حمله مشترک اسرائیل و ایالات متحده به ایران - ۹اسفند ۱۴۰۴
عملیات پیشگیرانه اسرائیل و آمریکا علیه تأسیسات نظامی، هستهای و موشکی ایران
عاملان
نیروهای دفاعی اسرائیل، ارتش ایالات متحده (با هماهنگی مستقیم)، رژیم ایران (پاسخ با موشکهای بالستیک)
مکان
تهران، اصفهان، قم، کرج، تبریز، دزفول، جزیره خارک، کنارک و سایر نقاط ایران؛ پایگاههای آمریکایی در قطر، بحرین، امارات، کویت، عربستان و اردن؛ اسرائیل (تلآویو، حیفا)
زمان
۹اسفند ۱۴۰۴ برابر با ۲۸فوریه ۲۰۲۶ (۹ صبح به وقت محلی تهران) – ادامهدار
نتیجه
انفجارهای متعدد در تهران و شهرهای دیگر ایران، آسیب به تأسیسات نظامی و هستهای، اختلال گسترده ارتباطات و اینترنت، بسته شدن حریم هوایی ایران، حملات موشکی ایران به پایگاههای آمریکایی در خلیج فارس، اظهارات ترامپ مبنی بر آغاز «عملیات رزمی عمده»، و آغاز مرحلهای جدید از درگیری مستقیم در خاورمیانه
حمله مشترک اسرائیل و ایالات متحده به ایران - ۹اسفند ۱۴۰۴، عملیات نظامی گستردهای است که در ساعات اولیه بامداد ۲۸ فوریه ۲۰۲۶ (۹ اسفند ۱۴۰۴)، آغاز شد. انفجارهای مهیب در مرکز، شمال و شرق تهران شنیده شد و دود غلیظ بر فراز پایتخت مشاهده گردید. اسرائیل عملیات را «پیشگیرانه» اعلام کرد و ایالات متحده نیز تأیید کرد که حملات هوایی و دریایی هماهنگ انجام شده است. اهداف اصلی شامل تأسیسات موشکی، انباشت موشک، سایتهای هستهای و مراکز فرماندهی سپاه پاسداران بود. رسانههای وابسته به سپاه از اصابت موشک به خیابان دانشگاه و محدوده جمهوری خبر دادند و منابع نزدیک به نهادهای نظامی از تلفات در میان پرسنل سپاه سخن گفتند. همزمان، ایران با شلیک موشکهای بالستیک به پایگاههای آمریکایی در قطر (العدید)، بحرین، امارات (الظفره)، کویت (السالم)، عربستان و اردن پاسخ داد و انفجارهایی در این کشورها گزارش شد. اینترنت در اکثر نقاط ایران تقریباً قطع شد، حریم هوایی بسته گردید و مدارس و دانشگاهها تعطیل شدند. دونالد ترامپ در پیام تلویزیونی اعلام کرد: «اندکی پیش، نیروهای نظامی آمریکا عملیاتهای رزمی گستردهای را در ایران آغاز کردند. هدف ما دفاع از مردم آمریکا از طریق از میان بردن تهدیدهای فوری و جدی ناشی از رژیم ایران است.» این حمله مرحله جدیدی از درگیری مستقیم در خاورمیانه را آغاز کرد و بازتاب گستردهای در رسانههای جهانی داشت.
حملات هوایی و موشکی به پایگاههای سپاه، تأسیسات هستهای، مراکز فرماندهی و بیت علی خامنهای در تهران و بیش از ۲۰ استان انجام شد. دونالد ترامپ و بنیامین نتانیاهو مرگ خامنهای را تأیید کردند؛ تلویزیون دولتی ایران (شبکه خبر) نیز در ۱ مارس مرگ او را اعلام و ۴۰ روز عزای عمومی اعلام کرد. سپاه پاسداران موشکها و پهپادهایی را به پایگاههای آمریکا و اسرائیل شلیک کرد، تنگه هرمز بسته شد و شورای موقت رهبری (پزشکیان، اژهای و فقیه شورای نگهبان) تشکیل گردید. درگیریها ادامه دارد و بحران جانشینی عمیق است.
در ساعات اولیه بامداد، گزارشهای متعدد از وقوع انفجارها و حملات موشکی در نقاط مختلف ایران منتشر شد. صدای چند انفجار در مرکز تهران شنیده شد و دود غلیظ در بخشهایی از پایتخت مشاهده گردید. خبرگزاریهای وابسته به سپاه پاسداران از اصابت موشکها به محدودههایی در مرکز تهران خبر دادند و برخی رسانهها از شنیدهشدن انفجارهایی دیگر در شمال و شرق پایتخت گزارش کردند. منابع تلگرامی نزدیک به نهادهای نظامی مدعی تلفات در میان پرسنل سپاه شدند.
انفجارها در اصفهان، قم، لرستان، کرمانشاه، کرج، تبریز، دزفول، جزیره خارک و شهرستان کنارک نیز گزارش شد. فرودگاه مهرآباد تهران هدف قرار گرفت و گزارشهایی از هدف قرار گرفتن وزارت اطلاعات در تهران منتشر شد. حریم هوایی ایران بسته شد و اختلال گسترده در ارتباطات (قطع خطوط زمینی و اینترنت) رخ داد. صفهای طولانی برای سوخت در تهران تشکیل شد و بسیاری از شهروندان تهران را ترک کردند.[۱][۲][۳]
واکنش و پاسخ رژیم ایران
رژیم ایران با شلیک موشکهای بالستیک به پایگاههای آمریکایی در منطقه پاسخ داد. پایگاههای العدید در قطر، السالم در کویت، الظفره در امارات، پایگاه پنجم آمریکا در بحرین و پایگاههایی در عربستان و اردن هدف قرار گرفتند. انفجارهایی در بحرین، کویت و اردن گزارش شد. خبرگزاری نیروی قدس اعلام کرد موج بعدی موشکهای ایرانی به سمت اسرائیل شلیک شده است. تلآویو و حیفا نیز انفجارهایی را تجربه کردند و آژیرهای هشدار به صدا درآمد.[۲][۳]
اظهارات دونالد ترامپ
دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، در پیام تلویزیونی اعلام کرد: «اندکی پیش، نیروهای نظامی آمریکا عملیاتهای رزمی گستردهای را در ایران آغاز کردند. هدف ما دفاع از مردم آمریکا از طریق از میان بردن تهدیدهای فوری و جدی ناشی از رژیم ایران است.» او رژیم ایران را «یک گروه شرور از افراد سختسر و وحشتناک» خواند و گفت فعالیتهای تهدیدآمیز ایران مستقیماً آمریکا، نیروهای آمریکایی و متحدان را در معرض خطر قرار میدهد.[۲][۳]
وضعیت علی خامنهای
عکس از رویترز در خبر اعلام مرگ خامنهای
گزارشهای متعدد از منابع اسرائیلی و آمریکایی حاکی از کشته شدن آیتالله علی خامنهای، رهبر جمهوری اسلامی، در جریان این حملات است. نتانیاهو در سخنرانی تلویزیونی اعلام کرد «نشانههای فزایندهای» وجود دارد که خامنهای «دیگر نیست». ترامپ نیز مرگ او را تأیید کرد و آن را «عدالت برای مردم ایران و آمریکاییها» خواند. منابع اسرائیلی به رسانههایی مانند رویترز، آسوشیتدپرس و سیانان گفتند که بیت رهبری در تهران تخریب شده و جسد خامنهای پیدا شده است. با این حال، مقامات ایرانی (از جمله سخنگوی وزارت خارجه و برخی رسانههای حکومتی) این ادعاها را رد کرده و مدعیاند خامنهای «استوار در حال فرماندهی» است یا به مکان امن منتقل شده. وضعیت نهایی او تا زمان نگارش این مدخل قطعی و تأییدشده از سوی منابع بیطرف نیست و اختلافنظر شدید میان طرفین وجود دارد.[۱]
دونالد ترامپ، رئیسجمهور ایالات متحده آمریکا، در پستی در شبکه اجتماعی Truth Social و بیانیههای مرتبط، مرگ علی خامنهای را تأیید کرد و او را «یکی از شرورترین چهرههای تاریخ» توصیف نمود.[۴][۵]
محتوای بیانیه ترامپ
ترامپ در این بیانیه نوشت:
«خامنهای، یکی از شرورترین چهرههای تاریخ، مرده است. این نه تنها برقراری عدالت برای مردم ایران، بلکه برای تمامی آمریکاییهای بزرگ و مردمی از کشورهای متعدد در سراسر جهان است که توسط خامنهای و باند اراذل و اوباش خونخوار او کشته یا مثله شدهاند.
