|
|
| (۱۶۰ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۳ کاربر نشان داده نشد) |
| خط ۱: |
خط ۱: |
| [[پرونده:قیام شهریور ۱۴۰۱.JPG|بندانگشتی|'''قیام شهریور ۱۴۰۱''']]
| | ایران‌پدیا- الگوی یادکردها |
| '''قیام سراسری شهریور ۱۴۰۱،''' به قیامی گفته می‌شود که پس از قتل مظلومانه مهسا امینی دختر کرد اهل سقز در ۱۳۳ شهر ایران درگرفت و تا روز دوم مهر بیش از صد شهید و دهها مجروح برجای گذاشت. مهسا امینی که در تهران میهمان بود، روز ۲۲ شهریور به بهانه بدحجابی در نزدیکی ایستگاه مترو حقانی تهران توسط پلیس بازداشت و در بازداشتگاه خیابان وزرا به گفته شاهدان پس از اعتراض به توهین و فحاشی ماموران مورد ضرب و شتم واقع شد که منجر به مرگ مغزی و سکته متعاقب آن و مرگش در ۲۵ شهریور گردید. روزنامه‌ی لیبراسیون یکشنبه ۱۸ سپتامبر/۲۷ شهریورماه، با انتشار گزارشی اعلام کرد، کشته شدن مهسا امینی، دختر ۲۲ ساله ایرانی که پس از بازداشت از سوی گشت ارشاد، مورد خشونت ماموران نیروی انتظامی قرار گرفت و جان داد، یک جنبش اعتراضی علیه رژیم جمهوری اسلامی را به راه انداخته است.
| |
|
| |
|
| == گاهشمار قیام == | | <div class="main-box"> |
| | <div class="box-header">[[پرونده:Candel3.png|40px|alt=|پیوند=]] یادکردها</div> |
| | <div class="box-content"> |
| | {{آبان}} |
| | *۱ آبان ۱۳۲۸ - تشکیل جبهه ملی به رهبری [[دکتر محمد مصدق]]. |
|
| |
|
| === روز اول ۲۵ شهریور ===
| | *۲ آبان ۱۳۶۲ - سالروز پایان [[جنگ آلان]] و خروج نیروهای مجاهدین و مبارزان کرد از کردستان ایران |
| در این روز مردم و جوانان معترض به قتل مهسا امینی مقابل بیمارستان کسری و میدان آرژانتین تجمع کرده و با شعار میکشم میکشم هر آنکه خواهرم کشت به اعتراض می‌پردازند و ماموران لباس شخصی و نیروهای امنیتی سعی در پراکنده کردن مردم و دستگیری آنها داشتند.
| |
|
| |
|
| === روزدوم، ۲۶ شهریور ===
| | *۳ آبان ۱۳۹۳ - اعدام [[ریحانه جباری|ريحانه جباری]] دختری که مأمور وزارت اطلاعات را که قصد تجاوز به او داشت کشته بود. |
| مراسم خاکسپاری مهسا امینی صبح روز شنبه ۲۶ شهریور در قبرستان آیچی سقز برگزار شد. مراسم ختم مهسا امینی در مسجد چهاریار نبی سقز برگزار شد. ویدئوهایی که ساعاتی بعد از سقز در شبکه‌های اجتماعی منتشر شد زخمی شدن تعدادی از معترضان این شهر در درگیری با نیروهای امنیتی را نشان می‌داد. بیشتر مجروحان به بیمارستان شفا در سقز منتقل شده‌اند. شرکت‌کنندگان در مراسم خاکسپاری مهسا امینی در آرامستان آیچی شعار «مرگ بر دیکتاتور» سر دادند. در برخی از ویدئوهای منتشرشده از سقز معترضان بنرهایی با عکس علی خامنه‌ای، رهبر ایران را آتش می‌زنند یا به سوی آن سنگ پرتاب می‌کنند.<ref>[https://per.euronews.com/2022/09/17/clashes-erupted-between-protesters-and-iran-security-forces-in-mahsa-amini-hometown-saghez سایت یورو نیوز]</ref>
| |
|
| |
|
| تیراندازی ماموران امنیتی به معترضان و قطع اینترنت در سقز حکایت دارد. بنا به این گزارش‌ها معترضان در مقابل فرمانداری سقز تجمع کرده بودند.
| | *۳ آبان ۱۳۷۹ - درگذشت [[فریدون مشیری]] شاعر معاصر |
|
| |
|
| === روز سوم، ۲۷ شهریور ===
| | *۵ آبان- ۱۳۰۰ - قتل [[حیدرخان عمواوغلی|حیدر عمواوغلی]] (زاده ۱۲۵۹) |
| صدها نفر در شهر سنندج مرکز استان کردستان ایران روز یکشنبه ۲۷ شهریور ۱۴۰۱ برای دومین روز پیاپی تجمع‌های اعتراضی برگزار کردند. گروه‌های مختلف مردم پیش از تاریکی با حضور در میدان اصلی شهر شعارهایی مانند «نترسید نترسید ما همه با هم هستیم»، «مرگ بر دیکتاتور»، «زن، زندگی، آزادی» و «مرگ بر خامنه‌ای» سر دادند.
