات جدید موجب بالا رفتن سطح زندگی مردم شد.
| |
|
| |
|
| === انقلاب فرهنگی ===
| | *۷ آبان۱۳۶۰ - درگذشت مشکوک آیت‌الله [[حسن لاهوتی اشکوری]]، در زندان اوین |
| ۱۶ ماه می ۱۹۶۶ کمیته‌ی مرکزی حزب کمونیست چین بخش‌نامه‌ای صادر کرد که در آن رهنمودهای مائو در مورد «انقلاب فرهنگی»بیان شده بود. انقلاب فرهنگی حرکتی سیاسی اجتماعی با طراحی مائو رهبر انقلاب چین برای کنترل حزب کمونیست با شوراندن جوانان علیه نخبگان و سیاستمداران شکل گرفت. در ادامه با گسترش این جریان با اعزام گاردهای سرخ به روستاها با هر نوع گرایشی مخالف حزب به عنوان دشمن طبقاتی برخورد می‌شد. اما در سال ۱۹۸۱، حزب کمونیست چین انقلاب فرهنگی را اشتباه خواند. و گروه ۴ نفره به رهبری چیانگ چینگ همسر مائو را مقصر به افراط کشیده شدن آن اعلام کرد. ضایعات این دوران زمینه را برای اصلاحات تنگ شیائو پینگ که از مغضوبین اعاده‌ی حیثیت شده‌ی حزب بود آماده کرد و چین را در مسیر کنونی قرار داد.<ref>[https://www.aasoo.org/fa/articles/150 سایت آسو مقاله وقایع نگاری انقلاب فرهنگی چین]</ref>
| |
|
| |
|
| === انقلاب اداری ===
| | *۷ آبان ۱۳۸۷ - شهادت [[عبدالرضا رجبی]] زیر شکنجه |
|
| |
|
| === انقلاب علمی ===
| | *۹ آبان۱۳۷۱ - درگذشت [[نسرین پارسیان|نسرين پارسيان]] از اعضای کاندید شورای رهبری سازمان مجاهدین خلق |
| پیشرفت‌های بزرگ علمی از قرن ۱۸ به «انقلاب» خوانده شدند. در سال ۱۷۴۷، ریاضیدان فرانسوی الکسی کلرو می‌نویسد «نیوتن دربارهٔ زندگی خود گفته‌است که دست به انقلاب زده‌است». . این کلمه همچنین در مقدمه کارهای لاوازیه در سال ۱۷۸۹ در مورد کشف اکسیژن به کار رفته‌است. «تعداد کمی از انقلابات علمی به اندازهٔ مقدمه نظریهٔ اکسیژن بلافاصله چنان توجه عمومی ای را برانگیخته اند…» لاوازیه می‌دید که نظریهٔ اش مقبول همه مردان برجسته زمان او قرار گرفت و در طی چند سال از نخستین انتشار آن بر بخش بزرگی از اروپا تثبیت شد
| |
|
| |
|
| == مراحل انقلاب ==
| | *۱۳۵۷ - تظاهرات ۱۳ آبان و کشتار دانش آموزان معترض در دانشگاه تهران |
|
| |
|
| === مرحله‌ی اول ===
| | *۱۳ آبان ۱۳۵۸ - آغاز [[گروگان گیری در سفارت آمریکا|گروگانگیری در سفارت آمریکا]] |
| بروز اختلاف بین حکومت‌کنندگان و حکومت‌شوندگان بدلیل اجحافات و معضلات اجتماعی و طبقاتی که در این مرحله اعتراضات پراکنده و موردی است و بسته به مورد به اصناف و افراد مختلفی که درگیر این مشکلات هستند و همچنین اقشار متفاوت اجتماعی و یا شهرهایی که درگیر هستند شدت و حدت آن را تعیین می‌کند. در این مرحله نیروهای پیرامونی حکومت حافظان نظم موجود هستند. هماهنگی بین معترضان موقتی و مقطعی و گذرا است.
| |
|
| |
|
| === مرحله‌ی دوم ===
| | *۱۵ آبان ۱۲۹۸ - [[علی تجویدی]] آهنگساز و نوازنده ویولون (درگذشته ۱۳۸۴) |
| اعتراضات هدفمند است و معترضان بین خود سازماندهی دارند و روشنفکران و نخبگان جامعه به همدلی با معترضان می‌پردازند و افرادی که بین خود تقسیم کار و سازماندهی دارند هدایت و آغاز و پایان هر اعتراض و هر عملیات را تعیین می‌کنند و نیروهای حکومتی دچار شقه و شکاف می‌شوند و در تردید ادامه‌ی حمایت خود از حاکمیت هستند.