او نتوانست از چنگ اطلاعات و سیستمهای ردیابی بسیار پیشرفته ما بگریزد و با همکاری نزدیک با اسرائیل، هیچ کاری از دست او یا سایر رهبرانی که همراه با او کشته شدند، ساخته نبود.
این بزرگترین فرصتِ یگانه برای مردم ایران است تا کشورشان را بازپس بگیرند. شنیدههای ما حاکی از آن است که بسیاری از نیروهای سپاه پاسداران (IRGC)، ارتش و سایر نیروهای امنیتی و پلیس، دیگر تمایلی به جنگیدن ندارند و به دنبال دریافت مصونیت از جانب ما هستند.
همانطور که دیشب گفتم: “آنها اکنون میتوانند مصونیت داشته باشند، اما بعداً فقط مرگ نصیبشان خواهد شد!”
امیدواریم که سپاه پاسداران و پلیس به شکلی مسالمتآمیز با میهنپرستان ایرانی ادغام شوند و به عنوان یک واحد متحد با یکدیگر همکاری کنند تا کشور را به عظمتی که شایسته آن است بازگردانند. این فرآیند باید به زودی آغاز شود، چرا که نه تنها با مرگ خامنهای، بلکه کل کشور تنها در عرض یک روز، به شدت ویران و حتی محو شده است. با این حال، بمبارانهای سنگین و نقطهزن، بدون وقفه در طول هفته یا تا هر زمان که برای دستیابی به هدفمان یعنی صلح در سراسر خاورمیانه و در واقع، کل جهان لازم باشد، ادامه خواهد یافت!»[۴]
زمینه صدور بیانیه
این اظهارات در ادامه عملیات نظامی مشترک آمریکا و اسرائیل علیه ایران بیان شد که از ساعات اولیه همان روز آغاز گردید. ترامپ پیشتر در پیام تلویزیونی و پستهای دیگر، عملیات را «عملیات رزمی بزرگ» نامیده و هدف آن را حذف تهدیدهای رژیم ایران و جلوگیری از دستیابی به سلاح هستهای اعلام کرده بود. ادعای مرگ خامنهای توسط ترامپ، با گزارشهای منابع اسرائیلی (از جمله تأیید مقامات نظامی اسرائیل به خبرگزاریهایی مانند آسوشیتدپرس و رویترز) همخوانی دارد که بیت خامنهای در تهران تخریب گردیده و او کشته شده است. این در حالی است که مقامات ایرانی (از جمله سخنگوی وزارت خارجه و برخی رسانههای حکومتی) ادعای مرگ خامنهای را رد کرده و او را «ایمن و سالم» یا «در حال فرماندهی میدان» توصیف نموده بودند.
ترامپ در بیانیه خود بر ادامه حملات تا دستیابی به اهداف (از جمله صلح منطقهای) تأکید کرد و به نیروهای امنیتی ایران پیشنهاد مصونیت مشروط داد تا از درگیری بیشتر جلوگیری شود و امکان ادغام مسالمتآمیز آنها در ساختار جدید فراهم آید.[۴]
تلفات و خسارات انسانی
هلال احمر ایران: تا ساعت ۲۰:۴۵، ۲۰۱ کشته و ۷۴۷ مجروح در ۲۴ استان گزارش شد.
حمله به مدرسه دخترانه در میناب: شمار جانباختگان به ۸۵ نفر رسید (شامل دهها دانشآموز).
حمله به سالن ورزشی در لامرد: ۱۵ کشته.
گزارشهای پراکنده از کشته شدن فرماندهان ارشد سپاه (از جمله محمد پاکپور و عزیز نصیرزاده)، برخی مقامات سیاسی و اعضای خانواده خامنهای (داماد و عروس او).
منابع غربی: چندین چهره ارشد نظامی و اطلاعاتی کشته شدند.[۱]
واکنش رژیم ایران
رژیم ایران تنگه هرمز را بست و نیروی دریایی سپاه به کشتیها اخطار خروج فوری داد. موجهای متعدد موشکی و پهپادی به سمت اسرائیل، پایگاههای آمریکا در قطر، بحرین، امارات، کویت، عربستان و اردن شلیک شد. رسانههای حکومتی از اصابت به برخی پایگاهها خبر دادند. اینترنت در ایران تقریباً کاملاً قطع یا شدیداً مختل شد. شورای عالی امنیت ملی هشدار داد با هرگونه همکاری با دشمن برخورد شدید میشود و دادستانی عناصر شایعهپراکن را تهدید به مجازات کرد.
عکس هوایی از بیت علی خامنهای پس از بمباران
واکنشهای بینالمللی
حامیان عملیات: نخستوزیران کانادا، سوئد، استرالیا و برخی دیگر از رژیم ایران انتقاد کرده و از مردم ایران حمایت کردند. وزیر خارجه عربستان حملات ایران به کشورهای خلیج را محکوم کرد.
منتقدان: روسیه و چین خواستار نشست فوری شورای امنیت شدند. دبیرکل سازمان ملل خواستار توقف فوری خصومتها شد. رهبران فرانسه، آلمان، بریتانیا و اسپانیا اعلام کردند در حملات شرکت نداشتند اما حملات ایران را محکوم کردند و بر خویشتنداری تأکید نمودند.
اتحادیه اروپا تحریمهای شدید علیه ایران اعلام کرد. کشورهای عربی خلیج (امارات، قطر، بحرین، کویت) موشکهای ایرانی را رهگیری کردند و حق دفاع از خود را محفوظ دانستند.[۱]
وضعیت جنگ در ۱۰ اسفند
درگیری همچنان ادامه دارد و منابع اسرائیلی و آمریکایی پیشبینی کردهاند مرحله نخست حملات چندین روز طول بکشد. ایران با حملات تلافیجویانه پاسخ داده و تنش به سطح درگیری مستقیم منطقهای رسیده است. وضعیت سیاسی داخلی ایران نامشخص است و گمانهزنیهایی درباره فروپاشی ساختار فرماندهی رژیم مطرح شده. اطلاعات جدید ممکن است به سرعت تغییر کند.[۱]
تأیید رسمی مرگ خامنهای در بامداد ۱۰اسفند
مرگ علی خامنهای، توسط رسانههای دولتی ایران تأیید شد و این رویداد به بحران جانشینی و تشدید درگیریها منجر گردید.
در ساعات اولیه بامداد ۱ مارس ۲۰۲۶ (۱۰ اسفند ۱۴۰۴)، تلویزیون دولتی شبکه خبر (IRINN) و دیگر رسانههای رسمی ایران مرگ خامنهای را اعلام و تأیید کردند. مجری برنامه با صدای لرزان، بیانیه شورای عالی امنیت ملی را خواند و مرگ خامنهای را اعلام کرد. این تأیید پس از انکار اولیه برخی رسانههای حکومتی (مانند تسنیم و مهر که ادعا میکردند او «استوار در حال فرماندهی» است) صورت گرفت و با تصاویر سیاهپوش صفحه تلویزیون همراه بود.
نظام ولایت فقیه ۴۰ روز عزای عمومی و ۷ روز تعطیلی عمومی اعلام کرد. همچنین گزارش شد که دختر، نوه، عروس و داماد خامنهای نیز در حملات کشته شدهاند.[۶][۷][۸]
تشکیل شورای موقت رهبری
ترکیب شورای موقت رهبری پس از مرگ علی خامنهای
در پی مرگ خامنهای، طبق قانون اساسی جمهوری اسلامی، تا انتخاب رهبر جدید توسط مجلس خبرگان رهبری، شورای موقت رهبری (متشکل از رئیسجمهور، رئیس قوه قضاییه و یکی از فقهای شورای نگهبان) وظایف رهبری را بر عهده میگیرد.
