ژیلا طلوع: تفاوت میان نسخه‌ها
Alireza k h (بحث | مشارکت‌ها) جزبدون خلاصۀ ویرایش |
بدون خلاصۀ ویرایش |
||
| (۳ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط یک کاربر دیگر نشان داده نشد) | |||
| خط ۱: | خط ۱: | ||
{{جعبه زندگینامه | {{جعبه زندگینامه | ||
| اندازه جعبه = | | اندازه جعبه = | ||
| عنوان = | | عنوان = | ||
| نام = ژیلا طلوع | | نام = ژیلا طلوع | ||
| تصویر =ژیلا طلوع.png | | تصویر =ژیلا طلوع.png | ||
| خط ۱۰: | خط ۱۰: | ||
| زادگاه = تبریز، ایران | | زادگاه = تبریز، ایران | ||
| تاریخ مرگ = ۱۰ شهریور ۱۳۹۲ | | تاریخ مرگ = ۱۰ شهریور ۱۳۹۲ | ||
| مکان مرگ = قرارگاه | | مکان مرگ = [[قرارگاه اشرف]]، عراق | ||
| علت مرگ = | | علت مرگ = اصابت گلوله در حملهٔ مسلحانه به اشرف | ||
| آرامگاه = | | آرامگاه = | ||
| بناهای یادبود = | | بناهای یادبود = | ||
| محل زندگی = | | محل زندگی = ایران و عراق | ||
| ملیت = ایرانی | | ملیت = ایرانی | ||
| نام‌های دیگر = | | نام‌های دیگر = | ||
| تابعیت = | | تابعیت = | ||
| تحصیلات = دانشجوی | | تحصیلات = دانشجوی مهندسی راه و ساختمان؛ تحصیلات ناتمام | ||
| دانشگاه = دانشگاه اصفهان | | دانشگاه = دانشگاه اصفهان | ||
| پیشه = فعال سیاسی و فرماندهٔ | | پیشه = فعال سیاسی و فرماندهٔ نظامی | ||
| سال‌های فعالیت = | | سال‌های فعالیت = ۱۳۵۷ تا ۱۳۹۲ | ||
| کارفرما = | | کارفرما = | ||
| نهاد = [[سازمان مجاهدین خلق ایران]]؛ [[شورای ملی مقاومت ایران]]؛ [[ارتش آزادی‌بخش ملی ایران]] | | نهاد = [[سازمان مجاهدین خلق ایران]]؛ [[شورای ملی مقاومت ایران]]؛ [[ارتش آزادی‌بخش ملی ایران]] | ||
| نماینده = | | نماینده = | ||
| شناخته‌شده برای = عضویت در شورای رهبری مجاهدین؛ فرماندهی یگان‌های رزمی؛ جان‌باختن در حملهٔ ۱۰ شهریور ۱۳۹۲ به اشرف | | شناخته‌شده برای = عضویت در شورای رهبری مجاهدین؛ فرماندهی یگان‌های رزمی؛ جان‌باختن در حملهٔ ۱۰ شهریور ۱۳۹۲ به اشرف | ||
| نقش‌های برجسته = عضو شورای رهبری سازمان | | نقش‌های برجسته = عضو شورای رهبری سازمان مجاهدین؛ عضو شورای ملی مقاومت؛ فرماندهٔ یگان زنان در عملیات فروغ جاویدان | ||
| سبک = | | سبک = | ||
| تأثیرگذاران = | | تأثیرگذاران = | ||
| تأثیرپذیرفتگان = | | تأثیرپذیرفتگان = | ||
| شهر خانگی = | | شهر خانگی = تبریز | ||
| دستمزد = | | دستمزد = | ||
| Net worth = | | Net worth = | ||
| خط ۴۰: | خط ۴۰: | ||
| پس از = | | پس از = | ||
| پیش از = | | پیش از = | ||
| حزب = | | حزب = [[سازمان مجاهدین خلق ایران]] | ||
| جنبش = [[مقاومت ایران]] | | جنبش = [[مقاومت ایران]] | ||
| مخالفان = | | مخالفان = حکومت جمهوری اسلامی ایران | ||
| هیئت = | | هیئت = | ||
| دین = | | دین = | ||
| خط ۵۱: | خط ۵۱: | ||
| منصب = عضو شورای رهبری مجاهدین؛ عضو شورای ملی مقاومت ایران | | منصب = عضو شورای رهبری مجاهدین؛ عضو شورای ملی مقاومت ایران | ||
| مکتب = | | مکتب = | ||
| آثار = وصیت‌نامهٔ | | آثار = وصیت‌نامهٔ ۳ آبان ۱۳۶۸؛ مصاحبه با صدای مجاهد در خرداد ۱۳۶۸؛ نوشتهٔ «نقشهٔ مسیر» در مرداد ۱۳۹۱ | ||
| همسر = | | همسر = | ||
| شریک زندگی = | | شریک زندگی = | ||
| خط ۶۷: | خط ۶۷: | ||
| پانویس = | | پانویس = | ||
}} | }} | ||
'''ژیلا طلوع،''' (فروردین ۱۳۳۹، تبریز ـ ۱۰ شهریور ۱۳۹۲، اشرف)، فعال سیاسی ایرانی، عضو شورای مرکزی [[سازمان مجاهدین خلق ایران]]، عضو [[شورای ملی مقاومت ایران]] و از فرماندهان [[ارتش آزادی‌بخش ملی ایران]] بود. او هنگام انقلاب ۱۳۵۷ دانشجوی رشتهٔ مهندسی راه و ساختمان دانشگاه اصفهان بود و فعالیت سیاسی خود را در ارتباط با مجاهدین آغاز کرد.<ref name="زندگی‌نامه‌زنان">کمیسیون زنان شورای ملی مقاومت ایران، [https://wncri.org/fa/ژیلا-طلوع/ ژیلا طلوع]، زیرعنوان «متعهد و ازخودگذشته»، ۹ شهریور ۱۴۰۳.</ref><ref name="زندگی‌نامه‌مجاهد">سازمان مجاهدین خلق ایران، [https://martyrs.mojahedin.org/i/martyrs/24164 مجاهد شهید قهرمان خلق، ژیلا طلوع ـ نشانه‌ای از توانستن]، ۱ مهر ۱۳۹۲.</ref> | |||
