کاربر:Alireza k h/صفحه تمرین
| گردهمایی جهانی ایران آزاد ۲۰۲۶ | |
|---|---|
 | |
| گردهمایی ایران آزاد ۲۰۲۶ • دفاع از جمهوری دموکراتیک • حمایت از دولت موقت شورای ملی مقاومت | |
| عاملان | دهها هزار ایرانی آزاده، شخصیتهای بینالمللی، شورای ملی مقاومت ایران، مریم رجوی |
| مکان | پاریس، فرانسه (میدان تروکادرو و نقاط مختلف شهر) |
| زمان | ۳۰ و ۳۱ خرداد ۱۴۰۵ (۲۰ و ۲۱ ژوئن ۲۰۲۶) |
| نتیجه | حمایت گسترده بینالمللی از دولت موقت شورای ملی مقاومت، تأکید بر برنامه ۱۰مادهای مریم رجوی، محکومیت ممنوعیت تظاهرات، نمایش اتحاد مقاومت سازمانیافته و رد هر دو دیکتاتوری شاه و شیخ |
گردهمایی جهانی ایران آزاد ۲۰۲۶، یکی از مهمترین رویدادهای سیاسی سازمان مجاهدین خلق ایران و شورای ملی مقاومت در خارج از کشور بود که در روزهای ۲۰ و ۲۱ ژوئن ۲۰۲۶ (۳۰ و ۳۱ خرداد ۱۴۰۵) در پاریس برگزار شد. این گردهمایی در شرایطی برگزار گردید که تنها چند روز پیش از آغاز آن، مقامات فرانسوی با استناد به ملاحظات امنیتی و هشدارهای اطلاعاتی، مجوز راهپیمایی گسترده ایرانیان در پاریس را لغو کردند. این تصمیم به یکی از جنجالیترین موضوعات سیاسی و حقوقی پیرامون این رویداد تبدیل شد و با اعتراض شرکتکنندگان، شخصیتهای بینالمللی و مدافعان آزادی تجمع روبهرو گردید.
بر اساس گزارشهای ارائهشده در جریان رسیدگی قضایی به ممنوعیت تظاهرات، تهدیدهای امنیتی منتسب به عوامل جمهوری اسلامی و نیز گروههایی از سلطنتطلبان و عوامل ساواک از جمله عوامل اصلی تصمیم مقامات فرانسوی عنوان شد. با وجود این محدودیتها، هزاران تن از ایرانیان و حامیان مقاومت ایران در نقاط مختلف پاریس گردهم آمدند و حمایت خود را از آزادی، حقوق بشر و تغییر سیاسی در ایران اعلام کردند.
در این گردهمایی، مریم رجوی، رئیسجمهور برگزیده شورای ملی مقاومت ایران، ضمن تشریح وضعیت جمهوری اسلامی، بر راهبرد «نه جنگ، نه مماشات» و ضرورت تغییر دموکراتیک توسط مردم ایران و مقاومت سازمانیافته تأکید کرد. وی برنامه ۱۰ مادهای شورای ملی مقاومت را بهعنوان نقشه راه استقرار یک جمهوری دموکراتیک، مبتنی بر جدایی دین و دولت، برابری زن و مرد، لغو مجازات اعدام و ایران غیراتمی معرفی نمود.
این گردهمایی با حضور دهها تن از مقامهای پیشین سیاسی، نظامی و پارلمانی از اروپا و آمریکای شمالی همراه بود. شخصیتهایی چون شارل میشل، بوریس جانسون، جان برکو، ژنرال جیمز جونز، کیت کلاگ، لیام فاکس، لویی فری، پتره رومن، دمترو کولبا و شماری از نمایندگان پارلمانهای اروپایی در سخنرانیهای خود از برنامه ۱۰ مادهای حمایت کرده و بر حق مردم ایران برای تعیین سرنوشت خویش تأکید نمودند.
دومین روز گردهمایی به بررسی چشمانداز تحولات سیاسی ایران، نقش مقاومت سازمانیافته، وضعیت حقوق بشر، سیاستهای بینالمللی در قبال جمهوری اسلامی و آینده گذار دموکراتیک اختصاص یافت. سخنرانان این نشست بر این دیدگاه تأکید کردند که آینده ایران نه از طریق مداخله خارجی و نه از طریق بازگشت سلطنت، بلکه از مسیر مبارزه مردم ایران و استقرار یک جمهوری دموکراتیک رقم خواهد خورد.
گردهمایی جهانی ایران آزاد ۲۰۲۶ از سوی برگزارکنندگان و حامیان آن بهعنوان نقطهعطفی در فعالیتهای بینالمللی مقاومت ایران و نمادی از تداوم مبارزه برای استقرار دموکراسی در ایران معرفی شد.
مقدمه
گردهمایی جهانی ایران آزاد ۲۰۲۶ نشستی بینالمللی بود که در روزهای ۳۰ و ۳۱ خرداد ۱۴۰۵ برابر با ۲۰ و ۲۱ ژوئن ۲۰۲۶ در پاریس برگزار شد. این گردهمایی با حضور ایرانیان مقیم کشورهای مختلف، حامیان شورای ملی مقاومت ایران و شمار زیادی از شخصیتهای سیاسی، حقوقی، نظامی و پارلمانی از اروپا، آمریکای شمالی و سایر نقاط جهان برگزار گردید. ساکنان اشرف۳ نیز بهصورت آنلاین در این گردهمایی شرکت داشتند.
این رویداد در شرایطی برگزار شد که جمهوری اسلامی ایران با بحرانهای متعددی در عرصه داخلی و خارجی مواجه بود. تشدید اعتراضات اجتماعی، بحرانهای اقتصادی، افزایش اعدامها، مناقشات منطقهای و فشارهای بینالمللی پیرامون برنامه هستهای ایران، از جمله زمینههای سیاسی مورد اشاره سخنرانان گردهمایی بود.