| |
|
| |
|
| === مرحله‌ی سوم ===
| | *۱۷ آبان ۱۳۶۲ - تصویب [[طرح خودمختاری کردستان ایران]] در شورای ملی مقاومت |
| در این مرحله همه‌ی کارها از ابتدا تا انتها با سازماندهی می‌باشد و رهبران میدانی در وحدت با رهبری و سخنگوی انقلاب هستند و فعالیت‌ها شکل انقلابی بخود می‌گیرد و اعتصاب‌ها و اعتراضات و راه‌بندان‌ها منجر به فلج دستگاه اداری حاکمیت می‌شود. در این مرحله همه‌ی جامعه از اصلاح‌پذیر بودن حاکمیت عبور کرده‌اند و روند فروپاشی حاکمیت و نافرمانی‌ها در درون نیروهای حکومتی آغاز می‌شود و فرماندهی و هدایت انقلاب از آن نیروهای پیشتاز و دموکرات است. در مراحل پایانی این دوره اکثریت مردم به انقلاب پیوسته‌اند و عملا هیچ حمایت مادی از حاکمیت نمی‌کنند. حاکمیت اگر دست به سرکوب و کشتار بزند سرعت حذف و خنثی کردن نیروهای نظامی و امنیتی بالا می‌گیرد و نهایتا منجر به سرنگونی می‌شود. | |
|
| |
|
| === مرحله‌ی چهارم ===
| | *۱۹ آبان ۱۳۳۳ - اعدام [[سیدحسین فاطمی|دكتر حسين فاطمی]] به دست محمدرضاشاه. |
| یا استمرار انقلاب پیروز در نهادسازی و شکل‌دهی اهداف دموکراتیک انقلاب با ایجاد ساختارهای متناسب به خواست مردم و انقلابیون تعریف می‌شود.
| |
|
| |
|
| با مطالعه شرایط اجتماعی ایران و تکمیل پروسه ضد مردمی شدن جمهوری اسلامی در قیام ۱۴۰۱ که حتی لایه‌های سنتی مذهبی را هم به خیابان‌ها کشاند و همچنین وخامت شرایط اقتصادی و سرکوب سازمان‌یافته و گزینشی ماموران امنیتی و نظامی جمهوری اسلامی و تمرکز روی سازمان‌دهندگان قیام از یک‌سو و بکارگیری روش‌های ارعاب گسترده همچون سریال مسمومیت‌های شیمیایی در مدارس ایران ورود جامعه انقلابی ایران به مرحله‌ی سوم از مراحل چهارگانه تعریف شده را نشان می‌دهد.
| | *۱۹ آبان ۱۳۸۸ - قتل [[رامین پوراندرجانی]]، پزشک بازداشتگاه کهریزک در ساختمان بهداری نیروی انتظامی تهران. |
|
| |
|
| | *۲۰ آبان ۱۳۶۳ - درگذشت [[بیژن مفید]] كارگردان و نويسنده‌ی معاصرايران |
|
| |
|
| | *۲۰ آبان ۱۳۸۸ - اعدام [[احسان فتاحیان]] فعال و مبارز کرد |
|
| |
|
| == مراحل عملیاتی انقلاب ==
| | *۲۱ آبان ۱۳۶۴ - تصویب طرح شورای ملی مقاومت، درباره‌ی [[جدایی دین و دولت]] |
| انقلاب و جنگ نیز مانند یک پدیده‌ی زنده سیر تولد رشد و افول خودش را دارد در ابتدای هر انقلابی، نیروهای انقلابی برای بقا می‌جنگند و ماهیت نبردها بیشتر دفاعی است و در روند رشد این نیروها و گسترش آنها نبرد به شکل تهاجمی درآمده و در آخرین مرحله بصورت تبرذ سرتگونی و جنگ نابود‌کننده خود را نشان می‌دهد.
| |
|
| |
|
| مائو تسه تونگ مراحل عملیاتی انقلاب چین را به سه مرحله‌ی دفاع استراتژی، توازن برابر و تهاجم استراتژیک تقسیم می‌کند.<ref name=":0">[https://cpimlm.org/wp-content/uploads/2020/02/6AsareNezami.pdf کتاب شش اثر نظامی از مائو تسه تونگ]</ref>
| | *۲۱ آبان ۱۳۴۴ - درگذشت استاد [[روح‌الله خالقی]]، خالق اثر «ای ایران» |
|
| |
|
| === دفاع استراتژیک ===
| | *۲۱ آبان ۱۳۸۳ - درگذشت [[یاسر عرفات]]، رهبر انقلاب فلسطین |
|
| |
|
| * دفاع غيرفعال | | *۲۳ آبان ۱۳۵۸ - دیدار [[محمدرضا پهلوی]] از آمریکا در سایه تظاهرات سنگین مخالفان ایرانی‌اش در این کشور |
| * دفاع فعال
| |
| * تدارك براي عمليات ضد " محاصره و سر كوب "
| |
|
| |
|
| * عقب نشيني استراتژيك | | *۲۴ آبان ۱۳۹۸ - آغاز [[اعتراضات آبان ۹۸]] در اعتراض به گران شدن بنزین |
|
| |
|
| === توازن برابر ===
| | *۲۴ آبان ۱۳۴۷ - درگذشت [[رهی معیری]]، شاعر و ترانه‌سرای ایرانی |
| در این شرایط نیروی دشمن توان غلبه بر انقلابیون را ندارد و نیروی انقلابی نیز توان تعرض و آغاز نبرد سرنگونی را ندارد.