محسن رضایی (پاسدار سابق و عضو مجمع تشخیص مصلحت نظام) اعلام کرد: «همین امروز شورای رهبری تشکیل خواهد شد» و مجمع تشخیص مصلحت نظام عضو فقهای شورای نگهبان را تعیین میکند تا با پزشکیان (رئیسجمهور) و اژهای (رئیس قوه قضاییه) کشور را اداره کنند.
سخنگوی شورای نگهبان و رسانههای حکومتی (مانند چند ثانیه) تأیید کردند که این شورا موقتاً عهدهدار امور است.
علی لاریجانی نیز از تشکیل «شورای موقت رهبری» بهزودی خبر داد و هشدار داد که «امروز روز تسویهحساب اختلافات نیست».[۹]
واکنشهای داخلی و نظامی
سپاه پاسداران: بیانیههایی صادر کرد مبنی بر ادامه راه خامنهای، مقابله با توطئههای داخلی و خارجی، و اجرای موج ششم عملیات «وعده صادق ۴» با حملات موشکی و پهپادی گسترده به ۲۷ نقطه از پایگاههای آمریکا در منطقه و اهداف اسرائیلی (مانند پایگاه تل نوف، ستاد فرماندهی در هاکاریا و مجتمع صنایع دفاعی تلآویو). احمد وحیدی به عنوان فرمانده جدید سپاه معرفی شد.
قالیباف: ساختار نظامی کشور را از فردمحوری خارجشده توصیف کرد و گفت برای همه سناریوها برنامهریزی شدهاند.
پزشکیان: این جنایت را بیجواب نخواهند گذاشت.
روزنامه شرق: کشته شدن موسوی (رئیس ستاد کل نیروهای مسلح)، پاکپور (فرمانده سپاه)، شمخانی، نصیرزاده (وزیر دفاع) و محمد باصری (وزارت اطلاعات) را تأیید کرد.
لاریجانی: دشمن را پشیمان خواهیم کرد و هشدار داد که ترور فرماندهان رژیم را متزلزل نمیکند.
ادامه حملات و واکنشهای بینالمللی
رویترز: ارتش اسرائیل موج گستردهای از حملات در قلب تهران را آغاز کرد و موج دیگری علیه موشکهای بالستیک و سیستمهای دفاع هوایی ایران.
ترامپ: در Truth Social هشدار داد اگر ایران حمله سختی انجام دهد، ضربهای بیسابقه خواهد خورد. بمبارانها بدون وقفه ادامه خواهد یافت تا صلح در خاورمیانه محقق شود.[۱۰]
شورای امنیت سازمان ملل: نشست اضطراری برگزار شد. گوترز تشدید تنش را محکوم کرد و خواستار بازگشت به مذاکره شد. نماینده آمریکا عملیات را برای نابودی قابلیتهای موشکی و هستهای ایران توجیه کرد؛ نماینده فرانسه و انگلیس حملات ایران را محکوم کردند؛ نماینده چین عمیقاً نگران بود.
پمپئو: نخستین گام به سوی آیندهای بدون دیکتاتوری شرور برداشته شد.
وضعیت جنگ در ۱۱ اسفند ۱۴۰۴
در ادامه عملیات نظامی مشترک ایالات متحده آمریکا و اسرائیل علیه جمهوری اسلامی ایران (از ۲۸ فوریه ۲۰۲۶ / ۹ اسفند ۱۴۰۴)، حملات هوایی و موشکی در روز دوم (۱ مارس / ۱۰ اسفند) شدت گرفت و به شهرهای بیشتری گسترش یافت. تلفات آمریکایی گزارش شد و واکنشهای منطقهای و بینالمللی افزایش یافت.[۱۱]
گسترش حملات در ایران
مناطق مختلف تهران، کرج، یزد، اصفهان، تبریز، مهاباد، اردبیل، زنجان، بوشهر، اهواز، شهریار و مشکیندشت کرج هدف حملات هوایی جدید قرار گرفتند. صدای انفجارهای شدید در اطراف کرج و شمال تهران گزارش شد. بخشهایی از صدا و سیمای ایران (از جمله دکل شبکه دو) و کلانتری ۱۳۷ تهران (پلیس امنیت اخلاقی گیشا) نیز مورد اصابت قرار گرفتند. سنتکام (فرماندهی مرکزی آمریکا) اعلام کرد بیش از هزار مرکز در دو روز عملیات هدف قرار گرفته است.
ترامپ: در مصاحبه با فاکس نیوز گفت ۴۸ رهبر رژیم کشته شدهاند؛ در گفتوگو با دیلی میل پیشبینی کرد درگیری ممکن است ۴ هفته ادامه یابد؛ در واشنگتن پست و سیانبیسی عملیات را «جلوتر از برنامه» توصیف کرد و گفت تأسیسات سپاه، سامانههای پدافند هوایی، ۹ کشتی جنگی و ساختمانهای نیروی دریایی هدف بودند. او تأکید کرد رژیم ایران تهدید هستهای و موشکی جدی است و نمیتوان اجازه داد چنین کشوری به سلاح هستهای دست یابد. لینک رویترز (ترامپ: ۴۸ رهبر کشته)
تلفات و خسارات آمریکایی
سنتکام اعلام کرد سه نظامی آمریکایی کشته و پنج نفر مجروح جدی شدهاند (اولین تلفات آمریکایی در عملیات). ترامپ در سیانبیسی و تروث سوشال این تلفات را تأیید کرد و گفت احتمالاً قبل از پایان جنگ، تلفات بیشتری خواهد بود.[۱۲][۱۳][۱۴]
کشته شدن فرماندهان ارشد ایرانی
علاوه بر خامنهای، جمعی از فرماندهان نیروهای مسلح کشته شدند: سرلشکر محمد شیرازی (رئیس دفتر فرمانده کل قوا)، صالح اسدی (معاون اطلاعات ستاد کل)، محسن دره باغی (معاون آماد و پشتیبانی)، اکبر ابراهیمزاده (جانشین رئیس دفتر فرمانده کل)، غلامرضا رضائیان (رئیس سازمان اطلاعات فراجا)، بهرام حسینی مطلق (رئیس اداره طرح و عملیات ستاد کل) و حسنعلی تاجیک (رئیس اداره آماد ستاد کل).
ترامپ در سیانبیسی: «کل فرماندهی نظامی رژیم ایران نیز از بین رفته است».[۱]
واکنشهای نظامی و منطقهای
حزبالله لبنان مسئولیت شلیک موشک به شمال اسرائیل را بر عهده گرفت؛ ارتش اسرائیل حملات به حزبالله در سراسر لبنان را آغاز کرد و آژیر خطر در شمال اسرائیل به صدا درآمد.
سپاه پاسداران: به سه نفتکش آمریکا و انگلیس حمله موشکی کرد.
وزیر دفاع انگلیس: پهپاد ایرانی به سمت قطر را هدف قرار داد.
امارات: سفارت خود در ایران را بست و سفیر را خارج کرد.
نشست اضطراری وزرای خارجه کشورهای خلیج فارس برگزار شد؛ اتحادیه عرب حملات ایران را محکوم کرد؛ شورای همکاری خلیج فارس خواستار توقف حملات ایران برای امنیت انرژی جهانی شد.
اردن: کاردار سفارت ایران را احضار کرد.
رهبران فرانسه، انگلیس و آلمان: حملات موشکی ایران را محکوم و گامهایی برای دفاع از منافع خود برمیدارند.[۱]
تحولات سیاسی داخلی ایران
دومین جلسه شورای موقت رهبری (پزشکیان، اژهای و اعرافی) برگزار شد.
ناطق نوری: مردم به وفاق ملی و همبستگی در برابر دشمنان اهتمام ورزند.
وزیر خارجه عمان با عراقچی تلفنی تسلیت گفت.