وجه تمایز گردهمایی سال ۲۰۲۶ با گردهماییهای سالهای پیش، بحران ناشی از ممنوعیت راهپیمایی بزرگ ایرانیان در پاریس بود. برگزارکنندگان از ماهها قبل برای برگزاری راهپیمایی و تجمعی که انتظار میرفت بیش از یکصد هزار نفر در آن شرکت کنند برنامهریزی کرده بودند، اما در واپسین روزها، مقامات فرانسوی با استناد به تهدیدهای امنیتی و هشدارهای اطلاعاتی، برگزاری آن را ممنوع اعلام کردند. این تصمیم واکنشهای گستردهای را در میان شرکتکنندگان و برخی شخصیتهای سیاسی بینالمللی برانگیخت و به یکی از محورهای اصلی مباحث گردهمایی تبدیل شد.[۱]
با وجود این محدودیتها، گردهمایی جهانی ایران آزاد نه تنها لغو نشد، بلکه برنامههای سیاسی و سخنرانیهای آن در قالب نشستهای مختلف ادامه یافت. برگزارکنندگان این رویداد، استمرار برنامهها را نشانهای از پایداری جنبش مقاومت و ناتوانی فشارهای سیاسی و امنیتی در متوقف ساختن فعالیتهای آن دانستند. [۱][۲]
پیشزمینه سیاسی و حقوقی گردهمایی جهانی ایران آزاد ۲۰۲۶
گردهمایی جهانی ایران آزاد ۲۰۲۶ در فضایی برگزار شد که همزمان با تشدید بحرانهای داخلی جمهوری اسلامی ایران و افزایش فعالیتهای بینالمللی اپوزیسیون، به یکی از مهمترین عرصههای رویارویی سیاسی میان مقاومت ایران و مخالفان آن تبدیل شده بود. برگزارکنندگان این گردهمایی از ماهها پیش برنامهریزی گستردهای را برای برگزاری راهپیمایی و تجمعی بزرگ در پاریس آغاز کرده بودند. بر اساس اعلام برگزارکنندگان، انتظار میرفت دهها هزار تن از ایرانیان مقیم اروپا، آمریکای شمالی و دیگر نقاط جهان در این مراسم شرکت کنند.
اهمیت سیاسی گردهمایی سال ۲۰۲۶ از آن جهت بود که در ادامه سلسله گردهماییهایی برگزار میشد که از دهه ۱۳۸۰ به یکی از مهمترین تریبونهای بینالمللی شورای ملی مقاومت ایران تبدیل شده بود. این گردهماییها در طول سالهای گذشته میزبان صدها سیاستمدار، نماینده پارلمان، وزیر، نخستوزیر و مقام ارشد سابق کشورهای مختلف بودهاند و به بستری برای طرح دیدگاههای مقاومت ایران درباره آینده سیاسی کشور تبدیل شدهاند.
در آستانه برگزاری گردهمایی، موضوعی غیرمنتظره فضای سیاسی آن را تحت تأثیر قرار داد. مقامات اداری فرانسه در اقدامی ناگهانی مجوز راهپیمایی اصلی را لغو کردند. این تصمیم تنها مدت کوتاهی پیش از آغاز برنامه اعلام شد و به سرعت به موضوعی جنجالی در رسانهها و محافل سیاسی تبدیل گردید. برگزارکنندگان این اقدام را محدود کردن آزادی تجمع و بیان ارزیابی کردند و با استفاده از سازوکارهای حقوقی خواستار لغو این تصمیم شدند. [۱][۲]
حکم دادگاه اداری پاریس
پس از اعتراض وکلای برگزارکنندگان، پرونده به دادگاه اداری پاریس ارجاع شد. دادگاه در جریان رسیدگی به این شکایت، بخشی از اطلاعات امنیتی ارائه شده توسط نهادهای اطلاعاتی فرانسه را مورد بررسی قرار داد. بر اساس گزارش منتشرشده از مفاد حکم، دادگاه تصریح کرد که استدلال اولیه پلیس برای ممنوعیت تظاهرات مبتنی بر دلایل کلی و فاقد جزئیات کافی بوده است. با این حال، اسناد اطلاعاتی ارائه شده به دادگاه حاکی از وجود تهدیدهای امنیتی جدی علیه شرکتکنندگان در گردهمایی بود.
در این گزارشها ادعا شده بود که راهپیمایی برنامهریزی شده در معرض خطر حملات خشونتآمیز و حتی بمبگذاری از طرف ساواک قرار دارد. دادگاه در بررسی خود به هشدارهایی اشاره کرد که از سوی سرویسهای اطلاعاتی فرانسه درباره احتمال اقدامات خرابکارانه علیه تجمع صادر شده بود.
از نگاه برگزارکنندگان، همین گزارشها در واقع نشاندهنده ضرورت تأمین امنیت راهپیمایی بود، نه لغو آن. آنان استدلال میکردند که در نظامهای دموکراتیک، تهدیدهای تروریستی نباید به محدود کردن حقوق اساسی شهروندان و فعالان سیاسی منجر شود، بلکه وظیفه دولتها تضمین امنیت اجتماعات قانونی است.[۱]
موضوع تهدیدهای امنیتی
یکی از جنبههای کمسابقه پرونده، اشاره به تهدیدهای منتسب به عوامل جمهوری اسلامی و برخی جریانهای سلطنتطلب افراطی بود. بر اساس اطلاعات ارائه شده به دادگاه، برخی افراد و گروهها تهدید کرده بودند که در صورت برگزاری راهپیمایی، اقدام به عملیات خشونتآمیز خواهند کرد.