| |
|
| |
|
| === تهاجم استراتژیک ===
| | *۲۵ آبان ۱۳۹۸ - شهادت [[نیکتا اسفندانی]] ۱۴ساله، [[پویا بختیاری]] و [[آرشام ابراهیمی]] در جریان [[قیام آبان ۹۸]] |
|
| |
|
| * آغاز تعرض متقابل | | *۲۵ آبان ۱۳۹۸ - شهادت [[پدرام جعفری]] و [[سجاد رضایی]] در جریان قیام آبان ۹۸ |
| * تمركز قوا
| |
| * جنگ متحرك
| |
| * جنگ زود فرجام
| |
| * جنگ نابود كننده<ref name=":0" />
| |
|
| |
|
| == منابع ==
| | *۲۵ آبان ۱۲۹۳ - درگذشت [[ستارخان]] سردار بزرگ ملی و برجسته‌ترین نماد انقلاب مشروطه |
| | |
| | *۲۶ آبان‌ماه ۱۳۹۸ - شهادت [[محمد طاهری]] و [[فرهاد مجدم]] در جریان قیام آبان ۹۸ |
| | |
| | *۲۹ آبان ۱۳۹۸ - شهادت [[محسن محمدپور]]، جوان ۱۷ساله خرمشهری که درجریان [[قیام آبان ۹۸]] به دلیل ضرب و شتم نیروهای امنیتی و ضربات شوکر و باتوم به گردن و جمجمه‌اش به کما رفت و ۴ روز بعد به شهادت رسید. |
| | |
| | </div> |
| | </div> |
| | |
| | |
| | |
| | * |
ایران‌پدیا- الگوی یادکردها
- ۲ آبان ۱۳۶۲ - سالروز پایان جنگ آلان و خروج نیروهای مجاهدین و مبارزان کرد از کردستان ایران
- ۳ آبان ۱۳۹۳ - اعدام ريحانه جباری دختری که مأمور وزارت اطلاعات را که قصد تجاوز به او داشت کشته بود.
- ۷ آبان ۵۳۹(ق.م) - روز کوروش کبیر- ورود کوروش به شهر بابل و آزادی اسیران یهودی
- ۹ آبان۱۳۷۱ - درگذشت نسرين پارسيان از اعضای کاندید شورای رهبری سازمان مجاهدین خلق
- ۱۳۵۷ - تظاهرات ۱۳ آبان و کشتار دانش آموزان معترض در دانشگاه تهران
- ۱۵ آبان ۱۲۹۸ - علی تجویدی آهنگساز و نوازنده ویولون (درگذشته ۱۳۸۴)
- ۱۹ آبان ۱۳۸۸ - قتل رامین پوراندرجانی، پزشک بازداشتگاه کهریزک در ساختمان بهداری نیروی انتظامی تهران.
- ۲۰ آبان ۱۳۶۳ - درگذشت بیژن مفید كارگردان و نويسنده‌ی معاصرايران
- ۲۱ آبان ۱۳۸۳ - درگذشت یاسر عرفات، رهبر انقلاب فلسطین
- ۲۳ آبان ۱۳۵۸ - دیدار محمدرضا پهلوی از آمریکا در سایه تظاهرات سنگین مخالفان ایرانی‌اش در این کشور
- ۲۴ آبان ۱۳۴۷ - درگذشت رهی معیری، شاعر و ترانه‌سرای ایرانی
- ۲۵ آبان ۱۲۹۳ - درگذشت ستارخان سردار بزرگ ملی و برجسته‌ترین نماد انقلاب مشروطه
- ۲۹ آبان ۱۳۹۸ - شهادت محسن محمدپور، جوان ۱۷ساله خرمشهری که درجریان قیام آبان ۹۸ به دلیل ضرب و شتم نیروهای امنیتی و ضربات شوکر و باتوم به گردن و جمجمه‌اش به کما رفت و ۴ روز بعد به شهادت رسید.
یادکردها