مذاکرات احتمالی
ترامپ در مصاحبه با مجله آتلانتیک گفت رهبران جدید ایران خواهان صحبت هستند و او موافقت کرده است: «آنها میخواهند صحبت کنند و من موافقت کردم». این در حالی است که ایران حملات تلافیجویانه را ادامه میدهد.[۱۵]
وضعیت جنگ در ۱۲ اسفند
در ادامه عملیات نظامی مشترک ایالات متحده آمریکا و اسرائیل علیه جمهوری اسلامی ایران، در روز سوم درگیری (۱۲ اسفند)، حملات گسترده ادامه یافت، تلفات آمریکایی افزایش یافت و تنش به لبنان و کشورهای خلیج فارس کشیده شد. ایران با حملات موشکی و پهپادی تلافیجویانه پاسخ داد و ترامپ هشدارهای شدیدی صادر کرد.
تلفات آمریکایی و واکنش ترامپ
رویترز گزارش داد تاکنون ۶ پرسنل نظامی آمریکایی در حملات تلافیجویانه ایران کشته شدهاند (سنتکام تأیید کرد مرگ دو نفر دیگر از مجروحان قبلی، مجموع را به ۶ رساند). ترامپ در مصاحبه با نیوزنیشن و دیگر رسانهها گفت: «بهزودی خواهید دید که واکنش آمریکا به حمله به سفارت آمریکا در ریاض و کشته شدن آمریکاییها چه خواهد بود». او افزود: «ما حتی هنوز محکم به آنها ضربه نزدهایم. موج اصلی بهزودی در راه است» و تأکید کرد آمریکا در حال نابودی توانمندیهای موشکی ایران است و این اتفاق «بهصورت ساعتی» رخ میدهد.[۱۶][۱۷]
حمله به سفارت آمریکا در ریاض
سایت نیوز نیشن و رویترز گزارش دادند سفارت آمریکا در ریاض (عربستان سعودی) هدف ۲ پهپاد (منسوب به ایران) قرار گرفت؛ آتشسوزی محدود ایجاد شد و خسارت جزئی به ساختمان وارد گردید (بدون تلفات انسانی). ترامپ واکنش قریبالوقوع آمریکا را وعده داد.[۱۸]
گسترش حملات در ایران
بمباران محوطهی صدا و سیما
حملات هوایی آمریکا و اسرائیل به نقاط متعددی ادامه یافت: کاخ گلستان (خسارت وارد شد)، اطراف صدا و سیما و منطقه اوین، ساختمان قدیم مجلس، خیابان ولیعصر (حوالی جامی)، شرق و غرب تهران، کرج (انفجارهای شدید و لرزه زمین – احتمال استفاده از موشکهای سنگرشکن)، بیدگنه، شهریار، قم، ری، یزد (اردکان و دیگر نقاط)، اصفهان، تبریز، مهاباد، اردبیل، زنجان، بوشهر، اهواز، مشکیندشت، سنندج (مراکز نظامی و ستاد مرزبانی نزدیک سنندج)، بندر جاسک (پایگاه دریابانی – چند کشته)، قرارگاه محمد رسولالله تهران، ساختمان دبیرخانه مجمع تشخیص مصلحت نظام (میرداماد)، کلانتری ۱۳۷ تهران (پلیس امنیت اخلاقی گیشا)، صدا و سیمای خراسان رضوی، اسکله بهشتی چابهار. ارتش آمریکا اعلام کرد تاکنون ۱۲۵۰ مرکز هدف قرار گرفته است (شامل بمبافکنهای B-1 برای سایتهای موشکی و فرماندهی).
ترامپ: دستور حملات برای خنثی کردن برنامه هستهای و موشکی تهران صادر شده.
پیت هگست (وزیر دفاع آمریکا): عملیات به «جنگ بیپایان» منجر نمیشود؛ هدف نابودی موشکها، نیروی دریایی و زیرساختهای امنیتی است.
رافائل گروسی (آژانس بینالمللی انرژی اتمی): هیچ نشانهای از اصابت به تأسیسات هستهای ایران وجود ندارد.[۱۹]
تحولات منطقهای و لبنان
حزبالله لبنان مسئولیت شلیک بیش از ۱۰ موشک به شمال اسرائیل را بر عهده گرفت؛ ارتش اسرائیل حملات به حزبالله در سراسر لبنان (از جمله بیروت) را آغاز کرد؛ آژیر خطر در شمال اسرائیل به صدا درآمد. در حملات اسرائیل به لبنان ۳۱ کشته و ۱۴۹ مجروح گزارش شد. دولت لبنان فعالیتهای نظامی حزبالله را ممنوع اعلام کرد و دستور بازداشت صادرکنندگان دستور شلیک را داد.
نیابتیهای ایران در عراق: حمله پهپادی به هتل محل اقامت نیروهای آمریکایی در اربیل (روز سهشنبه).
سپاه پاسداران: موج یازدهم عملیات به سمت اهداف در بئرالسیع؛ نیروی قدس: دشمنان خامنهای حتی در خانه در امان نخواهند بود.
العربیه: آخرین موج موشکها از خاک ایران به اسرائیل شلیک شد.[۱۹]
واکنشهای بینالمللی و داخلی
آمریکا: شهروندان خود را از بیش از ۱۲ کشور خاورمیانه خارج کند؛ مارکو روبیو (وزیر خارجه): در نقطه اعزام نیروی زمینی به ایران نیستیم.
آلمان: وزیر خارجه – مردم ایران باید سرنوشت خود را تعیین کنند؛ رفتار رژیم در حمایت از تروریسم باید متوقف شود.
کییر استارمر (نخستوزیر بریتانیا): مرگ خامنهای مانع حملات نمیشود؛ رژیم ایران منزجرکننده است و هزاران نفر را در ژانویه کشت.
چین: بیش از ۳۰۰۰ شهروند را از ایران خارج کرد (یک شهروند چینی در تهران کشته شد).
اسپانیا: اجازه استفاده از پایگاههایش توسط آمریکا برای حمله به ایران را نمیدهد.
علی لاریجانی (تلویزیون شبکه خبر): ما جنگطلب نیستیم، اما اگر جنگ تحمیل شود رها نمیکنیم.
ناطق نوری: مردم به وفاق ملی و همبستگی اهتمام ورزند.
وزیر خارجه عمان: تسلیت تلفنی به عراقچی.
شورای موقت رهبری: دومین جلسه با پزشکیان، اژهای و اعرافی برگزار شد.[۱۹]
سایر رویدادها
مقامات آمریکایی: تیراندازی در تگزاس را بررسی میکنند (مظنون با پیراهن پرچم ایران).
واشنگتن پست: آمریکا متعهد به اعزام نیروهای بیشتر شد و انتظار تلفات بیشتری دارد.
فرماندهی مرکزی آمریکا: پدافند هوایی کویت به اشتباه سه جت F-15 آمریکایی را سرنگون کرد.
پیشرفت عملیات نظامی
ارتش آمریکا اعلام کرد ۱۷ کشتی رژیم ایران نابود شده و تقریباً ۲۰۰۰ هدف (در برخی گزارشها بیش از ۱۷۰۰ هدف) در سراسر ایران اصابت شده است. سنتکام تأیید کرد فرماندهی سپاه پاسداران، سایتهای پرتاب موشک و پهپاد، فرودگاههای نظامی و تأسیسات کنترلی منهدم گردیدند.
حملات به تأسیسات هستهای: آژانس بینالمللی انرژی اتمی (IAEA) و مؤسسه علوم و امنیت بینالمللی (ISSI) بر اساس تصاویر ماهوارهای تأیید کردند صدماتی به مجتمع زیرزمینی غنیسازی نطنز وارد شده است (دو حمله به نقاط دسترسی زیرزمینی). رافائل گروسی گفت هیچ نشانهای از اصابت مستقیم به تأسیسات هستهای وجود ندارد، اما تصاویر Vantor آسیب به ساختمانهای ورودی را نشان میدهد.