در متن حکم دادگاه همچنین به فعالیت گروههایی اشاره شد که از نمادهای ساواک، سازمان اطلاعات و امنیت رژیم پهلوی، استفاده میکردند. دادگاه در گزارش خود یادآور شد که چنین نمادهایی پیشتر در برخی تجمعات سیاسی در لندن و آلمان مشاهده شده بودند.[۳]
این موضوع در سخنان شماری از شرکتکنندگان و شخصیتهای حاضر در گردهمایی نیز بازتاب یافت. آنان این رخداد را نشانهای از همپوشانی منافع مخالفان مقاومت ایران دانستند و مدعی شدند که هدف مشترک این جریانها جلوگیری از گسترش نفوذ سیاسی آلترناتیو دموکراتیک معرفیشده از سوی شورای ملی مقاومت ایران است.[۱][۲][۳]
مقاومت در برابر ممنوعیت
با وجود صدور حکم ممنوعیت، بسیاری از شرکتکنندگان که از کشورهای مختلف به فرانسه آمده بودند، تصمیم گرفتند برنامههای اعتراضی خود را ادامه دهند. بر اساس گزارشهای منتشرشده، تجمعات در نقاط مختلف پاریس شکل گرفت و هزاران نفر با در دست داشتن پرچمها و پلاکاردهایی در حمایت از آزادی و حقوق بشر در ایران حضور یافتند.
رامش سپهرراد، مجری دومین روز گردهمایی، در سخنان خود تأکید کرد که صدها هزار ایرانی در روزهای منتهی به مراسم راهی پاریس شده بودند و علیرغم ممنوعیتها توانستند پیام خود را به افکار عمومی برسانند. وی این رخداد را ادامه سنت سیاسی «سی خرداد» و نمادی از پایداری جنبش مقاومت توصیف کرد.
از نگاه برگزارکنندگان، اتفاقات روز ۳۰ خرداد ۱۴۰۵ نشان داد که فشارهای سیاسی و امنیتی قادر به متوقف کردن فعالیتهای اپوزیسیون سازمانیافته نیست. آنان تأکید کردند که حتی لغو راهپیمایی نیز مانع برگزاری گردهمایی جهانی ایران آزاد نشد و نشستهای سیاسی و سخنرانیهای برنامهریزیشده طبق برنامه ادامه یافت.[۱][۲]
برخورد پلیس و بازداشت معترضان
بر اساس گزارشهای منتشرشده از سوی برگزارکنندگان، در جریان تجمعات اعتراضی در پاریس میان بخشی از معترضان و نیروهای پلیس فرانسه درگیریهایی رخ داد. گزارشها از زخمی شدن شماری از شرکتکنندگان و بازداشت دهها نفر حکایت داشت.
در میان مجروحان، نام حسن حبیبی بهعنوان یکی از افرادی که در جریان برخوردها دچار شکستگی دست شده بود، ذکر شد. همچنین گزارش شد که بیش از ۵۰ نفر بازداشت شدهاند، هرچند همه بازداشتشدگان تا پایان همان روز آزاد شدند.
این حوادث واکنشهای گستردهای را در میان فعالان حقوق بشر و برخی شخصیتهای حاضر در گردهمایی برانگیخت. بسیاری از آنان تصمیم مقامات فرانسوی را با سنت دیرینه آزادی تجمع و آزادی بیان در جمهوری فرانسه ناسازگار دانستند.[۱]
بازتاب بینالمللی ممنوعیت راهپیمایی
لغو راهپیمایی پاریس به یکی از محورهای اصلی سخنرانیهای گردهمایی تبدیل شد. بسیاری از سیاستمداران حاضر این تصمیم را مورد انتقاد قرار دادند.
بوریس جانسون، نخستوزیر پیشین بریتانیا، این اقدام را «اشتباهی فاجعهبار» توصیف کرد و اظهار داشت که ممنوعیت تظاهرات نباید رخ میداد.
جان برکو، رئیس پیشین مجلس عوام بریتانیا، نیز این تصمیم را «مضحک» خواند و گفت که هرچند برگزارکنندگان نتوانستند راهپیمایی برنامهریزیشده را برگزار کنند، اما مخالفان موفق نشدند پیام سیاسی گردهمایی را متوقف سازند.
دومینیک آتیاس، رئیس بنیاد وکلای اروپایی، ممنوعیت راهپیمایی را ناقض حق بنیادین آزادی تجمع دانست و تأکید کرد که این تصمیم باید از مسیرهای حقوقی مورد چالش قرار گیرد.
دیوید جونز، وزیر پیشین دولت بریتانیا، نیز با اشاره به حضور بیش از یکصد هزار نفر از حامیان مقاومت در پاریس، از نحوه صدور حکم ممنوعیت انتقاد کرد و آن را مغایر اصول دموکراتیک دانست.[۲][۴]
سخنرانی مریم رجوی و تبیین راهبرد «نه جنگ، نه مماشات»
سخنرانی مریم رجوی، رئیسجمهور برگزیده شورای ملی مقاومت ایران، مهمترین بخش سیاسی گردهمایی جهانی ایران آزاد ۲۰۲۶ را تشکیل میداد. این سخنرانی در شرایطی ایراد شد که گردهمایی تحت تأثیر ممنوعیت راهپیمایی پاریس و مباحث گسترده پیرامون آینده سیاسی ایران قرار گرفته بود. رجوی در سخنان خود ضمن ارزیابی وضعیت جمهوری اسلامی، چشمانداز مقاومت سازمانیافته برای استقرار یک جمهوری دموکراتیک را تشریح کرد و بار دیگر راهبرد شناختهشده خود یعنی «نه جنگ، نه مماشات» را بهعنوان راهحل بحران ایران مطرح ساخت.[۴]
ارزیابی وضعیت جمهوری اسلامی
مریم رجوی در آغاز سخنان خود تصویری از وضعیت سیاسی جمهوری اسلامی ارائه داد و آن را حکومتی در مرحله پایانی حیات سیاسی توصیف کرد. وی با اشاره به بحرانهای داخلی، نارضایتی اجتماعی، شکافهای قدرت و استمرار اعتراضات مردمی، تأکید نمود که حاکمیت ولایت فقیه وارد مرحلهای شده است که دیگر قادر به بازتولید مشروعیت سیاسی خود نیست.