| |
|
| |
|
| این اعتراض‌ها تا تاریکی شب ادامه پیدا کرد که نیروهای امنیتی اقدام به شلیک گلوله‌های ساچمه‌ای و گاز اشک‌آور کردند و از سوی دیگر یک خودروی آبپاش اقدام به متفرق کردن معترضان کرد.
| | *۷ آبان ۵۳۹(ق.م) - روز [[کوروش کبیر]]- ورود کوروش به شهر بابل و آزادی اسیران یهودی |
|
| |
|
| در شبکه‌های اجتماعی بطور وسیعی برای روز دوشنبه فراخوان برای تظاهرات منعکس شده است. | | *۷ آبان۱۳۶۰ - درگذشت مشکوک آیت‌الله [[حسن لاهوتی اشکوری]]، در زندان اوین |
|
| |
|
| === روز چهارم، ۲۸ شهریور ===
| | *۷ آبان ۱۳۸۷ - شهادت [[عبدالرضا رجبی]] زیر شکنجه |
| روز دوشنبه ۲۸ شهریورماه ۱۴۰۱، مردم ایران در اعتراض به قتل مهسا امینی به خیابانها آمده و بر علیه سران حکومت و سیاست‌های سرکوبگرانه آن شعار می‌دادند. مردم و جوانان تهران، مشهد، رشت، اهواز، اصفهان، نيشابور، اراك، كرمانشاه، خرم آباد و ديگر شهرها با شعار مرگ بر خامنه‌ای به خیابانها آمدند. در تهران مردم در بلوار کشاورز و خيابانهای وصال، كارگر و ايتاليا دست به تظاهرات زدند و با یگان ویژه درگیر شدند. آنها شعار می‌دادند: ننگ ما ننگ ما رهبر الدنگ ما و خامنه‌ای قاتله حکومتش فاسده. تظاهركنندگان كه زنان نقش فعالي در آنها داشتند، چند خودروی گشت ارشاد و یگان ویژه را به آتش كشيده و يا واژگون کردند. شماری از مردم معترض دستگير شدند. درگيری و جنگ و گريز تا پاسی از شب ادامه داشت.
| |
|
| |
|
| در کرج و مشهد مردم با شعار بجنگ تا بجنگیم و توپ تانک فشفشه آخوند باید گم بشه و در اهواز با شعار میکشم میکشم هر آنکه خواهرم کشت دست به تظاهرات زدند.
| | *۹ آبان۱۳۷۱ - درگذشت [[نسرین پارسیان|نسرين پارسيان]] از اعضای کاندید شورای رهبری سازمان مجاهدین خلق |
|
| |
|
| صبح دوشنبه دانشجویان در بسياری از دانشگاه‌های كشور از جمله دانشگاه تهران، شريف، امیرکبیر، علامه، تربیت معلم، تربیت مدرس، ملی، هنر و دانشگاه اصفهان دست به اعتراض زدند.
| | *۱۳۵۷ - تظاهرات ۱۳ آبان و کشتار دانش آموزان معترض در دانشگاه تهران |
|
| |
|
| دانشجویان دانشگاه امیرکبیر (پلی تكنيك) شعار می‌دادند میکشم میکشم هر آنکه خواهرم کشت، مرگ بر دیکتاتور، خونین تمام ایران از کردستان تا تهران، از کردستان تا تهران ستم علیه زنان، بسیجیان به دانشجویان حمله کردند كه با شعار بسیجی برو گمشو دانشجويان مواجه شدند. دانشجویان معترض در بیانیه‌ی خود گفتند: <blockquote>«قتل ددمنشانه مهسا امینی نماد ۴۴ سال سرکوب و وحشیگری است. روزی قاتلان مهسا و تمامی قربانیان چهاردهه گذشته که چند صباحی پایه‌های کاخ ستم خود را بر سیل خون مردم بنا کرده‌اند، به دست عدالت ملت سپرده خواهند شد.». </blockquote>دانشجویان دانشگاه تهران شعار می‌دادند: بسیجی بسیجی مرگ به نیرنگ تو خون جوانان ما می‌چکد از چنگ تو، حراست کذایی قاتل ما شمایید، به نام دین و قانون حلال شده خونمون، فقر و فساد و بیداد مرگ بر این استبداد. دانشجویان تربیت معلم شعار می دادند: کردستان کردستان گورستان فاشیستها، رهایی حق ماست، قدرت ما جمع ماست. دانشجویان دانشگاه ملی با شعار مرگ بر دیکتاتور، این همه سال جنایت مرگ بر این ولایت و ۱۵۰۰ نفر کشته آبان ما، تظاهرات کردند.