این زن مجاهد خلق در سال‌های نخست پس از انقلاب در فعالیت‌های اجتماعی و تبلیغاتی مجاهدین در تبریز شرکت داشت و مدتی نیز زندانی شد. پس از خروج از ایران در سال ۱۳۶۲، فعالیت خود را در تشکیلات مجاهدین ادامه داد و بعدها مسئولیت‌های نظامی بر عهده گرفت.<ref name="زندگی‌نامه‌انگلیسی">کمیسیون زنان شورای ملی مقاومت ایران، [https://wncri.org/2024/08/30/jila-tolou/ Jila Tolou (1960–2013): Dedicated and Selfless]، ۳۰ اوت ۲۰۲۴.</ref> | |||
او در حملهٔ ۱۰ شهریور ۱۳۹۲، برابر با ۱ سپتامبر ۲۰۱۳، به [[قرارگاه اشرف]] در عراق جان خود را از دست داد. شورای ملی مقاومت در بیانیهٔ سالگرد تأسیس خود، نام او را در میان اعضای جان‌باختهٔ شورا در این حمله ثبت کرده است. در روایت‌های مقاومت ایران، تلاش او برای حفاظت از [[زهره قائمی]] در هنگام حمله، از صحنه‌های برجستهٔ این واقعه معرفی شده است.<ref name="بیانیه‌شورا">شورای ملی مقاومت ایران، [https://www.iranncr.org/2014/09/07/1107/ بیانیـة سی و سومین سالگرد تأسیس شـورای ملی مقاومت ایـران]، مرداد ۱۳۹۳؛ انتشار در وبگاه: ۷ سپتامبر ۲۰۱۴.</ref><ref name="موزه‌مقاومت">مریم رجوی، [https://www.maryam-rajavi.com/maryam-rajavi-february-8-1982-pmoi-martyrs-ashraf-3/ سخنرانی در گرامیداشت شهیدان ۱۹بهمن۶۰ در موزه مقاومت ـ اشرف۳]، ۱۸ بهمن ۱۳۹۸.</ref> | |||
== | == زندگی و تحصیلات == | ||
ژیلا طلوع در فروردین ۱۳۳۹ در تبریز به دنیا آمد. در دوران انقلاب ۱۳۵۷، دانشجوی رشتهٔ مهندسی راه و ساختمان دانشگاه اصفهان بود. زندگی‌نامهٔ منتشرشده از سوی مجاهدین تصریح می‌کند که او تحصیلات خود را رها کرد و فعالیت سیاسی را ادامه داد.<ref name="زندگی‌نامه‌زنان" /><ref name="زندگی‌نامه‌مجاهد" /> | |||
نسخهٔ انگلیسی زندگی‌نامهٔ کمیسیون زنان، بازگشت او به تبریز را به تعطیلی دانشگاه‌ها در جریان انقلاب فرهنگی مرتبط می‌داند. پس از بازگشت، فعالیت او در میان هواداران مجاهدین در این شهر ادامه یافت.<ref name="زندگی‌نامه‌انگلیسی" /> | |||
== | == آشنایی با سازمان مجاهدین == | ||
وی هم‌زمان با انقلاب ۱۳۵۷ با آرمان‌های مجاهدین آشنا شد. در تظاهرات و راهپیمایی‌ها شرکت می‌کرد و در فعالیت‌های دانشجویان هوادار سازمان، از جمله تشکیل تیم‌های فروش نشریه و توزیع تراکت، حضور داشت.<ref name="زندگی‌نامه‌زنان" /> | |||
فعالیت او در این دوره اغلب در محیط دانشگاه و سپس در تبریز جریان داشت. انتشار و توزیع مطالب سازمان، نصب پوستر و ارتباط با هواداران از زمینه‌های فعالیت سیاسی او بود.<ref name="زندگی‌نامه‌زنان" /> | |||
== بازداشت و دوران زندان == | |||
کمیسیون زنان شورای ملی مقاومت، زمان بازداشت طلوع را خرداد ۱۳۵۹ و محل آن را خیابان‌های تبریز، هنگام نصب پوستر، ذکر کرده است.<ref name="زندگی‌نامه‌زنان" /> | |||
در روایت شخصی بازنشرشده در سایت مجاهد، او بازداشت خود را با فعالیت‌های توزیع نشریه و نصب پوستر هم‌زمان با جریان محاکمهٔ [[محمدرضا سعادتی]] مرتبط دانسته است. طلوع در این روایت از یک هفته نگهداری در زندان کمیته و سپس انتقال به زندان تبریز سخن گفته و مدت زندانی‌بودن خود را حدود یک ماه و نیم بیان کرده است.<ref name="زندگی‌نامه‌مجاهد" /> | |||
پس از آزادی، او فعالیت خود را در «بخش مادران» مجاهدین در تبریز ادامه داد و تا [[۳۰ خرداد ۱۳۶۰]] در این بخش مسئولیت داشت.<ref name="زندگی‌نامه‌مجاهد" /> | |||
== | == فعالیت پس از ۳۰ خرداد ۱۳۶۰ == | ||
به روایت کمیسیون زنان، پس از ۳۰ خرداد ۱۳۶۰ و گسترش بازداشت‌ها، ارتباط ژیلا طلوع با همرزمانش برای مدتی قطع شد. او در این فاصله فعالیت‌های خود را به‌صورت مستقل ادامه داد و برای برقراری مجدد ارتباط با سازمان تلاش کرد.<ref name="زندگی‌نامه‌انگلیسی" /> | |||