وی در این زمینه گفت:
«پسر خامنهای که بیش از ربع قرن در کشتارها همدست پدرش بود، امروز میراث بر ویرانه ولایت فقیه است. اما دولت مستعجلی است که بر پیشانیاش حتمیت سرنگونی حک شده است. این ایستگاه آخر رژیم است».[۵]
وی همچنین تأکید کرد که حکومت با وجود برخورداری از ابزارهای امنیتی و نظامی گسترده، در برابر شبکههای اجتماعی مقاومت و اعتراضات سازمانیافته با محدودیتهای فزایندهای روبهرو شده است.
«قیام و سرنگونی در انتظار شماست»
یکی از محورهای اصلی سخنان رجوی تأکید بر نقش اعتراضات داخلی و آنچه شورای ملی مقاومت از آن با عنوان «کانونهای شورشی» یاد میکند، بود. وی خطاب به رهبران جمهوری اسلامی اعلام کرد که سرکوب و اعدام نمیتواند مانع تداوم اعتراضات شود.
او اظهار داشت:
«به بقایای رژیم میگوییم از هر راهی که بروید؛ قیام و سرنگونی در انتظار شما است. در برابر شورشگران و شهرهای شورشی ایران، از شهرهای موشکی شما هیچ کاری ساخته نیست. در برابر قیام سازمانیافته، سیرکهای خیابانی دردی از شما دوا نمیکند و اعدام هر روزه زندانیان سیاسی رژیمتان را نجات نمیدهد».[۵]
نظریه «نه جنگ، نه مماشات»
از مهمترین محورهای فکری مطرحشده در گردهمایی جهانی ایران آزاد ۲۰۲۶، تأکید مجدد بر نظریه «نه جنگ، نه مماشات» بود؛ راهبردی که شورای ملی مقاومت ایران از سالها پیش آن را مطرح کرده است.
رجوی در این باره گفت:
«در چهار دهه گذشته، نه مذاکره به خطر فاشیسم دینی پاسخ داده و نه جنگ. گفتیم که فاشیسم دینی و بنیادگرایی تحت نام اسلام، بزرگترین تهدید دنیای امروز است. اما کسی گوش نکرد. امروز هم میگوییم که یک ایران صلحجو و غیراتمی فقط با سرنگونی رژیم، بهدست مردم و مقاومت سازمانیافته آنها امکانپذیر است».[۵]
وی استدلال کرد که سیاست گفتوگو و امتیازدهی به جمهوری اسلامی نتوانسته است رفتار حکومت را تغییر دهد و از سوی دیگر، جنگ خارجی نیز قادر به ایجاد دموکراسی در ایران نخواهد بود.
به باور او، تنها راهحل پایدار، تغییر سیاسی توسط مردم ایران و مقاومت سازمانیافته است؛ راهکاری که در ادبیات سیاسی شورای ملی مقاومت با عنوان «راهحل سوم» شناخته میشود.
این دیدگاه در سخنان بسیاری از شخصیتهای بینالمللی حاضر در گردهمایی نیز بازتاب یافت. بوریس جانسون، جان برکو، ژنرال جیمز جونز، دیوید جونز و لیام فاکس نیز بر این نکته تأکید کردند که آینده ایران باید توسط مردم ایران تعیین شود و تغییر سیاسی نمیتواند محصول تحمیل خارجی باشد.[۲][۴]
آزادی، برابری و جمهوری دموکراتیک
رجوی در بخش دیگری از سخنان خود بر مفهوم جمهوری دموکراتیک تأکید کرد. او این جمهوری را نظامی مبتنی بر رأی مردم، برابری حقوقی شهروندان و نفی هرگونه تبعیض قومی، مذهبی و جنسیتی توصیف نمود.
وی تصریح کرد:
«تعهد من، پیمانی است ناگسستنی برای آزادی همه مردم ایران، از هر ملیت با هر مرام، هر عقیده و با هر دین و هر آیین.»[۵]
تجدید پیمان با شهیدان و مقاومت
بخش پایانی سخنرانی رجوی رنگ و بویی نمادین و تاریخی داشت. او با یادآوری کشتهشدگان و زندانیان سیاسی، بر استمرار مبارزه برای آزادی تأکید کرد و گفت:
«تعهد من، پیمانی است ناگسستنی برای آزادی همه مردم ایران، از هر ملیت با هر مرام، هر عقیده و با هر دین و هر آیین.
تعهد من، دفاع از آزادی و شرف و استقلال ایران، رودرروی هر گونه دیکتاتوری و وابستگی است؛ در راهی پر پیچ و خم با هفت خانی از ابتلا و سختیها. اما چه باک! ما بر این پیمان ایستادهایم. این عهد من و عهد ماست.
