محمدرضا گروهی
| محمدرضا گروهی | |
|---|---|
 شهید قیام سراسری، محمدرضا گروهی | |
| درگذشت | ۱۷ دی ۱۴۰۴ چناران، خراسان رضوی |
| علت مرگ | شلیک مستقیم نیروهای سرکوبگر حکومتی |
| ملیت | ایرانی |
| شناختهشده برای | شهید اعتراضات سراسری دی ۱۴۰۴ |
محمدرضا گروهی، شهروند اهل چناران از توابع استان خراسان رضوی، در روز چهارشنبه ۱۷ دیماه ۱۴۰۴ در جریان اعتراضات سراسری ۱۴۰۴، با شلیک مستقیم نیروهای سرکوبگر حکومتی جان باخت. او یکی از جانباختگان این اعتراضات محسوب میشود.[۱][۲][۳]
زمینه اعتراضات سراسری ۱۴۰۴
اعتراضات سراسری دیماه ۱۴۰۴ (معروف به قیام سراسری ۱۴۰۴ ) بزرگترین و خونینترین خیزش مردمی علیه جمهوری اسلامی پس از انقلاب ۱۴۰۱ بود. این قیام در روز یکشنبه ۷ دی ۱۴۰۴ با اعتصاب گسترده کسبه و بازاریان تهران در اعتراض به جهش بیسابقه نرخ دلار به بیش از ۱۴۵ هزار تومان و سقوط کامل ارزش ریال آغاز شد و در کمتر از ۴۸ ساعت به بیش از ۲۸۰ شهر در همه استانهای ایران گسترش یافت. مردم با شعارهای «مرگ بر دیکتاتور»، «مرگ بر خامنهای» و «مرگ بر ستمگر/چه شاه باشه چه رهبر» به خیابانها ریختند و در بسیاری از شهرها پایگاههای بسیج، مراکز سپاه و ساختمانهای حکومتی را به آتش کشیدند. نیروهای سرکوبگر جمهوری اسلامی با شلیک مستقیم گلولههای جنگی، ساچمهای و گاز اشکآور به معترضان پاسخ دادند که منجر به کشته و زخمی شدن هزاران تن شد. این قیام که از تهران، تبریز، رشت، اصفهان، شیراز، کرمانشاه، سنندج، ایلام، اهواز، بندرعباس و مشهد آغاز شد، در کمتر از دو هفته به مرحله سرنگونیطلبانه رسید و رژیم را تا مرز فروپاشی پیش برد. ویژگی بارز این خیزش، پیوستن گسترده اقشار مختلف جامعه از جمله کارگران، دانشجویان، پرستاران، معلمان بود.[۱][۳][۴]
زندگینامه و شناسایی محمدرضا گروهی
محمدرضا گروهی، شهروند اهل چناران در استان خراسان رضوی بود. اطلاعات دقیقی از سن، شغل یا وضعیت خانوادگی وی در گزارشهای موجود نیست، اما او به عنوان یکی از معترضان در اعتراضات شرکت داشت و در فهرست شهیدان قیام ثبت شده است.[۱][۲][۳]
جان باختن در اعتراضات
روز چهارشنبه ۱۷ دی ۱۴۰۴، محمدرضا گروهی در جریان اعتراضات مردمی در چناران، هدف شلیک مستقیم نیروهای حکومتی قرار گرفت و جان باخت. این روز یکی از خونینترین روزهای قیام بود و او در کنار جانباختگان دیگری مانند روحالله ستاره مشتری، مهدی قرباندوست، مهدی ولیدوست و مرتضی جهانبخش کشته شد.[۱][۲][۳][۵]
فرآیند شناسایی و گزارشها
سازمانهای مخالف مانند شورای ملی مقاومت و سازمان مجاهدین خلق نام محمدرضا گروهی را در لیست شهیدان قیام منتشر کردهاند. گزارشها نشان میدهد که او بر اثر شلیک مستقیم کشته شده و هویت وی احراز شده است. شمار شهیدان احراز هویتشده در چناران حداقل پنج نفر گزارش شده است.[۱][۲][۳]
ارزیابی سازمانهای حقوق بشری
سازمانهای حقوق بشری، کشته شدن محمدرضا گروهی و دیگران را بخشی از سرکوب سیستماتیک اعتراضات توسط نیروهای حکومتی میدانند و خواستار تحقیقات بینالمللی شدهاند. این کشتارها به عنوان جنایت بزرگ در چناران توصیف شده است.[۱][۲][۳]