در سال ۱۳۶۲ از ایران خارج شد و دوباره به تشکیلات مجاهدین پیوست. این خروج، آغاز مرحلهٔ فعالیت او در خارج از کشور و سپس حضور در ارتش آزادی‌بخش بود.<ref name="زندگی‌نامه‌انگلیسی" /> | |||
== | == مسئولیت در ارتش آزادی‌بخش == | ||
ژیلا طلوع با تشکیل ارتش آزادی‌بخش ملی ایران، از نخستین زنانی بود که به یگان‌های رزمی زنان پیوست. کمیسیون زنان در زندگی‌نامهٔ او، از برعهده‌گرفتن مسئولیت‌های مختلف در سال‌های حضورش در اشرف یاد کرده است.<ref name="زندگی‌نامه‌زنان" /> | |||
در مصاحبه‌ای با «صدای مجاهد» در خرداد ۱۳۶۸، که بخش‌هایی از آن در زندگی‌نامه‌اش بازنشر شده، او مسئولیت خود را فرماندهی یک واحد آتشباری توپخانه معرفی کرده است. در همین مصاحبه، دربارهٔ مشارکت زنان در [[عملیات چلچراغ]] و [[عملیات فروغ جاویدان]] توضیح داده است.<ref name="زندگی‌نامه‌مجاهد" /> | |||
=== فرماندهی در عملیات فروغ جاویدان === | |||
نقش طلوع در [[عملیات فروغ جاویدان]] در روایت محمدجواد برومند، از فرماندهان شرکت‌کننده در عملیات، شرح داده شده است. این گفت‌وگو در ۶ مرداد ۱۳۹۷ در سایت مجاهد منتشر شد.<ref name="فرماندهان‌فروغ">سایت مجاهد، [https://article.mojahedin.org/i/نگاهی-عملیات-فروغ-جاویدان-گفتگو-فرماندهان-صحنه نگاهی به عملیات فروغ جاویدان در گفتگو با فرماندهان صحنه (۲)]، ۶ مرداد ۱۳۹۷.</ref> | |||
به گفتهٔ برومند، پس از تصرف پادگان الله‌اکبر، یک یگان زنان به فرماندهی طلوع در ارتفاعات مشرف بر پادگان مستقر شد. مأموریت این یگان، حفظ مواضع و جلوگیری از پیشروی نیروهای مقابل از سمت ایلام بود؛ زیرا تصرف دوبارهٔ پادگان می‌توانست مسیر پشتیبانی نیروهای مجاهدین را قطع کند.<ref name="فرماندهان‌فروغ" /> | |||
در | برومند در شرح عملکرد این یگان گفته است که نیروهای آن، با وجود شمار محدود، مواضع دفاعی خود را در ارتفاعات برقرار کردند و تا زمان عبور آخرین نیروهای در حال بازگشت، آن مواضع را حفظ کردند. این گزارش، روایت یک فرماندهٔ مجاهدین از مسئولیت و عملکرد طلوع در صحنهٔ عملیات است.<ref name="فرماندهان‌فروغ" /> | ||
== عضویت در شورای رهبری و شورای ملی مقاومت == | |||
سازمان مجاهدین در زندگی‌نامهٔ طلوع، او را عضو شورای رهبری سازمان معرفی کرده است. این مسئولیت در معرفی‌های رسمی مقاومت از زنان جان‌باختهٔ اشرف نیز ذکر شده است.<ref name="زندگی‌نامه‌مجاهد" /><ref name="بزرگداشت۱۳۹۲">شورای ملی مقاومت ایران، [https://fr.ncr-iran.org/communiques-cnri/cette-generation-renforcera-sa-defense-de-la-cause-de-la-liberte-en-iran-maryam-radjavi/ Cette génération renforcera sa défense de la cause de la liberté en Iran – Maryam Radjavi]، بازبینی: ۹ اکتبر ۲۰۲۶.</ref> | |||
عضویت او در شورای ملی مقاومت در بیانیهٔ سی‌وسومین سالگرد تأسیس شورا تصریح شده است. در این بیانیه، طلوع همراه با میترا باقرزاده، [[زهره قائمی]]، [[گیتی گیوه‌چینیان زاده|گیتی گیوه‌چینیان]] و دیگر اعضای جان‌باختهٔ شورا در حمله به اشرف نام برده شده است.<ref name="بیانیه‌شورا" /> | |||
== حضور در اشرف == | |||
بخشی از فعالیت طلوع در عراق و [[قرارگاه اشرف]] سپری شد. در منابع مجاهدین، از حضور او در سال‌های محاصره و فشار بر ساکنان اشرف و ادامهٔ مسئولیت‌هایش در این دوره یاد شده است.<ref name="زندگی‌نامه‌زنان" /> | |||
در نوشته‌ای با عنوان «نقشهٔ مسیر» در مرداد ۱۳۹۱، او از محاصرهٔ اشرف و تعهد خود به ادامهٔ فعالیت سخن گفته است. این نوشته در زندگی‌نامهٔ منتشرشده از سوی مجاهدین بازنشر شده است.<ref name="زندگی‌نامه‌مجاهد" /> | |||
== حملهٔ ۱۰ شهریور ۱۳۹۲ به اشرف == | |||