عهد ما با شهیدان راه آزادی
عهد ما با مردم ایران
و عهد ما با مسعود است تا آخرین نفس و تا آخرین قطره خون»[۵]
حمایت شخصیتهای بینالمللی از گردهمایی جهانی ایران آزاد ۲۰۲۶
یکی از مهمترین ویژگیهای گردهمایی جهانی ایران آزاد ۲۰۲۶، حضور گسترده شخصیتهای سیاسی، پارلمانی، حقوقی و نظامی از کشورهای مختلف جهان بود. این حضور، که ادامه سنت چند دههای گردهماییهای ایران آزاد به شمار میرفت، نشاندهنده تلاش برگزارکنندگان برای جلب حمایت بینالمللی از برنامه سیاسی شورای ملی مقاومت ایران و طرح جایگزین پیشنهادی آن برای آینده ایران بود. در گردهمایی سال ۲۰۲۶، دهها تن از نخستوزیران، وزیران، رؤسای پارلمانها، فرماندهان نظامی و نمایندگان مجالس قانونگذاری از اروپا و آمریکای شمالی حضور یافتند و در سخنان خود به موضوعاتی چون وضعیت حقوق بشر در ایران، سیاستهای جمهوری اسلامی، برنامه ۱۰ مادهای مریم رجوی و آینده سیاسی کشور پرداختند. سخنرانان روز اول این گردهمایی عبارت بودند از:
کریستین اریگی ـ نماینده مجلس ملی فرانسه، رئیس کمیته پارلمانی برای یک ایران دموکراتیک
شارل میشل-رئیس شورای اروپا ۲۰۱۹-۲۰۲۴ نخستوزیر بلژیک ۲۰۱۹-۲۰۱۴
بوریس جانسون ـ نخستوزیر انگلستان ۲۰۲۲-۲۰۱۹
دومینیک آتیاس –رئیس شورای اداری بنیاد وکلای اروپایی
جان برکو – رئیس و سخنگوی پارلمان انگلستان ۲۰۱۹-۲۰۰۹
دمیترو کولبا - وزیر خارجه اوکراین-۲۰۲۴-۲۰۲۰
کارستن مولر- نماینده مجلس فدرال آلمان، سرپرست کمیسیون حقوقی و حمایت از مصرفکنندگان
مارتین پاتسلت
پتره رومن –نخست وزیر پیشین رومانی
جودی اسکرو – وزیر مهاجرت کانادا ۲۰۰۵، رئیس کمیته تجارت بینالمللی پارلمان
جان برد – وزیر خارجه کانادا ۲۰۱۵-۲۰۱۱
بارونس اولون – عضو مجلس اعیان انگلستان
نایکه گروپیونی
سناتور رابرت توریسلی
پروفسور آلخو ویدال کوادراس – رئیس کمیته بینالمللی در جستجوی عدالت[۶]
شارل میشل و مقایسه برنامه ۱۰ مادهای با آرمانهای اروپا
یکی از برجستهترین سخنرانان گردهمایی، شارل میشل، رئیس پیشین شورای اروپا و نخستوزیر سابق بلژیک بود. وی در سخنان خود برنامه ۱۰ مادهای مریم رجوی را فراتر از یک برنامه سیاسی معمولی توصیف کرد و آن را انتخابی آگاهانه برای استقرار دموکراسی دانست.
میشل اظهار داشت که مفاد این برنامه، شامل حاکمیت قانون، استقلال قوه قضائیه، لغو مجازات اعدام، برابری زنان و مردان و آزادیهای اساسی، شباهت فراوانی با ارزشهایی دارد که پس از جنگ جهانی دوم بنیانهای اتحادیه اروپا را شکل دادند. او برنامه ۱۰ مادهای را «عبور از تاریکی به سوی نور» توصیف کرد و آن را چارچوبی برای گذار مسالمتآمیز به دموکراسی دانست.[۴]
بوریس جانسون و انتقاد از ممنوعیت تظاهرات پاریس
بوریس جانسون، نخستوزیر پیشین بریتانیا، یکی از صریحترین مواضع را درباره وقایع پاریس اتخاذ کرد. وی ممنوعیت راهپیمایی ایرانیان را مورد انتقاد قرار داد و آن را اقدامی نادرست دانست که به گفته او نباید اتفاق میافتاد.
جانسون در سخنان خود تأکید کرد که تغییر سیاسی در ایران از طریق جنگ حاصل نخواهد شد و تنها مردم ایران هستند که میتوانند آینده کشور را تعیین کنند. وی با اشاره به برنامه ۱۰ مادهای، از آن بهعنوان طرحی برای تحقق آزادی و دموکراسی یاد کرد و ابراز اطمینان نمود که آرمان «ایران آزاد» در نهایت محقق خواهد شد.[۴]
جان برکو و دفاع از «ایده آزادی»
جان برکو، رئیس پیشین مجلس عوام بریتانیا، از دیگر سخنرانان برجسته گردهمایی بود. وی در سخنان خود به موضوع ممنوعیت راهپیمایی پرداخت و اظهار داشت که مخالفان موفق شدند مانع برگزاری تظاهرات شوند، اما نتوانستند پیام سیاسی آن را متوقف کنند.
برکو تأکید کرد:
«رژیم ایران میتواند مردم خودش را بکشد، اما نمیتواند یک ایده را بکشد؛ ایده آزادی.»
او همچنین بر نقش مردم ایران در تعیین سرنوشت کشور تأکید کرد و با اشاره به برنامه ۱۰ مادهای شورای ملی مقاومت، آن را چارچوبی دموکراتیک برای آینده ایران دانست.[۴]
حمایت پارلمانترهای اروپایی
علاوه بر شخصیتهای شناختهشده بینالمللی، شماری از نمایندگان پارلمانهای اروپایی نیز در گردهمایی حضور داشتند.
کریستیان اریگی، نماینده مجلس ملی فرانسه، حمایت پارلمانترهای فرانسوی از برنامه ۱۰ مادهای را اعلام کرد و تأکید نمود که مبارزه مردم ایران برای آزادی شایسته پشتیبانی جامعه جهانی است.
کاتلین دپورتر، نایبرئیس کمیسیون روابط خارجی پارلمان بلژیک، اظهار داشت که مردم ایران هر دو شکل دیکتاتوری ــ سلطنت و ولایت فقیه ــ را رد کردهاند و خواهان جمهوری دموکراتیک هستند.
کارستن مولر و مارتین پاتسلت از آلمان نیز بر ضرورت پایان دادن به سیاست مماشات و حمایت از برنامه دموکراتیک مقاومت ایران تأکید کردند.[۴]
حمایت شخصیتهای اروپای شرقی
پتره رومن، نخستوزیر پیشین رومانی، در سخنان خود تجربه سقوط رژیم کمونیستی رومانی را با وضعیت ایران مقایسه کرد و ابراز عقیده نمود که همانگونه که دیکتاتوری در کشورش سقوط کرد، جمهوری اسلامی نیز سرانجام با خواست مردم روبهرو خواهد شد.