| | *۱۳ آبان ۱۳۵۸ - آغاز [[گروگان گیری در سفارت آمریکا|گروگانگیری در سفارت آمریکا]] |
|
| |
|
| در تهران نیروهای گارد ویژه با حمله به سمت مردم معترض سعی در متفرق کردن آنها داشتند. مردم با شعار مرگ بر دیکتاتور و بیشرف بیشرف با نیروهای گارد ويژه در بلوار کشاورز، تقاطع حجاب درگیر شده‌اند. این درگیری‌ها تا پاسی از شب ادامه داشت. مردم معترض در متروی ولی عصر تهران شعار مرگ بر ستمگر چه شاه باشه چه رهبر می‌دادند. در ایلام نیز مردم شعار «ننگ ما ننگ ما رهبر الدنگ ما»
| | *۱۵ آبان ۱۲۹۸ - [[علی تجویدی]] آهنگساز و نوازنده ویولون (درگذشته ۱۳۸۴) |
|
| |
|
| «توپ تانک فشفشه آخوند باید گم بشه» داده شد.
| | *۱۷ آبان ۱۳۶۲ - تصویب [[طرح خودمختاری کردستان ایران]] در شورای ملی مقاومت |
|
| |
|
| ==== گزارش سازمان حقوق بشری هه‌نگاو ====
| | *۱۹ آبان ۱۳۳۳ - اعدام [[سیدحسین فاطمی|دكتر حسين فاطمی]] به دست محمدرضاشاه. |
| با استناد به آمار به ثبت رسیده در مرکز آمار و اسناد سازمان حقوق بشری هه‌نگاو، در جریان اعتصابات و اعتراضات روز دوشنبه ۲۸ شهریور ۱۴۰۱ دست‌کم ۳ شهروند کشته شده و ۲۲۱ شهروند دیگر زخمی شده‌اند و بیش از ۲۵۰ شهروند کُرد بصورت قهری مورد ربایش نیروهای امنیتی جمهوری اسلامی قرار گرفته‌اند.
| |
|
| |
|
| اعتصاب در ۲۴ شهر
| | *۱۹ آبان ۱۳۸۸ - قتل [[رامین پوراندرجانی]]، پزشک بازداشتگاه کهریزک در ساختمان بهداری نیروی انتظامی تهران. |
|
| |
|
| طی روز دوشنبه ۲۸ شهریور ۱۴۰۱ علی‌رغم تهدید نهادهای امنیتی بازاریان کسبه و بخشی عمده‌ای از مشاغل خصوصی در شهرهای ایلام، آبدانان، ملکشاهی، کرمانشاه، روانسر، جوانرود، پاوه، کامیاران، سنندج، دهگلان، قروه، مریوان، سقز، بانه، دیواندره، بیجار، پیرانشهر، سردشت، مهاباد، بوکان، تکاب، ارومیه، اشنویه و قطور به صورت گسترده‌ای دراعتصاب بسر بردند به نحوی که حتی مردم با ماندن در خانه‌هایشان از انجام اموری نظیر ورزش صبحگاهی امتناع ورزیدند تا به قتل حکومتی ژینا امینی دختر ۲۲ ساله اهل سقز اعتراض کنند.
| | *۲۰ آبان ۱۳۶۳ - درگذشت [[بیژن مفید]] كارگردان و نويسنده‌ی معاصرايران |
|
| |
|
| شهرهایی که ضمن اعتصاب در آن اعتراضاتی شکل گرفت
| | *۲۰ آبان ۱۳۸۸ - اعدام [[احسان فتاحیان]] فعال و مبارز کرد |
|
| |
|
| در ۱۳ شهر دیواندره، سقز، بانه، مریوان، سنندج، کامیاران، دهگلان، بیجار، قروه، تکاب، مهاباد، سردشت و بوکان به خیابانها آمدند که با حمله نیروهای دولتی اعتراضات مدنی مردم به خشونت کشیده شد و در نتیجه تیراندازی نیروهای امنیتی به سوی مردم عادی دست‌کم ۳ شهروند کشته شده و ۲۲۱ شهروند دیگر نیز زخمی شده‌اند که از مجموع ا۲۲۱ نفری که مجروح شده‌اند ۴۳ نفر زن و ۲۴ نفر نوجوان و کودک بوده‌اند.
| | *۲۱ آبان ۱۳۶۴ - تصویب طرح شورای ملی مقاومت، درباره‌ی [[جدایی دین و دولت]] |
|
| |
|
| محسن محمدی اهل دیواندره، رضا لطفی ۲۵ ساله اهل دهگلان و فریدون محمودی اهل سقز ۳ شهروندی هستند که در نتیجه شلیک نیروهای دولتی کشته شدند. شایان ذکر است که هویت شمار زیادی از مجروحین نیز برای هه‌نگاو محرز شده است که به دلیل حفظ امنیت اشخاص از انتشار آنها خودداری می‌کنیم.