در ۱۰ شهریور ۱۳۹۲ به اشرف حمله شد. [[شورای ملی مقاومت ایران|شورای ملی مقاومت]] در اطلاعیهٔ همان روز، نام طلوع را در فهرست اولیهٔ افراد کشته‌شده و شناسایی‌شده درج کرد.<ref name="اطلاعیه‌نخست">شورای ملی مقاومت ایران، [https://fr.ncr-iran.org/actualites/jusqua-10h-heure-locale-23-martyrs-du-5e-massacre-dachraf-ont-ete-identifies/ Jusqu’à 10h, heure locale, 23 martyrs du 5e massacre d’Achraf ont été identifiés]، ۱ سپتامبر ۲۰۱۳.</ref> | |||
شورای ملی مقاومت در بیانیهٔ سالگرد خود، شمار جان‌باختگان را ۵۲ نفر اعلام کرد و نوشت که ۱۷ نفر از آنان عضو شورا بودند. این بیانیه، حمله را به نیروهای وابسته به نوری مالکی و حکومت ایران نسبت داد.<ref name="بیانیه‌شورا" /> | |||
=== گزارش هیئت سازمان ملل === | |||
گزارش هیئت کمک‌رسانی سازمان ملل متحد در عراق، موسوم به یونامی، که در وبگاه شورای ملی مقاومت بازنشر شده، از مشاهدهٔ ۵۲ پیکر در سردخانهٔ موقت اشرف خبر می‌دهد. بنا بر این گزارش، همهٔ جان‌باختگان ظاهراً بر اثر جراحات گلوله کشته شده بودند؛ بیشتر جراحات در سر و بخش بالایی بدن بود و دست‌های چند نفر نیز بسته بود.<ref name="گزارش‌یونامی">هیئت کمک‌رسانی سازمان ملل متحد در عراق، [https://www.ncr-iran.org/en/news/ashraf-liberty/unami-delegation-witnesses-52-bodies-in-camp-ashraf-majority-shot-in-head/ UNAMI delegation witnesses 52 bodies in Camp Ashraf, majority shot in head]، ۳ سپتامبر ۲۰۱۳؛ بازنشر در وبگاه شورای ملی مقاومت ایران.</ref> | |||
هیئت با بازماندگان و فرماندهٔ پلیس دیاله جداگانه دیدار کرد. نمایندهٔ سازمان ملل خواستار تحقیق جامع، بی‌طرفانه و شفاف و انتشار نتایج آن شد. این گزارش، مشاهدات عمومی هیئت از محل حمله را ثبت می‌کند و شرح جداگانه‌ای از چگونگی کشته‌شدن طلوع ارائه نمی‌دهد.<ref name="گزارش‌یونامی" /> | |||
[[پرونده:پیکرهای گلوله‌خورده‌ی ژیلا طلوع و زهره قائمی در حمله به قرارگاه اشرف- ۱۰ شهریور ۱۳۸۲ .png|جایگزین=پیکرهای گلوله‌خورده‌ی ژیلا طلوع و زهره قائمی در حمله به قرارگاه اشرف- ۱۰ شهریور ۱۳۹۲|بندانگشتی|'''پیکرهای گلوله‌خورده‌ی ژیلا طلوع و زهره قائمی در حمله به قرارگاه اشرف- ۱۰ شهریور ۱۳۹۲''']] | |||
=== روایت آخرین لحظات ژیلا طلوع === | |||
در روایت منتشرشده از سوی مقاومت، طلوع هنگام حمله، [[زهره قائمی]] را در آغوش گرفت و برای حفاظت از او، بدن خود را در برابر گلوله قرار داد. مریم رجوی در سخنان مربوط به روز جهانی زن، این صحنه را نمونه‌ای از همبستگی زنان مجاهد توصیف کرده است.<ref name="ویژه‌اشرف">سازمان مجاهدین خلق ایران، [https://www.mojahedin.org/special/ashraf.html اشرف، اسطورهٔ فناناپذیر]، بخش گزیدهٔ سخنان مریم رجوی دربارهٔ ژیلا طلوع، بازبینی: ۹ اکتبر ۲۰۲۶.</ref> | |||
رجوی در سخنرانی ۱۸ بهمن ۱۳۹۸ در موزهٔ مقاومت اشرف ۳ نیز، با اشاره به تصاویر طلوع و قائمی، همین روایت را بازگو کرد و گفت که هر دو هدف گلوله قرار گرفتند.<ref name="موزه‌مقاومت" /> | |||
== نوشته‌ها، مصاحبه‌ها و دیدگاه‌ها == | |||
از ژیلا طلوع، بخش‌هایی از یک مصاحبه با صدای مجاهد در خرداد ۱۳۶۸، وصیت‌نامه‌ای به تاریخ ۳ آبان ۱۳۶۸ و نوشتهٔ «نقشهٔ مسیر» در مرداد ۱۳۹۱ منتشر شده است.<ref name="زندگی‌نامه‌مجاهد" /> | |||
رادیو مجاهد در یادوارهٔ جان‌باختگان ۱۰ شهریور، گزیده‌ای از نوشتهٔ او را بازنشر کرده است. ژیلا طلوع در این متن، عقیده و مبارزه در راه آن را مبنای زندگی خود معرفی می‌کند و از امید به آزادی ایران سخن می‌گوید. عبارت کوتاه «به راستی زندگی جز عقیده و جهاد در راه آن نیست» در این مجموعه به او نسبت داده شده است.<ref name="یادواره‌رادیو">رادیو مجاهد، [https://radio.mojahedin.org/i/یادواره-شهدای-۱۰شهریور یادواره شهدای ۱۰شهریور]، بازبینی: ۹ اکتبر ۲۰۲۶.</ref> | |||