آنلی یاتنمکی، نخستوزیر پیشین فنلاند و نایبرئیس سابق پارلمان اروپا، نیز تأکید کرد که تاریخ نشان داده است دیکتاتوریها پایدار نیستند و سرانجام در برابر خواست مردم فرو میریزند. وی برنامه ۱۰ مادهای را راهی برای دستیابی به یک ایران آزاد و دموکراتیک دانست.[۴]
دومین روز گردهمایی و تداوم پیام سیاسی آن
دومین روز گردهمایی جهانی ایران آزاد ۲۰۲۶ به بررسی چشمانداز سیاسی ایران و راهکارهای حمایت بینالمللی از مردم ایران اختصاص داشت. در این روز، سخنرانان متعددی از کشورهای مختلف دیدگاههای خود را درباره آینده ایران مطرح کردند و بر ضرورت حمایت از مطالبات دموکراتیک مردم ایران تأکید نمودند.
رامش سپهرراد، مجری این نشست، با اشاره به وقایع روز قبل اظهار داشت که علیرغم ممنوعیت راهپیمایی، ایرانیان حاضر در پاریس توانستند پیام خود را به افکار عمومی جهان منتقل کنند. او این حضور را نمادی از تداوم مبارزهای دانست که به گفته وی ریشه در دههها مقاومت سیاسی علیه جمهوری اسلامی دارد.
در طول این نشست، بسیاری از سخنرانان به تجربه روز نخست اشاره کردند و آن را نمونهای از تقابل میان حق آزادی تجمع و تهدیدهای امنیتی دانستند. برخی نیز تأکید کردند که حوادث پاریس نشان داد که موضوع ایران همچنان یکی از مسائل مهم در مباحث حقوق بشری و سیاسی بینالمللی است.
بازتاب ممنوعیت راهپیمایی در رسانهها و محافل سیاسی
یکی از مهمترین جنبههای گردهمایی ۲۰۲۶، بازتاب گسترده تصمیم برای لغو راهپیمایی بود. این موضوع نهتنها در سخنرانیهای رسمی گردهمایی بلکه در بیانیهها و اظهارنظرهای بسیاری از شخصیتهای سیاسی حاضر نیز مورد توجه قرار گرفت.
منتقدان این تصمیم استدلال میکردند که دولتهای دموکراتیک باید میان تهدیدهای امنیتی و حقوق بنیادین شهروندان تعادل برقرار کنند و نباید اجازه دهند تهدیدهای احتمالی به محدود شدن آزادی بیان و تجمع منجر شود. در مقابل، مقامات مسئول بر ضرورت حفاظت از جان شرکتکنندگان و پیشگیری از خطرات احتمالی تأکید داشتند.
تأکید بر برنامه ۱۰ مادهای
از مهمترین دستاوردهای سیاسی گردهمایی، تثبیت جایگاه برنامه ۱۰ مادهای مریم رجوی بهعنوان محور مشترک سخنرانان و حامیان بینالمللی بود. تقریباً تمامی شخصیتهای برجسته حاضر در گردهمایی، در بخشهایی از سخنان خود به این برنامه اشاره کردند و آن را مبنایی برای گذار به یک نظام دموکراتیک در ایران دانستند. تأکید بر آزادی انتخابات، جدایی دین و دولت، برابری زنان و مردان، لغو مجازات اعدام و تعهد به یک ایران غیراتمی، از جمله موضوعاتی بود که در سخنان شخصیتهای مختلف تکرار شد.
اسامی سخنرانان روز دوم گردهمایی
سخنرانان روز دوم گردهمایی جهانی ایران آزاد ۲۰۲۶ شخصیتهای زیر بودند:
ژنرال جیمز جونز – مشاور امنیت ملی رئیسجمهور آمریکا ۲۰۱۰-۲۰۰۹، فرمانده پیشین ناتو
باب بلکمن -نماینده پارلمان انگلستان، رئیس مشترک کمیته بینالمللی پارلمانترها برای ایران دموکراتیک
دیوید جونز – وزیر برگزیت در دولت انگلستان ۲۰۱۷-۲۰۱۶، وزیر ولز۲۰۱۴-۲۰۱۲
کیت کلاگ فرستاده ویژه رئیسجمهور آمریکا برای اوکراین ۲۰۲۵
دکتر لیام فاکس – وزیر دفاع انگلستان ۲۰۱۱-۲۰۱۰، وزیر تجارت ۲۰۱۹- ۲۰۱۶
لویی فری ـ رئیس اداره تحقیقات فدرال آمریکا ـ اف. بی. آی ۲۰۰۰-۱۹۹۳
کاتلین دپورتر- نماینده پارلمان فدرال بلژیک؛ نایبرئیس کمیسیون روابط خارجی
آنلی یتنمکی – اولین نخستوزیر زن فنلاند۲۰۰۳ – نایبرئیس پارلمان اروپا۲۰۱۷-۲۰۱۵
ژنرال تاد وولترز- فرمانده ناتو و نیروهای آمریکا در اروپا -۲۰۲۲-۲۰۱۹
مارگوت کسمن – رهبر کلیسای پروتستان آلمان
اینگرید بتانکور- کاندیدای پیشین ریاستجمهوری کلمبیا
گیرهیلمار هارده نخستوزیر ایسلند ۲۰۰۹-۲۰۰۶
سفیر رابرت جوزف – معاون پیشین وزیر امور خارجه آمریکا در امور کنترل تسلیحاتی و امنیت بینالمللی
سفیر لینکلن بلومفیلد ـمعاون پیشین وزیر امور خارجه آمریکا
خام رجوی به شما درود میفرستم و به حامیان شورای ملی مقاومت
لیندا چاوز ـ مدیر پیشین روابط عمومی کاخسفید
اینیگو فرناندز- عضوی سنای اسپانیا
استرون استیونسون – نماینده پارلمان اروپا ۲۰۱۴-۲۰۰۴
پائولو کازاکا – نماینده پارلمان اروپا ۲۰۰۹-۱۹۹۹
سناتور روبن گایگو – عضو کمیته امنیت ملی سنای آمریکا
پتراس آستراویچیوس – نماینده پارلمان اروپا – عضو کمیسیون خارجه
ماهان تاراج
جین شهین و تام تیلس نیز به این گردهمایی پیام فرستادند. [۲]
سخنرانی مریم رجوی در روز دوم گردهمایی
مریم رجوی سخنرانی خود در این روز را با ادای احترام به قیام ۳۰ خرداد ۱۳۶۰ و جانباختگان چهار دهه مبارزه آغاز کرد. او ۳۰ خرداد را «مهمترین نقطه عطف سیاسی بعد از به قدرت رسیدن خمینی» توصیف کرد و گفت که در آن مقطع، انتخاب میان «آزادی یا دیکتاتوری» و «مقاومت یا تسلیم» بود و مقاومت ایران راه نخست را برگزید. به گفته وی، این مقاومت حامل آرمانهای آزادیخواهانه مردم ایران در بیش از یک قرن گذشته است و تا تحقق «انقلاب دموکراتیک مردم ایران» ادامه خواهد یافت.