| | *۲۱ آبان ۱۳۴۴ - درگذشت استاد [[روح‌الله خالقی]]، خالق اثر «ای ایران» |
|
| |
|
| تفکیک شهروندان کشته و زخمی شده در شهرهای مختلف:
| | *۲۱ آبان ۱۳۸۳ - درگذشت [[یاسر عرفات]]، رهبر انقلاب فلسطین |
|
| |
|
| دیواندره: ۱ کشته و ۳۳ زخمی ۴ نفر نوجوان
| | *۲۳ آبان ۱۳۵۸ - دیدار [[محمدرضا پهلوی]] از آمریکا در سایه تظاهرات سنگین مخالفان ایرانی‌اش در این کشور |
|
| |
|
| سقز: ۱ کشته و ۳۷ زخمی که ۱۶ نفر زن و ۴ نفر نوجوان بوده‌اند
| | *۲۴ آبان ۱۳۹۸ - آغاز [[اعتراضات آبان ۹۸]] در اعتراض به گران شدن بنزین |
|
| |
|
| بانه: ۴۰ زخمی که ۱۰ نفر زن و ۶ نفر نوجوان بوده‌اند
| | *۲۴ آبان ۱۳۴۷ - درگذشت [[رهی معیری]]، شاعر و ترانه‌سرای ایرانی |
|
| |
|
| مهاباد: ۲۳ زخمی که ۸ نفر زن و ۷ نفر نوجوان بوده‌اند
| | *۲۵ آبان ۱۳۹۸ - شهادت [[نیکتا اسفندانی]] ۱۴ساله، [[پویا بختیاری]] و [[آرشام ابراهیمی]] در جریان [[قیام آبان ۹۸]] |
|
| |
|
| بوکان: ۱۷ زخمی که ۴ نفر زن و ۳ نفر نوجوان بوده‌اند
| | *۲۵ آبان ۱۳۹۸ - شهادت [[پدرام جعفری]] و [[سجاد رضایی]] در جریان قیام آبان ۹۸ |
|
| |
|
| سنندج: ۱۴ زخمی که ۶ نفر زن بوده‌اند
| | *۲۵ آبان ۱۲۹۳ - درگذشت [[ستارخان]] سردار بزرگ ملی و برجسته‌ترین نماد انقلاب مشروطه |
|
| |
|
| مریوان: ۵ زخمی
| | *۲۶ آبان‌ماه ۱۳۹۸ - شهادت [[محمد طاهری]] و [[فرهاد مجدم]] در جریان قیام آبان ۹۸ |
|
| |
|
| دهگلان: ۱ کشته و ۱۶ زخمی؛
| | *۲۹ آبان ۱۳۹۸ - شهادت [[محسن محمدپور]]، جوان ۱۷ساله خرمشهری که درجریان [[قیام آبان ۹۸]] به دلیل ضرب و شتم نیروهای امنیتی و ضربات شوکر و باتوم به گردن و جمجمه‌اش به کما رفت و ۴ روز بعد به شهادت رسید. |
|
| |
|
| بیجار: ۹ زخمی
| | </div> |
| | </div> |
|
| |
|
| قروه: ۹ زخمی
| |
|
| |
|
| کامیاران: ۱۱ زخمی
| |
|
| |
|
| تکاب: ۷ زخمی که ۳ نفر زن بوده‌اند.
| | * |
| | |
| در این راستا ۴ نفر از زخمی‌های بوکان از جمله یک دختر ۱۰ ساله در بخش مراقبت‌های ویژه "قلی‌پور" این بستری هستند. همچنین ۵ نفر از مجروحان سقز به تبریز منتقل شده و ۴ نفر از مجروحان دیواندره نیز به مراکز درمانی سنندج منتقل شده‌اند که وضعیت جسمانی دو نفر از آنها به نام‌های فواد قدیمی و زانیار کریمی همچنین یکی از زخمی‌های سقز به نام شورش بسیار وخیم گزارش شده است.
| |
| | |
| در همین راستا و در جریان اعتراضات دیروز با هه‌نگاو مطللع شده حدود ۲۵۰ نفر در شهرهای پاوه، کامیاران، سنندج، قروه، بیجار، دهگلان، مریوان، سقز، دیواندره، بانه، بوکان، مهاباد، اشنویه و تکاب توسط نیروهای امنیتی ربوده شده‌اند که در حال حاضر هه‌نگاو توانسته هویت ۳۰ نفر از آنها را احراز کند.