گسترش حملات در ایران
حمله به ستاد فرماندهی مرزبانی نزدیک به سنندج
انفجارهای قوی در غرب تهران، خرمدره، شهر قدس، وردآور، قم، فرودگاه مهرآباد (آسیب دیده)، فرودگاه پیام کرج، حوالی فرودگاه کیش، زندان اوین (بمب انفجاری)، ساختمان مجلس خبرگان قم و تهران، دبیرخانه مجمع تشخیص مصلحت نظام (میرداماد)، پایگاه هوانیروز کرمان (۱۳ پاسدار کشته: غلامعلی طهماسبی و دیگران)، پایگاه دریایی بوشهر، صنایع دفاع (اپتیک) اصفهان، مراکز نظامی سنندج و مهاباد (تخریب گسترده ساختمان اطلاعات مرکزی)، مقرهای حزب دموکرات کردستان ایران، و دیگر نقاط گزارش شد.
کشته شدن فرماندهان: داوود علیزاده (فرمانده نیروی قدس در لبنان)، عبدالحمید رهبر (فرمانده گروه ۱۵ خرداد اصفهان) و چهار پاسدار همراهش کشته شدند.[۲۰]
تلفات و واکنشهای آمریکایی
۶ پرسنل نظامی آمریکایی کشته شدند (سنتکام تأیید کرد). ترامپ گفت: «بهزودی واکنش آمریکا به حمله به سفارت در ریاض و کشته شدن آمریکاییها مشخص میشود»؛ عملیات برای نابودی برنامه هستهای و موشکی است و «موج اصلی بهزودی» آغاز میشود. مارکو روبیو: اهداف نابودی موشکهای بالستیک، پهپادها و نیروی دریایی؛ سختترین ضربات در راه است و امیدواریم مردم ایران حکومت را سرنگون کنند
حمله به سفارت آمریکا در ریاض: دو پهپاد (منسوب به ایران) باعث آتشسوزی محدود و خسارت جزئی شد (بدون تلفات).[۲۱]
تحولات منطقهای و لبنان
حزبالله موشک شلیک کرد؛ اسرائیل حملات به لبنان را گسترش داد (۴۰ کشته و ۲۴۶ زخمی در دو روز). ارتش اسرائیل رئیس ستاد اطلاعاتی حزبالله را کشت و به نمایندگان ایران در لبنان اخطار خروج داد.
یونان: ۴ جنگنده F-16 و دو ناوچه به قبرس اعزام کرد؛ وزیر دفاع: هر کمکی برای دفاع از قبرس لازم باشد ارائه میشود.
ایتالیا: سفیر ایران احضار شد (حمله به پایگاه نظامی در قبرس).
بریتانیا: استارمر متعهد به امنیت قبرس؛ ناوشکن «دراگون» با بالگردهای ضدپهپاد اعزام میشود.[۲۰]
واکنشهای بینالمللی
ماکرون (فرانسه): عملیات خارج از حقوق بینالملل است اما «تاریخ برای جلادان گریه نمیکند»؛ حملات باید ادامه یابد تا رژیم تضعیف شود. ناو هواپیمابر «شارل دوگل» و تجهیزات به مدیترانه اعزام شد.[۲۲]
آلمان: صدراعظم: استراتژی برای سرنگونی رژیم ایران؛ با ترامپ همنظر است. وزیر خارجه: مردم ایران سرنوشت خود را تعیین کنند؛ رژیم باید حمایت از تروریسم را متوقف کند.
سازمان ملل: خواستار تحقیق در حمله مرگبار به مدرسه دخترانه در ایران.
آمریکا: سه سفارت در خاورمیانه تعطیل شد؛ شهروندان از بیش از ۱۲ کشور خارج شوند.
شورای همکاری خلیج فارس: حملات ایران را محکوم و خواستار توقف شد.[۲۰]
تحولات داخلی ایران
پزشکیان: انسجام ملی سرمایه اصلی است.
حسن خمینی: هر کس برای خامنهای دل میسوزاند خیابان را ترک نکند.
اطلاعیه سپاه: هر تحرک مخل امنیت همکاری با دشمن است؛ نیروی قدس: روزهای خوش دشمنان تمام شده.
سپاه: پایگاه هوایی آمریکا در شیخ عیسی بحرین و محل تجمع در دبی (بیش از ۴۰ کشته در پهپادی) هدف قرار گرفت.[۲۰]
وضعیت جنگ در ۱۳ اسفند
در پنجمین روز جنگ مشترک ایالات متحده آمریکا و اسرائیل علیه جمهوری اسلامی ایران (۱۳ اسفند ۱۴۰۴ / ۴ مارس ۲۰۲۶)، حملات هوایی و دریایی ادامه یافت، اینترنت سراسری قطع ماند و تنشهای منطقهای تشدید گردید. این روز با تمرکز بر اهداف امنیتی و نظامی در تهران، قم و دیگر نقاط همراه بود و تلفات غیرنظامی و نظامی گزارش شد.
وضعیت اینترنت و ارتباطات
نتبلاکس گزارش داد قطع سراسری اینترنت در ایران وارد ششمین روز شده و سطح اتصال ملی همچنان حدود ۱ درصد از سطوح عادی است (بیش از ۱۰۰ ساعت قطع کامل). این اقدام برای جلوگیری از هماهنگی داخلی و انتشار اطلاعات در بحبوحه جنگ و مرگ خامنهای توصیف شد.[۲۳][۲۴]
حملات به اهداف کلیدی در ایران
هدف قرارگرفتن مجلس خبرگان رهبری در قممجلس خبرگان رهبری در قم: ساختمان مجلس خبرگان شهر قم هدف حمله هوایی قرار گرفت؛ سه کارمند کشته شدند (فیلم و عکس منتشر شد). این حمله به یکی از نهادهای کلیدی انتخاب ولی فقیه بعدی ضربه زد.[۲۵]
تهران و دیگر شهرها: انفجارهای متعدد (بیش از ۷–۸ انفجار) در شمال، شمالغرب، شرق و شمالشرق تهران (شهرک قصر فیروزه، اطراف آن) رخ داد؛ دود غلیظ آسمان را پوشاند. حملات سنگین به مجتمع فرماندهی نهادهای امنیتی (ستادهای سپاه، بسیج، اطلاعات و جنگ سایبری در شرق تهران). انفجارها در شیراز، اصفهان، تبریز (ناحیه صنعتی غرب و مجاورت فرودگاه)، آذربایجان شرقی، پاوه (مراکز سپاه)، بانه (پایگاههای نظامی)، قزوین (شهر صنعتی البرز)، مارالان (نیروی انتظامی) و دیگر نقاط گزارش شد.
ارتش اسرائیل: مجتمع فرماندهی کل نهادهای امنیتی هدف قرار گرفت.
ناوچه دنا: زیردریایی آمریکایی ناوچه IRIS Dena را در سواحل سریلانکا غرق کرد. این ناوچه ۱۸۰ سرنشین داشت که ۸۰ نفر کشته شدند (۳۲ نجاتیافته). وزیر خارجه سریلانکا تأیید کرد؛ هگست: کشتی در آبهای بینالمللی غرق شد.[۲۶][۲۷]
عملیات دریایی: سنتکام بیش از ۲۰ کشتی جنگی ایران را غرق یا نابود کرد (مجموع حدود ۲۰۰۰ هدف اصابتشده). تنگه هرمز وخیمتر شد؛ نفتکشها معطل ماندند؛ یک کشتی در تنگه هدف قرار گرفت و سوخت.
تحولات نظامی و منطقهای
اقلیم کردستان عراق: قرارگاه خاتم با ۳ موشک مقرهای گروههای کرد را هدف قرار داد؛ سپاه با ۳۰ پهپاد و ۲۳۰ پهپاد دیگر به مواضع در کردستان عراق و کویت حمله کرد. شورای ملی اهل سنت ایران حمله به کمپ آزادی حزب دموکرات کردستان را محکوم کرد.
لاریجانی: هیچ مماشاتی با گروههای جداییطلب نمیشود.
ناتو و ترکیه: سامانههای پدافند ناتو یک موشک بالستیک ایرانی را بر فراز ترکیه منهدم کرد؛ سخنگوی ناتو محکوم کرد. ترکیه سفیر ایران را احضار کرد.