این نوشته، پیوند انتخاب سیاسی او با باورهای اعتقادی و امید به تغییر وضعیت ایران را نشان می‌دهد. مضمون پایبندی به مبارزه و ادامهٔ راه، در متن بازنشرشده برجسته است.<ref name="یادواره‌رادیو" /> | |||
== یادمان و جایگاه در روایت مقاومت == | |||
نام ژیلا طلوع در بیانیه‌ها، زندگی‌نامه‌ها و یادواره‌های مقاومت ایران، در کنار دیگر جان‌باختگان اشرف ثبت شده است. شورای ملی مقاومت در بیانیهٔ سالگرد تأسیس خود، یاد او را به‌عنوان یکی از اعضای جان‌باختهٔ شورا گرامی داشت.<ref name="بیانیه‌شورا" /> | |||
در سخنان [[مریم رجوی]]، روایت حفاظت طلوع از قائمی با موضوع همبستگی و نقش زنان در مقاومت پیوند داده شده است. رجوی این صحنه را در معرفی تجربهٔ زنان مجاهد و ایستادگی آنان برجسته کرده است.<ref name="ویژه‌اشرف" /> | |||
در موزهٔ مقاومت اشرف ۳ نیز تصاویر و روایت‌های مربوط به جان‌باختگان اشرف مورد اشاره قرار گرفته‌اند. سخنرانی رجوی در این موزه، آخرین لحظات طلوع و قائمی را در میان صحنه‌های یادبود مقاومت بازگو می‌کند.<ref name="موزه‌مقاومت" /> | |||
== گاه‌شمار زندگی == | |||
{| class="wikitable" | |||
|+ گاه‌شمار زندگی و فعالیت ژیلا طلوع | |||
! سال یا تاریخ | |||
! رویداد | |||
|- | |||
| فروردین ۱۳۳۹ | |||
| تولد در تبریز.<ref name="زندگی‌نامه‌زنان" /> | |||
|- | |||
| ۱۳۵۷ | |||
| تحصیل در رشتهٔ مهندسی راه و ساختمان دانشگاه اصفهان و آغاز فعالیت در ارتباط با مجاهدین.<ref name="زندگی‌نامه‌زنان" /> | |||
|- | |||
| ۱۳۵۹ | |||
| بازداشت در تبریز؛ ادامهٔ فعالیت پس از آزادی.<ref name="زندگی‌نامه‌زنان" /> | |||
|- | |||
| ۱۳۶۲ | |||
| خروج از ایران و برقراری مجدد ارتباط تشکیلاتی با مجاهدین.<ref name="زندگی‌نامه‌انگلیسی" /> | |||
|- | |||
| ۱۳۶۷ | |||
| فرماندهی یگان زنان در عملیات فروغ جاویدان.<ref name="فرماندهان‌فروغ" /> | |||
|- | |||
| ۳ آبان ۱۳۶۸ | |||
| نگارش وصیت‌نامه‌ای که بعدها بخش‌هایی از آن منتشر شد.<ref name="زندگی‌نامه‌مجاهد" /> | |||
|- | |||
| ۱۰ شهریور ۱۳۹۲ | |||
| کشته‌شدن در حملهٔ مسلحانه به اشرف.<ref name="اطلاعیه‌نخست" /> | |||
|} | |||
== جستارهای وابسته == | == جستارهای وابسته == | ||
| خط ۱۱۶: | خط ۱۸۰: | ||
* [[شورای ملی مقاومت ایران]] | * [[شورای ملی مقاومت ایران]] | ||
* [[ارتش آزادی‌بخش ملی ایران]] | * [[ارتش آزادی‌بخش ملی ایران]] | ||
* [[۳۰ خرداد ۱۳۶۰]] | |||
* [[عملیات چلچراغ]] | |||
* [[عملیات فروغ جاویدان]] | * [[عملیات فروغ جاویدان]] | ||
* [[قرارگاه اشرف]] | * [[قرارگاه اشرف]] | ||
* [[زهره قائمی]] | * [[زهره قائمی]] | ||
* [[مریم رجوی]] | |||
== منابع == | == منابع == | ||
| خط ۱۲۴: | خط ۱۹۱: | ||
[[رده:اعضای سازمان مجاهدین خلق ایران]] | [[رده:اعضای سازمان مجاهدین خلق ایران]] | ||
[[رده: | [[رده:فعالان سیاسی اهل ایران]] | ||
[[رده: | [[رده:مخالفان جمهوری اسلامی ایران]] | ||
[[رده:اعضای مقاومت ایران]] | |||
[[رده:اهالی تبریز]] | [[رده:اهالی تبریز]] | ||
[[رده:زادگان ۱۳۳۹]] | |||
[[رده:درگذشتگان ۱۳۹۲]] | [[رده:درگذشتگان ۱۳۹۲]] | ||
نسخهٔ کنونی تا ۱۰ اکتبر ۲۰۲۶، ساعت ۱۰:۰۶
| ژیلا طلوع | |
|---|---|
 | |
| زادروز | فروردین ۱۳۳۹ تبریز، ایران |
| درگذشت | ۱۰ شهریور ۱۳۹۲ قرارگاه اشرف، عراق |
| علت مرگ | اصابت گلوله در حملهٔ مسلحانه به اشرف |
| محل زندگی | ایران و عراق |
| ملیت | ایرانی |
| تحصیلات | دانشجوی مهندسی راه و ساختمان؛ تحصیلات ناتمام |
| از دانشگاه | دانشگاه اصفهان |
| پیشه | فعال سیاسی و فرماندهٔ نظامی |
| سال‌های فعالیت | ۱۳۵۷ تا ۱۳۹۲ |
| نهاد | سازمان مجاهدین خلق ایران؛ شورای ملی مقاومت ایران؛ ارتش آزادی‌بخش ملی ایران |
| شناخته‌شده برای | عضویت در شورای رهبری مجاهدین؛ فرماندهی یگان‌های رزمی؛ جان‌باختن در حملهٔ ۱۰ شهریور ۱۳۹۲ به اشرف |
| نقش‌های برجسته | عضو شورای رهبری سازمان مجاهدین؛ عضو شورای ملی مقاومت؛ فرماندهٔ یگان زنان در عملیات فروغ جاویدان |