| |
| | |
| سه شنبه ۲۹ شهریورماه ۱۴۰۱
| |
| | |
| === روز پنجم، ۲۹ شهریور ===
| |
| در پنجمین روز اعتراضات سراسری، بعد از ظهر و شامگاه سه‌شنبه ۲۹شهریور، معترضین در تهران و سایر شهرهای کشور از جمله مشهد، سبزوار، اراک، ایلام، مریوان، گرگان، بیرجند، اصفهان، ساری، تبریز، کرج، فردیس کرج،کرمانشاه، قزوین، شیراز، بندر عباس، کیش، کرمان، رفسنجان، سنندج، قم، خرم آباد، زنجان، رشت، اهواز، اروميه، بوکان، مهاباد، اردبیل و همدان به خیابانها آمدند و علیه حکومت جمهوری اسلامی تظاهرات کردند..
| |
| | |
| مردم معترض در نقاط مختلف تهران از جمله بلوار کشاورز، میدان ولی عصر، حافظ، تاتر شهر، نارمك، تهران پارس، صادقيه با شعار «امسال سال خونه سید علی سرنگونه»، «مرگ بر ستمگر چه شاه باشه چه رهبر»، «این آخرین پیام است هدف خود نظام است» و «توپ تانک فشفشه آخوند باید گم بشه» دست به تظاهرات زدند. مزدوران انتظامی در مترو به سمت تظاهرکنندگان گاز اشک آور پرتاپ و در بلوار کشاورز به مردم حمله کردند كه با مقاومت آنان روبرو شد.
| |
| | |
| در اراک جوانان با شعار «میکشم میکشم هر آنکه خواهرم کشت» از سطلهای زباله برای بستن مسیر نیروهای سرکوبگر استفاده نمودند و خودروی نیروی انتظامی را که برای سرکوب آنان آمده بود وادار به فرار کردند.
| |
| | |
| در همدان مردم با شعار «خامنه‌ای قاتله حکومتش باطله» و «ننگ ما ننگ ما پليس الدنگ ما» به رویارویی با نیروهای سرکوبگر پرداختند و کانکس نیروی انتظامی را به آتش کشیدند.
| |
| | |
| در مشهد نیز مردم بپاخاسته خودروهای نیروی سرکوبگر را به آتش کشیدند. در کرمانشاه مردم با شعار «مرگ بر دیکتاتور» و «مرگ بر خامنه‌ای» به خیابانها آمدند مأموران سرکوبگر به سوی مردم شلیک کردند. جوانان شورشی با برافروختن آتش خیابانهای منطقه تظاهرات را به تصرف خود در آوردند.
| |
| | |
| مردم و جوانان شورشگر در ايلام با شعار «مرگ بر خامنه‌ای»، «مي‌جنگيم مي‌ميريم ايرانو پس مي‌گيريم» به خیزش سراسری پیوستند. در قزوین و قم تظاهرکنندگان با شجاعت به مقابله با مزدوران انتظامی پرداختند و ماموران انتظامی را گوشمالی داده و ماشین گشت ارشاد و ماشین نیروی انتظامی را آتش زدند. مردم شیراز در معالی آباد شعار دادند «خامنه‌ای ضحاک می‌کٍشیمت زیر خاک».
| |
| | |
| مردم تبریز با شعار «توپ تانک فشفشه آخوند باید گم بشه»، «بیشرف بیشرف» و «ما برای مردن حاضریم» با لباس شخصی‌ها و نیروهای انتظامی درگیر شدند. در رشت جوانان خشمگین خیابان را بستند و نیروهای موتور سوار یگان ویژه را با سنگ فراری دادند و خودروی نیروهای سرکوبگر را آتش زدند.
| |
| | |
| در برخي از شهرها مانند فردیس کرج مردم با شعار «مجتبی بمیری رهبری را نبینی» تظاهرات کردند و خیابان را در مقابل نیروهای سرکوبگر بستند. جوانان با روشن کردن آتش و بستن مسیرها خیابانها را به تصرف خود درآوردند.
| |
| | |
| در سه روز گذشته شماری از جوانان بدست نيروهای سركوبگر به شهادت رسيدند. از جمله فریدون محمودی در سقز، محسن محمدی در دیواندره و رضا لطفی در دهگلان کردستان به شهادت رسيدند.
| |
| | |
| قالیباف رئیس مجلس ارتجاع امروز در جلسه علنی مجلس گفت: «دشمن همانند رویه همیشگی خود التهاب آفرینی و ایجاد آشوب در کشور را در دستور کار خود قرار داده است، متاسفانه عده‌ای در داخل نیز خواسته یا ناخواسته در جهت خواست دشمن حرکت می کنند. اما مردم عزیز ما هوش سیاسی خود را نشان داده اند و با مجاهديني که زمانی، خودشان چند هزار نفر از مردم عادی را شهید کردند و حالا داعیه‌دار درگذشت یک نفر شده‌اند، همراهی نکرده و نمی‌کنند.» (خبرگزاری ایرنا ۲۹ شهریور)
| |
| | |
| محسن منصوری استاندار رژيم در تهران شب گذشته در توئيتر خود نوشت: «عناصر اصلی هسته‌های اولیه تجمعات امشب تهران کاملا سازماندهی شده، آموزش دیده و با برنامه به دنبال ایجاد اغتشاش در تهران بودند. ریختن گازوئیل در معابر، پرتاب سنگ، حمله به پلیس، آتش زدن موتور و سطل زباله، تخریب اموال عمومی و ... کار مردم عادی نیست.» <ref>سایت سلام نو ۲۹ شهریور</ref>
| |
| | |
| ماموران نیروی انتظامی با حمله به مردم گرمسار و شلیک به سر یک جوان معترض وی را به قتل رساندند.