اروپا و خلیج فارس: بریتانیا ناوشکن «دراگون» با بالگردهای ضدپهپاد اعزام کرد؛ یونان ۴ F-16 و دو ناوچه به قبرس فرستاد؛ ایتالیا سفیر ایران را احضار کرد (حمله به پایگاه در قبرس). هلند، آلمان و لهستان سفیران ایران را احضار کردند. کویت کاردار عراق را احضار کرد (حملات گروههای عراقی). شیخ الازهر حملات ایران به امارات و کشورهای برادر را محکوم کرد.
اتحادیه اروپا: کایا کالاس: رژیم ایران با حمله به همسایگان سند مرگ خود را امضا کرد.
آژانس اتمی: هیچ آسیبی به تأسیسات حاوی مواد هستهای مشاهده نشده است.[۲۸]
واکنشهای داخلی و سیاسی
هلال احمر: ۱۷۴ شهرستان درگیر جنگ.
آمار جانباختگان: تا این لحظه ۱۰۴۵ نفر.
مخبر: هیچ مذاکرهای با آمریکا نداریم.
اژهای: در کنار نیروهای مسلح با جدیت بیشتر کار میکنیم.
لاریجانی: همه پشت بسیج و نظامی باشیم؛ آتش به اختیار مزدوران را خاموش کنید.
سخنگوی وزارت دفاع: برای هر فرمانده تا سه رده جانشین تعیین شده؛ خلأ نخواهیم داشت.
ترامپ: کسی از داخل ایران ممکن است مناسب رهبری باشد؛ اول کار نظامی تمام شود؛ شق سیاه تکرار رژیم بدتر است.
ماکرون: عملیات خارج از حقوق بینالملل اما تاریخ برای جلادان گریه نمیکند؛ حملات ادامه یابد؛ ناو شارل دوگل به مدیترانه اعزام شد.[۲۸]
وضعیت جنگ در ۱۴ اسفند
در ششمین روز جنگ مشترک ایالات متحده آمریکا و اسرائیل علیه جمهوری اسلامی ایران (۱۴ اسفند ۱۴۰۴ / ۵ مارس ۲۰۲۶)، حملات هوایی و موشکی ادامه یافت، اما شدت حملات موشکی و پهپادی ایران بهطور چشمگیری کاهش یافت. ترامپ و مقامات آمریکایی بر ادامه عملیات تا نابودی کامل تهدیدها تأکید کردند و فراخوانهایی برای تسلیم نیروهای امنیتی ایران صادر شد. تنشها در خلیج فارس و منطقه گسترش یافت و اختلال اینترنت وارد روز ششم شد.
کاهش شدید حملات ایران
هدف قرار گرفتن کشتی پهپادبر جمهوری اسلامی به نام «باقری»
فرمانده سنتکام (فرماندهی مرکزی آمریکا) اعلام کرد حملات موشکی بالستیک ایران از روز اول ۹۰ درصد و حملات پهپادی ۸۳ درصد کاهش یافته است. آمریکا بیش از ۳۰ کشتی جنگی ایران را غرق کرده؛ در ۷۲ ساعت گذشته بمبافکنها به ۲۰۰ هدف در عمق خاک ایران حمله کردهاند؛ بمبافکنهای B-2 دهها بمب نفوذکننده بر پرتابگرهای موشک بالستیک زیرزمینی ریختهاند. مرحله بعدی عملیات نابودی توانایی تولید موشک ایران است.[۲۹]
حملات و انفجارها در ایران
انفجارهای ممتد در تهران (مرکز، غرب، شرق، پیروزی)، اصفهان، رشت، قم، پاوه؛ پرواز جنگندهها در ارتفاع پایین تهران؛ حمله به اطراف اصفهان و رشت؛ انفجار شدید در پاوه.
موج بیستویکم عملیات ایران با موشکهای خیبر به تلآویو؛ نیابتیهای ایران در عراق ۲۷ عملیات در ۲۴ ساعت گذشته علیه پایگاهها انجام دادند.
ساختمان صدا و سیمای سنندج و شبکه دو مورد حمله و تخریب؛ شهرداری منطقه ۱۸ تهران هدف قرار گرفت؛ کلانتری ۱۲۱ (سلیمانی) در خیابان نبرد ویران شد؛ سپاه رباط کریم هدف حمله.
تحولات دریایی و اقتصادی
تشدید حملات به نفتکشها در خلیج فارس: یک نفتکش با پرچم باهاما توسط قایق انتحاری ایرانی هدف قرار گرفت؛ از آغاز درگیریها ۹ کشتی مورد حمله؛ اختلال عمده در بازار نفت و گاز؛ ۱۰۰۰ کشتی نفت و گاز در خلیج فارس در تردد هستند.[۳۰]
واکنشهای آمریکا و متحدان
ترامپ: ترامپ: هر کسی در ایران بخواهد رهبر شود، کشته خواهد شد.
ترامپ: اعضای سپاه، ارتش و پلیس سلاحها را زمین بگذارند و در سمت درست تاریخ قرارگیرند. دیپلماتهای ایرانی درخواست پناهندگی کنند.[۳۱]
هگست (وزیر دفاع): رژیم اشتباه محاسبه کرده اگر فکر کند ما نمیتوانیم ادامه دهیم؛ اهداف نظامی گسترش مییابد.
سنای آمریکا طرح محدود کردن اختیارات جنگی ترامپ را با ۵۳-۴۷ رد کرد.
تحولات منطقهای و بینالمللی
قطر: حمله پهپادی به پایگاه العدید خنثی شد.
فرانسه (ماکرون): از مقامات ایران بخواهید لبنان را درگیر نکنند؛ همکاری با ارتش لبنان تقویت میشود.
اتحادیه اروپا (کایا کالاس): رژیم ایران صادرکننده جنگ است؛ با حمله به همسایگان سند مرگ خود را امضا کرد؛ رژیمها از درون میلرزند.
آذربایجان: ایران را به حمله پهپادی به نخجوان متهم کرد؛ ارتش آماده تلافی؛ سفیر ایران احضار شد.
لبنان: فعالیت سپاه پاسداران ممنوع؛ الزام ویزا برای ایرانیها؛ دستور دستگیری و اخراج اعضای سپاه.
نشست فوقالعاده وزرای خارجه شورای خلیج و اتحادیه اروپا: حملات ایران را محکوم کردند.
انگلیس: ۴ جت تایفون دیگر به قطر اعزام شد.
ایتالیا: کمک پدافند هوایی به کشورهای خلیج فارس.
هلند و انگلیس: سفیر ایران احضار شد.
سنتکام: ادعاهای ایران مبنی بر غرق کردن ناوشکن آمریکایی، سرنگون جنگندهها و کشتن ۱۰۰ تفنگدار) دروغ است؛ حملات عمیقتر میشود.
وضعیت داخلی ایران
احمد خاتمی: رهبری در اولین فرصت تعیین میشود؛ نزدیک شدهایم.
هلال احمر: ۱۷۴ شهرستان درگیر؛ مصدومان بیش از ۶۰۰۰ نفر (۲۵۰۰ بستری).
نتبلاکس: اینترنت قطع سراسری وارد روز ششم؛ اتصال ۱ درصد.[۳۲]
وضعیت جنگ در ۱۵ اسفند
در هفتمین روز جنگ مشترک ایالات متحده آمریکا و اسرائیل علیه جمهوری اسلامی ایران (۱۵ اسفند ۱۴۰۴ / ۶ مارس ۲۰۲۶)، بمباران شدید تهران و دیگر شهرها ادامه یافت و ترامپ بر «تسلیم بیقیدوشرط» تأکید کرد. اسرائیل پناهگاه زیرزمینی سابق خامنهای را هدف قرار داد و نیروی هوایی ایران با هواپیماهای قدیمی وارد عمل شد. تنشها در خلیج فارس و با کشورهای همسایه افزایش یافت.