| شهر خانگی | تبریز |
| حزب سیاسی | سازمان مجاهدین خلق ایران |
| جنبش | مقاومت ایران |
| مخالفان | حکومت جمهوری اسلامی ایران |
| منصب | عضو شورای رهبری مجاهدین؛ عضو شورای ملی مقاومت ایران |
| آثار | وصیت‌نامهٔ ۳ آبان ۱۳۶۸؛ مصاحبه با صدای مجاهد در خرداد ۱۳۶۸؛ نوشتهٔ «نقشهٔ مسیر» در مرداد ۱۳۹۱ |
ژیلا طلوع، (فروردین ۱۳۳۹، تبریز ـ ۱۰ شهریور ۱۳۹۲، اشرف)، فعال سیاسی ایرانی، عضو شورای مرکزی سازمان مجاهدین خلق ایران، عضو شورای ملی مقاومت ایران و از فرماندهان ارتش آزادی‌بخش ملی ایران بود. او هنگام انقلاب ۱۳۵۷ دانشجوی رشتهٔ مهندسی راه و ساختمان دانشگاه اصفهان بود و فعالیت سیاسی خود را در ارتباط با مجاهدین آغاز کرد.[۱][۲]
این زن مجاهد خلق در سال‌های نخست پس از انقلاب در فعالیت‌های اجتماعی و تبلیغاتی مجاهدین در تبریز شرکت داشت و مدتی نیز زندانی شد. پس از خروج از ایران در سال ۱۳۶۲، فعالیت خود را در تشکیلات مجاهدین ادامه داد و بعدها مسئولیت‌های نظامی بر عهده گرفت.[۳]
او در حملهٔ ۱۰ شهریور ۱۳۹۲، برابر با ۱ سپتامبر ۲۰۱۳، به قرارگاه اشرف در عراق جان خود را از دست داد. شورای ملی مقاومت در بیانیهٔ سالگرد تأسیس خود، نام او را در میان اعضای جان‌باختهٔ شورا در این حمله ثبت کرده است. در روایت‌های مقاومت ایران، تلاش او برای حفاظت از زهره قائمی در هنگام حمله، از صحنه‌های برجستهٔ این واقعه معرفی شده است.[۴][۵]
زندگی و تحصیلات
ژیلا طلوع در فروردین ۱۳۳۹ در تبریز به دنیا آمد. در دوران انقلاب ۱۳۵۷، دانشجوی رشتهٔ مهندسی راه و ساختمان دانشگاه اصفهان بود. زندگی‌نامهٔ منتشرشده از سوی مجاهدین تصریح می‌کند که او تحصیلات خود را رها کرد و فعالیت سیاسی را ادامه داد.[۱][۲]
نسخهٔ انگلیسی زندگی‌نامهٔ کمیسیون زنان، بازگشت او به تبریز را به تعطیلی دانشگاه‌ها در جریان انقلاب فرهنگی مرتبط می‌داند. پس از بازگشت، فعالیت او در میان هواداران مجاهدین در این شهر ادامه یافت.[۳]
آشنایی با سازمان مجاهدین
وی هم‌زمان با انقلاب ۱۳۵۷ با آرمان‌های مجاهدین آشنا شد. در تظاهرات و راهپیمایی‌ها شرکت می‌کرد و در فعالیت‌های دانشجویان هوادار سازمان، از جمله تشکیل تیم‌های فروش نشریه و توزیع تراکت، حضور داشت.[۱]
فعالیت او در این دوره اغلب در محیط دانشگاه و سپس در تبریز جریان داشت. انتشار و توزیع مطالب سازمان، نصب پوستر و ارتباط با هواداران از زمینه‌های فعالیت سیاسی او بود.[۱]
بازداشت و دوران زندان
کمیسیون زنان شورای ملی مقاومت، زمان بازداشت طلوع را خرداد ۱۳۵۹ و محل آن را خیابان‌های تبریز، هنگام نصب پوستر، ذکر کرده است.[۱]
در روایت شخصی بازنشرشده در سایت مجاهد، او بازداشت خود را با فعالیت‌های توزیع نشریه و نصب پوستر هم‌زمان با جریان محاکمهٔ محمدرضا سعادتی مرتبط دانسته است. طلوع در این روایت از یک هفته نگهداری در زندان کمیته و سپس انتقال به زندان تبریز سخن گفته و مدت زندانی‌بودن خود را حدود یک ماه و نیم بیان کرده است.[۲]
پس از آزادی، او فعالیت خود را در «بخش مادران» مجاهدین در تبریز ادامه داد و تا ۳۰ خرداد ۱۳۶۰ در این بخش مسئولیت داشت.[۲]
فعالیت پس از ۳۰ خرداد ۱۳۶۰
به روایت کمیسیون زنان، پس از ۳۰ خرداد ۱۳۶۰ و گسترش بازداشت‌ها، ارتباط ژیلا طلوع با همرزمانش برای مدتی قطع شد. او در این فاصله فعالیت‌های خود را به‌صورت مستقل ادامه داد و برای برقراری مجدد ارتباط با سازمان تلاش کرد.[۳]
در سال ۱۳۶۲ از ایران خارج شد و دوباره به تشکیلات مجاهدین پیوست. این خروج، آغاز مرحلهٔ فعالیت او در خارج از کشور و سپس حضور در ارتش آزادی‌بخش بود.[۳]
مسئولیت در ارتش آزادی‌بخش
ژیلا طلوع با تشکیل ارتش آزادی‌بخش ملی ایران، از نخستین زنانی بود که به یگان‌های رزمی زنان پیوست. کمیسیون زنان در زندگی‌نامهٔ او، از برعهده‌گرفتن مسئولیت‌های مختلف در سال‌های حضورش در اشرف یاد کرده است.[۱]