| |
| | |
| === روز ششم، ۳۰ شهریور ===
| |
| بر مبنای گزارش رادیو فردا، شمار شهرهای درگیر اعتراضات تا شامگاه چهارشنبه، ۳۰ شهریور، به دست‌کم ۸۳ شهر رسید.
| |
| | |
| این آمار صرفاً بر اساس ویدئوها و تصاویر و خبرهایی است که در چند روز گذشته در رسانه‌ها و همچنین شبکه‌های اجتماعی منتشر شده و ممکن است اخبار اعتراضات در برخی شهرها هنوز منتشر نشده باشد. علی‌رغم اختلال گسترده در اینترنت و به‌خصوص فیلتر شدن اینستاگرام و واتس‌اپ از چهارشنبه شب در ایران، موج اعتراضات رو به گسترده‌تر شدن رفته و هنوز آمار دقیقی از شمار کشته‌شدگان و مجروحان و بازداشتی‌ها در دست نیست.<ref name=":0">[https://www.radiofarda.com/a/32045728.html سایت رادیو فردا]</ref>
| |
| | |
| === روز هفتم، ۳۱ شهریور ===
| |
| روز پنجشنبه ۳۱ شهریور همزمان با قطع يا كندی اينترنت و اخلال در شبكه های اجتماعی، قیام سراسری مردم به بیش از ۱۰۰ شهر در ۳۰ استان گسترش یافت. علاوه بر نقاط مختلف تهران، بسياری از شهرهای ایران شاهد خيزش مردم با شعارهای مرگ بر خامنه‌ای و رويارويی با پاسداران و نيروهای انتظامی و اطلاعاتی بود.
| |
| | |
| تسنیم خبرگزاری نیروی قدس به کشته شدن ۱۷ نفر در اعتراضات روز چهارشنبه اذعان کرد و نوشت: « متاسفانه در ناآرامی‌های شب گذشته 30 شهریور در برخی از شهرهای کشورمان شاهد کشته شدن 17 نفر بودیم».<ref>خبرگزاری تسنیم ۳۱ شهریور</ref>
| |
| | |
| قیام کنندگان تهران عصر پنجشنبه در مناطق مختلف از جمله نازی آباد، نارمك، آریاشهر، بلوار كشاورز، صادقیه، تهرانپارس، نیاوران و ... دست به تظاهرات زدند. در خیابان حجاب، بلوار کشاورز مردم با شعار «دشمن ما همینجاست دروغ میگن آمریکاست»، «ننگ ما ننگ ما رهبر الدنگ ما» به خیابانها آمدند و در متروی بهشتی با شعار «ایرانی با غیرت حمایت حمایت» تظاهرات کردند. جوانان در میدان رسالت تهران اداره دارایی را به آتش کشیدند. در قرچک ورامین جوانان به فرمانداری حمله کردند. در فردیس کرج نیروهای سرکوبگر با تفنگ ساچمه‌ای به سمت مردم شلیک کردند.
| |
| | |
| در اسلام‌آباد غرب جوانان کیوسک انتظامی را منهدم کردند. در سنندج صدای تیراندازی در خیابانها شنیده می‌شد و جوانان با برافروختن آتش در مناطق مختلف راهها را بستند. مردم خشمگین در ایلام دفتر نمایندگی خامنه‌ای را به آتش کشیدند. در بوکان نيروهای امنیتی به سمت مردم شلیک کردند. در مشهد مردم کلانتری احمد آباد را تسخیر کردند. در بجنورد تظاهرکنندگان با سنگ و چوب خودروی نیروی انتظامی را خرد کرده و به آتش کشیدند. در تبریز مردم مانع انتقال دستگیر شدگان شدند. جوانان خودروی پلیس را آتش زدند.
| |
| | |
| مردم نوشهر با شعار «مرگ بر ستمگر چه شاه باشه چه رهبر» تظاهرات کردند و تجهیزات نیروهای امنیتی را به آتش کشیدند. در بابل بنر بزرگ خامنه‌ای به آتش کشیده شد. در رشت نیروهای سرکوبگر که از کنترل اعتراضات ناتوان بودند از سپاه قزوین کمک گرفتند. در همدان مردم از جمله در میدان بعثت با شعار «توپ تانک فشفشه آخوند باید گم بشه» و «مجتبی بمیری رهبری رو نبینی» تظاهرات کردند. در گچساران جوانان با سنگ به مقابله برخاستند. در کیش مردم کانکس نیروهای امنیتی را به آتش کشیدند.