او سپس به ممنوعیت راهپیمایی هواداران مقاومت در پاریس پرداخت و از شرکتکنندگان و بهویژه نسل جوانی که برای حضور در تظاهرات به پاریس آمده بودند قدردانی کرد. او تأکید نمود که «بقایای رژیم خواستند با زد و بند این صدا را خاموش کنند، اما صدای آنها، این مشروعترین صدای ایران، در قلب پاریس از همیشه خروشانتر شد». وی از حمایت برخی شخصیتهای فرانسوی و بینالمللی یاد کرد و با استناد به سخنان نماینده مجلس ملی فرانسه، بر شعار محوری مقاومت تأکید نمود: «نه به جنگ، نه به مماشات و نه به مذاکرات بیپایان تا امروز. اما آری به قیام، آری به آزادی مردم ایران با حمایت از مقاومت مستقل آن برای سرنگونی این رژیم بیرحم».
بخش مهمی از سخنرانی به تبیین راهحل بحران ایران اختصاص داشت. رجوی با رد نظریههایی نظیر اصلاحپذیری حکومت، فروپاشی خودبهخودی، مداخله نظامی خارجی یا آلترناتیوهای سلطنتطلبانه، تصریح کرد که «تنها راهحل بحران کنونی، تغییر رژیم است و این تغییر با قیام مردم و مقاومت سازمانیافته آنها امکانپذیر است».
رجوی در ادامه از فداکاریهای سازمان مجاهدین خلق و مقاومت ایران یاد کرد و با اشاره به جانباختگان این جنبش گفت: «از مرگ و از اعدام و قتلعام قویتریم. هر گاه که درو میشویم دوباره با رویش جوانهها پربارتر از جا بر میخیزیم». او کانونهای شورشی را مهمترین عامل سازمانیافته در قیامهای مردمی دانست و از نسل جدیدی سخن گفت که با وجود سرکوب و اعدام، همچنان به مبارزه ادامه میدهد.
در بخش دیگری از سخنانش، رجوی تأکید کرد که مقاومت سازمانیافته و وجود یک آلترناتیو سیاسی آزموده، پاسخ معادله ایران را روشن کرده است. او اظهار داشت: «با چنین مقاومت سازمانیافتهیی بر روی زمین و با آلترناتیوی که ۴۵سال در کورههای گدازان داخلی و منطقهیی و بینالمللی آزمایش پس داده، معادله ایران پاسخ خود را پیدا کرده است». وی همچنین از افشاگریهای مقاومت درباره برنامه هستهای جمهوری اسلامی یاد کرد و آن را یکی از عوامل جلوگیری از دستیابی حکومت به سلاح هستهای دانست.
وی در ادامه به طرح دولت موقت شورای ملی مقاومت پرداخت و توضیح داد که وظیفه اصلی این دولت «انتقال قدرت به مردم» است. او تأکید کرد که این دولت باید حداکثر ظرف شش ماه انتخابات آزاد مجلس مؤسسان را برگزار کند و پس از آن قدرت را به نمایندگان منتخب مردم واگذار نماید. وی تصریح کرد: «ما به دنبال کسب قدرت نیستیم؛ به دنبال انتقال حاکمیت به مردم ایران هستیم».
بخش پایانی سخنرانی به نقد سلطنتطلبان و بازماندگان حکومت پهلوی اختصاص داشت. رجوی آنان را عاملی در جهت انحراف مبارزه مردم ایران دانست و تأکید کرد که جامعه ایران نه به بازگشت سلطنت و نه به استمرار ولایت فقیه تن خواهد داد. او در جمعبندی سخنان خود سه اصل را برجسته کرد: بیاعتباری ساختار قدرت جمهوری اسلامی، رد بازگشت سلطنت، و ضرورت استقرار یک جمهوری دموکراتیک از طریق مقاومت سازمانیافته.
مریم رجوی سخنان خود را با این تأکید به پایان رساند که «شعار مقاومت و دولت موقت صلح و آزادی است» و افزود: «سرنگونی این رژیم و نیل به آزادی و جمهوری دموکراتیک برعهده خود ماست؛ برعهده خلق ما و برعهده ارتش آزادیبخش ملی ایران است».[۷]
گلچینی از برخی از سخنرانیهای روز دوم
ژنرال جیمز جونز و تحلیل شرایط تغییر در ایران
یکی ازسخنرانیهای دومین روز گردهمایی را ژنرال جیمز جونز، فرمانده پیشین ناتو و مشاور امنیت ملی رئیسجمهور آمریکا، ایراد کرد. وی با اشاره به تجربه بیش از پانزده سال همکاری و آشنایی با مقاومت ایران، وضعیت جمهوری اسلامی را ضعیفترین وضعیت آن طی چند دهه اخیر توصیف کرد.