تشدید حملات بر تهران و پناهگاه خامنهای
تهران یکی از شدیدترین شبهای بمباران را تجربه کرد؛ انفجارهای متعدد در مرکز (اطراف میدان پاستور، میدان حر، دانشکده افسری و دانشگاه جنگ)، شرق، غرب و شمال تهران رخ داد. لرزش خانهها، قطعی موقت برق و دود غلیظ گزارش شد. پرواز جنگندهها در آسمان تهران شنیده شد. ارتش اسرائیل اعلام کرد با بیش از ۵۰ جنگنده، پناهگاه زیرزمینی اضطراری خامنهای (بونکر فرماندهی در مجتمع رهبری) را که هنوز توسط مقامات ارشد استفاده میشد، منهدم کرد. این حمله بخشی از موج گسترده علیه زیرساختهای تهران بود.[۳۳]
تقاضای تسلیم بیقیدوشرط ترامپ
ترامپ در Truth Social نوشت: «هیچ توافقی با ایران جز تسلیم بیقیدوشرط وجود نخواهد داشت!» و افزود پس از تسلیم، آمریکا و متحدان اقتصاد ایران را بازسازی خواهند کرد. او گفت: «ما هر ساعت تعداد بیشتری از موشکها و پهپادها را نابود میکنیم؛ نیروی دریایی آنها نابود شده (۲۴ کشتی در ۳ روز)؛ دفاع هوایی ندارند؛ همه هواپیماهایشان نابود شده است.» ترامپ دخالت در انتخاب رهبر بعدی را ضروری دانست و مجتبی خامنهای را غیرقابل قبول خواند.[۳۴]
وضعیت نیروی هوایی ایران
وال استریت ژورنال گزارش داد رژیم ایران نیروی هوایی قدیمی و «قراضه» خود (بسیاری هواپیماها مربوط به پیش از انقلاب یا حتی دوران ویتنام مانند F-4 Phantom) را به جنگ فرستاده است؛ این هواپیماها در برابر جنگندههای مدرن اسرائیل و آمریکا شانس کمی دارند.[۳۵]
حملات ایران و تحولات منطقهای
ایران موج بیستویکم با موشکهای خیبر به تلآویو؛ نیابتیها در عراق ۲۷ عملیات در ۲۴ ساعت.
آذربایجان: سفارت و سرکنسولگری در تهران و تبریز تخلیه شد؛ ارتش آماده تلافی پس از اتهام حمله پهپادی به نخجوان.
قبرس: انفجار در پایگاه بریتانیا (احتمالاً پهپادی).
اتحادیه اروپا: حملات ایران به خلیج فارس، ترکیه و آذربایجان محکوم شد.
امارات: تهدید به مسدود کردن داراییهای ایران.
بحرین: حمله به هتل و ساختمانهای مسکونی در منامه.
اتحادیه عرب: جلسه فوقالعاده برای بررسی حملات ایران.[۳۶]
تحولات داخلی ایران
چهارمین نشست شورای رهبری: برنامهریزی برای تشکیل مجلس خبرگان و معرفی رهبر آینده.
احمد خاتمی: رهبری در فرصت مناسب تعیین میشود.
قالیباف: آبراهام لینکلن در برابر موشکهای ایرانی عقبنشینی کرد (طعنه به ترامپ).
رادان: مردم حضور خیابانی را تقویت کنند.
استاد حوزه: شورای رهبری مؤثرتر از رهبری فردی است.
علی شکوریراد از زندان آزاد شد (به دلیل بیماری).[۳۶]
سایر تحولات
مجلس نمایندگان آمریکا قطعنامه جلوگیری از حملات بیشتر را رد کرد (۲۱۹-۲۱۲).
وزیر خارجه آلمان: ایران حملات به خلیج فارس را متوقف و تنگه هرمز را باز کند.
واکنش روسیه و چین: محکومیت دیپلماتیک جنگ بدون انجام هیچ اقدام عملی.[۳۶]
وضعیت جنگ در ۱۶ اسفند
در هشتمین روز جنگ مشترک ایالات متحده آمریکا و اسرائیل علیه جمهوری اسلامی ایران (۱۶ اسفند ۱۴۰۴ / ۷ مارس ۲۰۲۶)، بمباران شدید تهران و زیرساختهای کلیدی ادامه یافت. اسرائیل با بیش از ۸۰ جنگنده موج جدیدی از حملات را اجرا کرد و انبارهای نفت در تهران و کرج هدف قرار گرفتند. ترامپ بر «تسلیم بیقیدوشرط» تأکید کرد، در حالی که پزشکیان از کشورهای همسایه عذرخواهی کرد و دستور توقف حملات به آنها را داد. تنشها با کشورهای خلیج فارس و آذربایجان افزایش یافت.
عکسی از بمباران انبار نفت شهران
تشدید حملات بر تهران و انبارهای نفت
بامداد یکشنبه (۱۷ اسفند)، انبارهای نفت در تهران (جنوب، شهران، اقدسیه) و کرج (فردیس) هدف حملات هوایی قرار گرفتند و آتشسوزیهای گسترده رخ داد. شعلههای آتش آسمان را روشن کرد و دود غلیظ گزارش شد. شهرداری منطقه ۱۶ تهران (نازیآباد) و فرودگاه مهرآباد نیز آسیب دیدند. ارتش اسرائیل تأیید کرد بیش از ۸۰ جنگنده به سایتهای نظامی، سکوهای موشکی و زیرساختهای تهران و مرکز ایران حمله کردند؛ ۱۶ هواپیمای نیروی قدس سپاه در فرودگاه مهرآباد منهدم شد.[۳۷]
تقاضای تسلیم بیقیدوشرط ترامپ و نابودی زیرساختها
ترامپ اعلام کرد هیچ توافقی جز «تسلیم بیقیدوشرط» پذیرفته نیست؛ رژیم ایران «بهشدت مورد حمله قرار خواهد گرفت» و آمریکا در حال بررسی گسترش اهداف برای «نابودی کامل» است. او گفت نیروی دریایی ایران نابود شده (۲۴ کشتی در ۳ روز)، دفاع هوایی ندارد و هواپیماهایش از بین رفته است. سنتکام تأیید کرد بیش از ۳۰۰۰ هدف در روز هفتم اصابت شده و ۴۳ کشتی جنگی ایران تخریب یا غرق شده است (شامل یک کشتی پهپادبر بزرگ). مجلس نمایندگان آمریکا قطعنامه جلوگیری از حملات بیشتر را رد کرد (۲۱۹-۲۱۲).[۳۸]
عذرخواهی پزشکیان از کشورهای همسایه و واکنش داخلی
پزشکیان در پیام ویدئویی از کشورهای همسایه (بهویژه خلیج فارس) عذرخواهی کرد و گفت شورای موقت رهبری تصویب کرده دیگر به آنها حمله نشود. او تأکید کرد ایران به دنبال گسترش جنگ نیست اما اگر کشورها پایگاه آمریکا بدهند، «بازیچه» نشوند و اختلافات داخلی را حل کنند. این عذرخواهی جنجالآفرین شد؛ حمید رسایی آن را «ضعیف و غیرقابل قبول» خواند و سپاه یک پایگاه آمریکا در ابوظبی را هدف قرار داد. دفتر پزشکیان تأکید کرد نیروهای نظامی در برابر حملات از پایگاهها پاسخ خواهند داد.[۳۹][۴۰]
تهدیدهای لاریجانی و قالیباف
علی لاریجانی: اگر کشورهای منطقه پایگاه آمریکا بدهند، آنها را میزنیم؛ تنگه هرمز بسته نیست اما عبور ممکن نیست و تبعات جنگ محدود به ایران نخواهد بود. اروپا اگر مشارکت کند، درگیر میشویم. قالیباف: تا وجود پایگاههای آمریکا، آرامش ممکن نیست.[۴۱][۴۰]
تحولات دیگر
مقرهای کردی در کردستان عراق هدف موشک و پهپاد قرار گرفت؛ سازمان مجاهدین محکوم کرد.
آذربایجان: سفارتخانههای خود در ایران را تخلیه کرد؛ حمله پهپادی به نخجوان محکوم شد.
عربستان: وزیر دفاع هشدار داد از «اشتباه محاسباتی» پرهیز کند؛ پیمان دفاعی با پاکستان فعال است.
اتحادیه عرب: جلسه فوقالعاده برای بررسی حملات ایران.