| |
| | |
| صبح پنجشنبه مراسم خاکسپاری مینو مجیدی كه در تظاهرات سه شنبه ۲۹ شهریور در کرمانشاه بدست ماموران امنیتی به شهادت رسيد، تبدیل به تظاهرات ضد رژیم شد. مراسم خاکسپاری ذکریا خیال ۱۶ ساله اهل پیرانشهر که روز ۲۹شهریور به شهادت رسید، روز پنجشنبه در پیرانشهر برگزار شد.
| |
| | |
| روزنامه‌ی نیویورک تایمز ۲۲ سپتامبر ۲۰۲۲ در مقاله‌ای با عنوان موتور اعتراضات ایران چیست؟ به قلم: کورا انگلبرشت، فرناز فصیحی نوشت:
| |
| | |
| اعتراضات ضدحکومتی در شهرهای سراسر ایران در واکنش به مرگ زنی جوان در زمان بازداشتش توسط گشت ارشاد روی یک نقطة حساس ملی انگشت گذاشته است.
| |
| | |
| تظاهرات‌ها به دهها شهر گسترش یافته و تلفات متعدد گزارش شده است. دولت روز پنجشنبه گفت که از زمان شروع ناآرامی‌ها در آخر هفتة گذشته ۱۷ نفر، منجمله ۲ مأمور امنیتی، کشته شده‌اند...
| |
| | |
| تظاهرات‌ها گسترده شده و مطالبات گسترش یافته تا بیانگر خشم مردم عادی از وضعیت زندگی بعد از سالیان تحریم‌های به رهبری آمریکا که اقتصاد را فلج کرده و همچنین فساد گسترده و سوء مدیریت اقتصادی باشد...
| |
| | |
| مرگ مهسا امینی روی یک نقطة حساس ملی انگشت گذاشت و یک چهرة انسانی به خشم طولانی‌مدت مردم نسبت به قوانین مذهبی پوشاند.
| |
| | |
| زنان بسیاری پوشش سر خود را پاره کرده و سوزاندند تا به قانون حجاب اعتراض کنند.
| |
| | |
| درحالیکه خشم کشور را در بر گرفت، ایرانیان هر چه بیشتری به تظاهرات‌ها پیوستند که این بحران را تبدیل به جایی برای تبلور خشم مردم نسبت به دولت گرداند...
| |
| | |
| همچنین تحلیلگران می‌گویند که سالیان افت اقتصادی صبر بسیاری از ایرانیان را به لب‌شان رسانده که طی سالیان اخیر متناوباً برای اعتراض به خیابانها آمده‌اند...
| |
| | |
| گروه حقوق بشری هنگاو گفت که در سراسر استان کردستان حداقل ۷۳۳ نفر مجروح و بیش از ۶۰۰ نفر دستگیر شده‌اند.
| |
| | |
| پنجشنبه، سپاه پاسداران که نیروی امنیتی قدرتمند ایران است بیانیه‌ای صادر و آنچه در حال وقوع است را یک فتنه توصیف کرد و گفت که معترضین باید منکوب شوند تا دیگران از آن درس بگیرند.<ref>روزنامه‌ی نیویورک تایمز ۲۲ سپتامبر ۲۰۲۲</ref>
| |
| | |
| === روز هشتم، اول مهر ===
| |
| | |
| === روز نهم، دوم مهر ===
| |
| | |
| == شهرهای درگیر قیام ==
| |
| | |
| فهرست شهرهای درگیر اعتراضات تا شامگاه ۳۰ شهریور ۱۴۰۱ که به ۸۳ شهر بالغ گردید.
| |
| | |
| ابهر - اراک - اردبیل - ارومیه - اسفراین - اسلام‌آباد غرب - اشنویه - اصفهان - اندیشه شهریار - ایلام - آمل - بابل - بابلسر - بجنورد - بروجرد - بندر انزلی - بندرعباس - بهبهان - بوکان - بیرجند - پاکدشت - پاوه - پرند - پیرانشهر - تالش - تبریز - تکاب - تهران - خرم‌آباد - دزفول - دهگلان - دهلران - دیواندره - رباط کریم - رشت - رضوانشهر - رودسر - زاهدان - زرین‌شهر - زنجان - ساری - ساوه - سرآسیاب ملارد - سردشت - سقز - سمنان - سیرجان - شاهرود - شهسوار - شوشتر - شیراز - شیروان - علی‌آباد کتول - قائم‌شهر - قرچک - قروه - قزوین - قشم - قصر شیرین - قم - قوچان - کاشان - کامیاران - کرج - کرمان - کرمانشاه - کیش - گرگان - گرمسار - گنبد کاووس - لاهیجان - لنگرود - مرند - مرودشت - مشهد - مهرشهر - نوشهر - نیشابور - هشتپر - همدان - ورامین - یاسوج - یزد - <ref name=":0" /> این آمار تا روز دوم مهر به ۱۳۳ شهر رسید.