در مصاحبه‌ای با «صدای مجاهد» در خرداد ۱۳۶۸، که بخش‌هایی از آن در زندگی‌نامه‌اش بازنشر شده، او مسئولیت خود را فرماندهی یک واحد آتشباری توپخانه معرفی کرده است. در همین مصاحبه، دربارهٔ مشارکت زنان در عملیات چلچراغ و عملیات فروغ جاویدان توضیح داده است.[۲]
فرماندهی در عملیات فروغ جاویدان
نقش طلوع در عملیات فروغ جاویدان در روایت محمدجواد برومند، از فرماندهان شرکت‌کننده در عملیات، شرح داده شده است. این گفت‌وگو در ۶ مرداد ۱۳۹۷ در سایت مجاهد منتشر شد.[۶]
به گفتهٔ برومند، پس از تصرف پادگان الله‌اکبر، یک یگان زنان به فرماندهی طلوع در ارتفاعات مشرف بر پادگان مستقر شد. مأموریت این یگان، حفظ مواضع و جلوگیری از پیشروی نیروهای مقابل از سمت ایلام بود؛ زیرا تصرف دوبارهٔ پادگان می‌توانست مسیر پشتیبانی نیروهای مجاهدین را قطع کند.[۶]
برومند در شرح عملکرد این یگان گفته است که نیروهای آن، با وجود شمار محدود، مواضع دفاعی خود را در ارتفاعات برقرار کردند و تا زمان عبور آخرین نیروهای در حال بازگشت، آن مواضع را حفظ کردند. این گزارش، روایت یک فرماندهٔ مجاهدین از مسئولیت و عملکرد طلوع در صحنهٔ عملیات است.[۶]
عضویت در شورای رهبری و شورای ملی مقاومت
سازمان مجاهدین در زندگی‌نامهٔ طلوع، او را عضو شورای رهبری سازمان معرفی کرده است. این مسئولیت در معرفی‌های رسمی مقاومت از زنان جان‌باختهٔ اشرف نیز ذکر شده است.[۲][۷]
عضویت او در شورای ملی مقاومت در بیانیهٔ سی‌وسومین سالگرد تأسیس شورا تصریح شده است. در این بیانیه، طلوع همراه با میترا باقرزاده، زهره قائمی، گیتی گیوه‌چینیان و دیگر اعضای جان‌باختهٔ شورا در حمله به اشرف نام برده شده است.[۴]
حضور در اشرف
بخشی از فعالیت طلوع در عراق و قرارگاه اشرف سپری شد. در منابع مجاهدین، از حضور او در سال‌های محاصره و فشار بر ساکنان اشرف و ادامهٔ مسئولیت‌هایش در این دوره یاد شده است.[۱]
در نوشته‌ای با عنوان «نقشهٔ مسیر» در مرداد ۱۳۹۱، او از محاصرهٔ اشرف و تعهد خود به ادامهٔ فعالیت سخن گفته است. این نوشته در زندگی‌نامهٔ منتشرشده از سوی مجاهدین بازنشر شده است.[۲]
حملهٔ ۱۰ شهریور ۱۳۹۲ به اشرف
در ۱۰ شهریور ۱۳۹۲ به اشرف حمله شد. شورای ملی مقاومت در اطلاعیهٔ همان روز، نام طلوع را در فهرست اولیهٔ افراد کشته‌شده و شناسایی‌شده درج کرد.[۸]
شورای ملی مقاومت در بیانیهٔ سالگرد خود، شمار جان‌باختگان را ۵۲ نفر اعلام کرد و نوشت که ۱۷ نفر از آنان عضو شورا بودند. این بیانیه، حمله را به نیروهای وابسته به نوری مالکی و حکومت ایران نسبت داد.[۴]
گزارش هیئت سازمان ملل
گزارش هیئت کمک‌رسانی سازمان ملل متحد در عراق، موسوم به یونامی، که در وبگاه شورای ملی مقاومت بازنشر شده، از مشاهدهٔ ۵۲ پیکر در سردخانهٔ موقت اشرف خبر می‌دهد. بنا بر این گزارش، همهٔ جان‌باختگان ظاهراً بر اثر جراحات گلوله کشته شده بودند؛ بیشتر جراحات در سر و بخش بالایی بدن بود و دست‌های چند نفر نیز بسته بود.[۹]
هیئت با بازماندگان و فرماندهٔ پلیس دیاله جداگانه دیدار کرد. نمایندهٔ سازمان ملل خواستار تحقیق جامع، بی‌طرفانه و شفاف و انتشار نتایج آن شد. این گزارش، مشاهدات عمومی هیئت از محل حمله را ثبت می‌کند و شرح جداگانه‌ای از چگونگی کشته‌شدن طلوع ارائه نمی‌دهد.[۹]
روایت آخرین لحظات ژیلا طلوع
در روایت منتشرشده از سوی مقاومت، طلوع هنگام حمله، زهره قائمی را در آغوش گرفت و برای حفاظت از او، بدن خود را در برابر گلوله قرار داد. مریم رجوی در سخنان مربوط به روز جهانی زن، این صحنه را نمونه‌ای از همبستگی زنان مجاهد توصیف کرده است.[۱۰]
رجوی در سخنرانی ۱۸ بهمن ۱۳۹۸ در موزهٔ مقاومت اشرف ۳ نیز، با اشاره به تصاویر طلوع و قائمی، همین روایت را بازگو کرد و گفت که هر دو هدف گلوله قرار گرفتند.[۵]
نوشته‌ها، مصاحبه‌ها و دیدگاه‌ها
از ژیلا طلوع، بخش‌هایی از یک مصاحبه با صدای مجاهد در خرداد ۱۳۶۸، وصیت‌نامه‌ای به تاریخ ۳ آبان ۱۳۶۸ و نوشتهٔ «نقشهٔ مسیر» در مرداد ۱۳۹۱ منتشر شده است.[۲]