جونز سه عامل را در تغییرات آینده ایران مؤثر دانست:
- بحران مشروعیت و ناکارآمدی حکومت؛
- گسترش نارضایتی عمومی؛
- وجود یک مقاومت سازمانیافته با برنامه سیاسی مشخص.
او تأکید کرد که هیچ ممنوعیتی، از جمله ممنوعیت راهپیمایی پاریس، نمیتواند مانع تداوم این روند شود و آینده ایران در نهایت به اراده مردم آن وابسته است.
باب بلکمن و حمایت پارلمانترهای جهان
باب بلکمن، نماینده پارلمان بریتانیا و رئیس مشترک کمیته بینالمللی پارلمانترها برای ایران دموکراتیک، از سخنرانانی بود که تلاش کرد ابعاد بینالمللی حمایت از مقاومت ایران را برجسته کند.
وی اعلام کرد که بیش از سه هزار نماینده پارلمان، شخصیت سیاسی و مقام سابق از ۵۵ کشور جهان در بیانیهای مشترک از مبارزه مردم ایران برای آزادی حمایت کردهاند.
بلکمن همچنین به طرح دولت موقت اعلامشده از سوی شورای ملی مقاومت ایران اشاره کرد و آن را بخشی از مسیر گذار به جمهوری دموکراتیک توصیف نمود.[۲]
کیت کلاگ و تحولات منطقهای
کیت کلاگ، فرستاده ویژه رئیسجمهور ایالات متحده، در سخنان خود گردهمایی ۲۰۲۶ را در متن تحولات منطقهای و بینالمللی بررسی کرد. وی معتقد بود که توازن قدرت در خاورمیانه نسبت به سالهای قبل تغییر یافته و جمهوری اسلامی با چالشهای بیسابقهای روبهرو شده است. (مطلب شماره ۳)
کلاگ تأکید کرد که حذف تهدیدهای خارجی بهتنهایی موجب تغییر سیاسی در ایران نمیشود و این وظیفه بر عهده مردم ایران است که سرنوشت کشور را تعیین کنند. وی برنامه ۱۰ مادهای را چارچوبی برای دوران پس از جمهوری اسلامی معرفی کرد و بر اهمیت افشاگریهای پیشین شورای ملی مقاومت درباره برنامه هستهای ایران تأکید نمود.[۲]
لیام فاکس و نقد سیاست مماشات
لیام فاکس، وزیر دفاع پیشین بریتانیا، در سخنان خود بر شکست سیاستهای مماشات با جمهوری اسلامی تأکید کرد. وی استدلال نمود که تجربه چند دهه گذشته نشان داده است که امتیازدهی به حکومت ایران نه به بهبود وضعیت حقوق بشر منجر شده و نه رفتار منطقهای آن را تغییر داده است.
او همچنین تصریح کرد که تغییر رژیم از طریق حمله خارجی امکانپذیر نیست و تنها مردم ایران هستند که میتوانند چنین تغییری را محقق کنند.[۲]
لویی فری و مسئله حقوق بشر
لویی فری، رئیس پیشین افبیآی، از زاویهای حقوقی به موضوع ایران پرداخت. او تأکید کرد که هرگونه توافق یا تفاهم بینالمللی درباره ایران باید موضوع حقوق بشر را در مرکز توجه قرار دهد.
فری اظهار داشت که شواهد فراوانی درباره نقض حقوق بشر در ایران وجود دارد که میتواند مبنای رسیدگیهای قضایی بینالمللی قرار گیرد. وی همچنین از برنامه ۱۰ مادهای مریم رجوی به دلیل تأکید بر حقوق بشر، استقلال قضایی و پاسخگویی مسئولان حکومتی حمایت کرد.[۲]
منابع
- ↑ ۱٫۰ ۱٫۱ ۱٫۲ ۱٫۳ ۱٫۴ ۱٫۵ ۱٫۶ غلبهٔ اراده مقاومت بر تهدیدهای تروریستی و زدوبند استعماری در پاریس- مجاهدین خلق ایران
- ↑ ۲٫۰۰ ۲٫۰۱ ۲٫۰۲ ۲٫۰۳ ۲٫۰۴ ۲٫۰۵ ۲٫۰۶ ۲٫۰۷ ۲٫۰۸ ۲٫۰۹ ۲٫۱۰ دومین روز گردهمایی جهانی ایران آزاد در پاریس - ۳۱ خرداد ۱۴۰۵- مجاهدین خلق ایران
- ↑ ۳٫۰ ۳٫۱ لغو حیرتآور تظاهرات در آخرین روز و آخرین ساعات- مجاهدین خلق ایران
- ↑ ۴٫۰ ۴٫۱ ۴٫۲ ۴٫۳ ۴٫۴ ۴٫۵ ۴٫۶ ۴٫۷ گردهمایی جهانی ایران آزاد ۲۰۲۶: دفاع شخصیتهای بینالمللی از جمهوری دموکراتیک در ایران-مجاهدین خلق ایران
- ↑ ۵٫۰ ۵٫۱ ۵٫۲ ۵٫۳ ۵٫۴ سخنرانی مریم رجوی در کنفرانس ایران آزاد در پاریس – ایران آزاد ۱۴۰۵- مریم رجوی
- ↑ گردهمایی ایران آزاد ۲۰۲۶ - پیش بهسوی جمهوری دموکراتیک - سخنرانی شخصیتهای بینالمللی- مجاهدین خلق ایران
- ↑ سخنرانی در گردهمایی ایران آزاد- سایت مریم رجوی