| |
| | |
| == شهدای قیام ==
| |
| [[پرونده:شهدای قیام شهریور.JPG|بندانگشتی|'''تصویر تعدادی از شهدای قیام شهریور و مهر ۱۴۰۱''']]
| |
| تعداد شهدای قیام تا روز دوم مهر‌ماه که در بیش از ۱۳۳ شهر، بالغ بر ۱۰۰ نفر گردید.
| |
| | |
| === اسامی شهدا ===
| |
| فواد قدیمی (دیواندره)، محسن محمدی (دیواندره)، فریدون احمدی (سقز)،
| |
| | |
| رضا لطفی (دهگلان)، فرجاد درویشی (اورمیه)، ذکریا خیال (پیرانشهر)،
| |
| | |
| هاجر عباسی (مهاباد)، مینو مجیدی (کرمانشاه) محسن قیصری (ایلام)
| |
| | |
| حنانه کیا (نوشهر)،
| |
| | |
| == شعارهای قیام ==
| |
| شعارهای زمانی تاثیر گذارند که دارای این ویژگی‌ها باشند.
| |
| | |
| شعار مرگ بر ستمگر چه شاه باشه چه رهبر
| |
| | |
| ننگ ما ننگ ما رهبر الدنگ ما
| |
| | |
| توپ تانک فشفشه آخوند باید گم بشه
| |
| | |
| مرگ بر دیکتاتور و بیشرف بیشرف
| |
| | |
| خامنه‌ای ضحاک می‌کشیمت زیر خاک
| |
| | |
| بسیجی بسیجی مرگ به نیرنگ تو خون جوانان ما می چکد از چنگ تو
| |
| | |
| حراست کذایی قاتل ما شمایید
| |
| | |
| به نام دین و قانون حلال شده خونمون
| |
| | |
| فقر و فساد و بیداد مرگ بر این استبداد
| |
| | |
| این همه سال جنایت مرگ بر این ولایت
| |
| | |
| ۱۵۰۰ نفر کشته آبان ما
| |
| | |
| == انعکاسات قیام ==
| |
| | |
| === عفو بین‌الملل ===
| |
| عفو بین‌الملل در یک توییت اعلام کرد:<blockquote>عفو به شدت نگران اخلال مقامات ایرانی در دسترسی به اینترنت و شبکه‌های تلفن همراه است. ما از رهبران جهان در مجمع عمومی سازمان ملل می‌خواهیم که اقدامی فوری انجام دهند و مقامات ایران را تحت فشار قرار دهند تا از کشتار و مجروح کردن بیشتر معترضان زیر پوشش تاریکی جلوگیری کنند. </blockquote>
| |
| | |
| === بیل کلینتون ===
| |
| بیل کلینتون در یک توییت اعلام کرد:<blockquote>من مرگ مهسا امینی را محکوم می‌کنم و به درخواست ها برای تحقیقات بی‌طرفانه می‌پیوندم. من از مردم ایران حمایت می‌کنم، زیرا آنها خواستار پاسخگویی هستند و در دفاع از حقوق اولیه بشر برای زنان در برابر خشونت نیروهای امنیتی اعتراض می‌کنند.</blockquote>
| |
| | |
| === مریم رجوی ===
| |
| خانم مريم رجوی با درود به جوانان قيام آفرين گفت ایران زمین یکپارچه قيام برای آزادیست. شهرهای شورشی از تهران پايتخت تا غرب و شرق و شمال و جنوب به هم می‌پیوندند. فریاد پرطنین این ماه ماه خون است، سیدعلی سرنگون است و این آخرین پیام است اصل نظام نشانه است، در خیابانهای تهران اركان رژيم آخوندی را به لرزه افكنده است.
| |
| | |
| خانم مریم رجوی با درود به جوانان و دانشجويان و بازاريان بپاخاسته در مناطق مختلف كشور گفت نام شهيدان قیام در کردستان ایران، كه سر به راه آزادی نهادند جاويدان است. وی از جوانان غيرتمند خواست به بزرگداشت شهيدان و ياری خانواده‌هايشان قيام كنند و از پزشكان و پرستاران شريف و آزاده خواست به دور از چشم نيروهای سركوبگر به مداوای مجروحان بپردازند و اجازه ندهند به دست پاسداران و مزدوران انتظامی و اطلاعاتی بيفتند. وی افزود اجلاس جاری مجمع عمومی ملل متحد باید رئيسی جلاد ۶۷ را بابت چهار دهه قتل عام و كشتار مواخذه كند.
| |
| | |
| == منابع ==
| |
| <references />
| |
یادکردها