رادیو مجاهد در یادوارهٔ جان‌باختگان ۱۰ شهریور، گزیده‌ای از نوشتهٔ او را بازنشر کرده است. ژیلا طلوع در این متن، عقیده و مبارزه در راه آن را مبنای زندگی خود معرفی می‌کند و از امید به آزادی ایران سخن می‌گوید. عبارت کوتاه «به راستی زندگی جز عقیده و جهاد در راه آن نیست» در این مجموعه به او نسبت داده شده است.[۱۱]
این نوشته، پیوند انتخاب سیاسی او با باورهای اعتقادی و امید به تغییر وضعیت ایران را نشان می‌دهد. مضمون پایبندی به مبارزه و ادامهٔ راه، در متن بازنشرشده برجسته است.[۱۱]
یادمان و جایگاه در روایت مقاومت
نام ژیلا طلوع در بیانیه‌ها، زندگی‌نامه‌ها و یادواره‌های مقاومت ایران، در کنار دیگر جان‌باختگان اشرف ثبت شده است. شورای ملی مقاومت در بیانیهٔ سالگرد تأسیس خود، یاد او را به‌عنوان یکی از اعضای جان‌باختهٔ شورا گرامی داشت.[۴]
در سخنان مریم رجوی، روایت حفاظت طلوع از قائمی با موضوع همبستگی و نقش زنان در مقاومت پیوند داده شده است. رجوی این صحنه را در معرفی تجربهٔ زنان مجاهد و ایستادگی آنان برجسته کرده است.[۱۰]
در موزهٔ مقاومت اشرف ۳ نیز تصاویر و روایت‌های مربوط به جان‌باختگان اشرف مورد اشاره قرار گرفته‌اند. سخنرانی رجوی در این موزه، آخرین لحظات طلوع و قائمی را در میان صحنه‌های یادبود مقاومت بازگو می‌کند.[۵]
گاه‌شمار زندگی
| سال یا تاریخ | رویداد |
|---|---|
| فروردین ۱۳۳۹ | تولد در تبریز.[۱] |
| ۱۳۵۷ | تحصیل در رشتهٔ مهندسی راه و ساختمان دانشگاه اصفهان و آغاز فعالیت در ارتباط با مجاهدین.[۱] |
| ۱۳۵۹ | بازداشت در تبریز؛ ادامهٔ فعالیت پس از آزادی.[۱] |
| ۱۳۶۲ | خروج از ایران و برقراری مجدد ارتباط تشکیلاتی با مجاهدین.[۳] |
| ۱۳۶۷ | فرماندهی یگان زنان در عملیات فروغ جاویدان.[۶] |
| ۳ آبان ۱۳۶۸ | نگارش وصیت‌نامه‌ای که بعدها بخش‌هایی از آن منتشر شد.[۲] |
| ۱۰ شهریور ۱۳۹۲ | کشته‌شدن در حملهٔ مسلحانه به اشرف.[۸] |
جستارهای وابسته
- سازمان مجاهدین خلق ایران
- شورای ملی مقاومت ایران
- ارتش آزادی‌بخش ملی ایران
- ۳۰ خرداد ۱۳۶۰
- عملیات چلچراغ
- عملیات فروغ جاویدان
- قرارگاه اشرف
- زهره قائمی
- مریم رجوی
منابع
- ↑ ۱٫۰۰ ۱٫۰۱ ۱٫۰۲ ۱٫۰۳ ۱٫۰۴ ۱٫۰۵ ۱٫۰۶ ۱٫۰۷ ۱٫۰۸ ۱٫۰۹ کمیسیون زنان شورای ملی مقاومت ایران، ژیلا طلوع، زیرعنوان «متعهد و ازخودگذشته»، ۹ شهریور ۱۴۰۳.
- ↑ ۲٫۰ ۲٫۱ ۲٫۲ ۲٫۳ ۲٫۴ ۲٫۵ ۲٫۶ ۲٫۷ ۲٫۸ سازمان مجاهدین خلق ایران، مجاهد شهید قهرمان خلق، ژیلا طلوع ـ نشانه‌ای از توانستن، ۱ مهر ۱۳۹۲.
- ↑ ۳٫۰ ۳٫۱ ۳٫۲ ۳٫۳ ۳٫۴ کمیسیون زنان شورای ملی مقاومت ایران، Jila Tolou (1960–2013): Dedicated and Selfless، ۳۰ اوت ۲۰۲۴.
- ↑ ۴٫۰ ۴٫۱ ۴٫۲ ۴٫۳ شورای ملی مقاومت ایران، بیانیـة سی و سومین سالگرد تأسیس شـورای ملی مقاومت ایـران، مرداد ۱۳۹۳؛ انتشار در وبگاه: ۷ سپتامبر ۲۰۱۴.
- ↑ ۵٫۰ ۵٫۱ ۵٫۲ مریم رجوی، سخنرانی در گرامیداشت شهیدان ۱۹بهمن۶۰ در موزه مقاومت ـ اشرف۳، ۱۸ بهمن ۱۳۹۸.
- ↑ ۶٫۰ ۶٫۱ ۶٫۲ ۶٫۳ سایت مجاهد، نگاهی به عملیات فروغ جاویدان در گفتگو با فرماندهان صحنه (۲)، ۶ مرداد ۱۳۹۷.
- ↑ شورای ملی مقاومت ایران، Cette génération renforcera sa défense de la cause de la liberté en Iran – Maryam Radjavi، بازبینی: ۹ اکتبر ۲۰۲۶.
- ↑ ۸٫۰ ۸٫۱ شورای ملی مقاومت ایران، Jusqu’à 10h, heure locale, 23 martyrs du 5e massacre d’Achraf ont été identifiés، ۱ سپتامبر ۲۰۱۳.
- ↑ ۹٫۰ ۹٫۱ هیئت کمک‌رسانی سازمان ملل متحد در عراق، UNAMI delegation witnesses 52 bodies in Camp Ashraf, majority shot in head، ۳ سپتامبر ۲۰۱۳؛ بازنشر در وبگاه شورای ملی مقاومت ایران.
- ↑ ۱۰٫۰ ۱۰٫۱ سازمان مجاهدین خلق ایران، اشرف، اسطورهٔ فناناپذیر، بخش گزیدهٔ سخنان مریم رجوی دربارهٔ ژیلا طلوع، بازبینی: ۹ اکتبر ۲۰۲۶.
- ↑ ۱۱٫۰ ۱۱٫۱ رادیو مجاهد، یادواره شهدای ۱۰شهریور، بازبینی: ۹ اکتبر ۲۰۲۶.