سنتکام: ایران ۱۲ کشور را هدف قرار داده؛ پهپادها به بحرین شلیک شد (۴ پهپاد رهگیری شد).[۴۰]
وضعیت جنگ در ۱۷ اسفند
در نهمین روز جنگ مشترک ایالات متحده آمریکا و اسرائیل علیه جمهوری اسلامی ایران (۱۷ اسفند ۱۴۰۴ / ۸ مارس ۲۰۲۶)، حملات هوایی بر تأسیسات نفتی و پالایشگاهی تهران و کرج شدت گرفت و منجر به آتشسوزیهای گسترده و بارش «باران نفت» شد. ایران حملات تلافیجویانه به زیرساختهای کشورهای خلیج فارس (کویت، بحرین، قطر) ادامه داد، در حالی که گمانهزنیها درباره انتخاب رهبر جدید توسط مجلس خبرگان افزایش یافت. ترامپ بر نابودی کامل رژیم تأکید کرد و تنشها منطقهای گسترش یافت.
حملات به تأسیسات نفتی تهران و کرج
بمباران انبارهای نفتی تهران
پالایشگاهها و انبارهای سوخت در تهران (جنوب، شهران، اقدسیه) و کرج (فردیس) هدف حملات هوایی قرار گرفتند؛ شعلههای آتش و ستونهای دود سیاه از مسافتهای دور قابل مشاهده بود. مدیرعامل شرکت نفت رژیم اعلام کرد ۴ نفر در بمباران پالایشگاه و انبارهای نفت تهران و البرز کشته شدند. خبرنگار سیانان گزارش داد ستونهای عظیم دود سیاه در آسمان تهران دیده شد و آتشسوزیهای مهیب در جنوب شهر رخ داد؛ صبح امروز باران آغشته به نفت (باران نفت) بر سر پایتخت میریزد و آسمان کاملاً تیره شده است. ویس کرمی (مدیرعامل شرکت پخش فرآوردههای نفتی) گفت تمام تأسیسات توزیع و انتقال فرآوردههای نفتی (بنزین) در تهران و البرز آسیب دیده؛ سهمیه بنزین ماهانه از ۳۰ به ۲۰ لیتر کاهش یافت. انبارهای سوخت در ۳ منطقه (از جمله کرج) و پالایشگاه تهران در آتش سوخت.[۴۲][۴۳]
حملات تلافیجویانه ایران به کشورهای خلیج فارس
ایران حملات موشکی و پهپادی به مخازن سوخت فرودگاه بینالمللی کویت، پایگاه بالگردی آمریکایی العدید در قطر، تأسیسات آبشیرینکن بحرین و نزدیکی بندر سلمان بحرین انجام داد. وزارت کشور کویت اعلام کرد مخازن سوخت فرودگاه هدف پهپادی قرار گرفت و دو نگهبان کشته شدند (مجموع قربانیان جنوب خلیج فارس به ۱۶ نفر رسید). وزارت دفاع عربستان ۶ پهپاد در شرق ریاض را رهگیری کرد. وزارت دفاع بحرین خسارت به تأسیسات آبشیرینکن را تأیید کرد. سیانان گزارش داد ایران با وجود وعده پزشکیان (عدم حمله به همسایگان مگر از پایگاههایشان) این کشورها را هدف قرار داد؛ اسکای نیوز این را نشاندهنده ناهماهنگی سیاسی-نظامی و جناحبندی پس از مرگ خامنهای دانست.[۴۴]
تحولات جانشینی رهبری
آخوند اشکوری (عضو خبرگان از گیلان): رهبر جدید با اکثریت آرا انتخاب شده و در نام خامنهای ادامه خواهد یافت. آخوند علمالهدی (امام جمعه مشهد): انتخابات انجام شده و رهبر تعیین شده؛ حسینی بوشهری مسئول اعلام عمومی است. تلگرام عصر ایران: مجلس خبرگان طی ۲۴ ساعت آینده جلسه میدهد. سایت خبر آنلاین: حیدری (عضو خبرگان): گزینه اصلح انتخاب شده و دشمن نام او را برده است.[۴۵]
کشته شدن فرمانده ارشد سپاه
ارتش اسرائیل اعلام کرد ابوالقاسم بابائیان (رئیس دفتر نظامی رهبر سابق و رئیس ستاد خاتمالانبیا) روز ۱۶ اسفند در تهران کشته شد؛ او به عنوان رئیس دفتر رهبر جدید منصوب شده بود. سپاه تأیید نکرده است.[۴۶]
سایر تحولات
بیش از ۱۵۰ تبعه ایرانی (از جمله دیپلماتها) لبنان را ترک کردند.
ارتش آمریکا: رژیم ایران از نواحی پرجمعیت برای پرتاب پهپادها استفاده میکند.
انفجارهای سنگین در تهران گزارش شد.
ترامپ: اقدام دیپلماتیک وجود ندارد؛ نیروی دریایی و ارتباطی ایران نابود شده؛ از شر لایه اول و دوم رهبری خلاص شدیم؛ حالا سطح سوم یا چهارم هستند؛ تسلیم یا فروپاشی.
رویترز: آمریکا اعزام نیروی ویژه برای تسخیر ذخایر اتمی ایران را بررسی میکند.
سفارت آمریکا در اسلو (نروژ) هدف انفجار قرار گرفت.
حمله به مقر هوانیروز اصفهان (جنگندههای F-14 هدف قرار گرفتند).
بیانیه کمیسیون امنیت مجلس: تمام پایگاههای آمریکا هدف مشروع است.
حمله به اردوگاه اپوزیسیون کرد در سلیمانیه عراق (۱ کشته، ۲ زخمی).
لاریجانی: چندین سرباز آمریکایی اسیر شدهاند (سنتکام انکار کرد).
استرالیا بررسی کمک نظامی دفاعی به خلیج فارس را آغاز کرد (بدون عملیات زمینی).[۴۳]
وضعیت جنگ در ۱۸ اسفند
در دهمین روز جنگ مشترک ایالات متحده آمریکا و اسرائیل علیه جمهوری اسلامی ایران (۱۸ اسفند ۱۴۰۴ / ۹ مارس ۲۰۲۶)، حملات هوایی بر مراکز نظامی و زیرساختهای ایران ادامه یافت و پدیدههای نوری غیرعادی (آبی، سفید و سبز) در آسمان کرج و فردیس پس از انفجارهای شدید گزارش شد که منجر به قطعی برق گسترده شد. ایران حملات موشکی و پهپادی به کشورهای خلیج فارس را تشدید کرد، در حالی که گمانهزنیها درباره رهبر جدید (مجتبی خامنهای) ادامه داشت و ترامپ بر تسلیم بیقیدوشرط تأکید کرد. تنشها در منطقه افزایش یافت و قیمت نفت به دلیل نگرانی از کمبود عرضه بیش از ۲۵ درصد رشد کرد.
پدیدههای نوری و انفجارهای شدید در کرج و تهران
اهالی کرج و فردیس گزارش دادند پس از انفجارهای شدید، آسمان به رنگ آبی، سفید و سبز درخشید و سپس برق شهر قطع شد. ویدئوها نشاندهنده لحظه انفجار و تغییر رنگ آسمان بودند؛ برخی آن را ناشی از انفجار مهمات یا استفاده از سلاحهای خاص (مانند بمبهای الکترومغناطیسی یا فسفر سفید) دانستند. قطعی برق در برخی نقاط کرج و شرق تهران گزارش شد. انفجارها شب را مانند روز روشن کرد و از دید ساکنان اکباتان تهران، حملات به مهرآباد قابل مشاهده بود.[۴۷]
حملات به مراکز نظامی و امنیتی ایران
حملات گسترده به مراکز نظامی و امنیتی در بندرعباس، تهران، خرمآباد، سنندج، همدان، کرمانشاه، اصفهان (پادگان زرهی نزدیک سپاهانشهر)، قشم و دیگر شهرها گزارش شد. ستاد فرماندهی کل انتظامی استان همدان کاملاً تخریب شد. ارتش اسرائیل تأیید کرد موج جدیدی از حملات در مرکز ایران آغاز شده است.[۴۷]
حملات تلافیجویانه ایران به منطقه
ایران حملات موشکی و پهپادی به مخازن سوخت فرودگاه کویت، پایگاه العدید قطر، تأسیسات آبشیرینکن بحرین، پالایشگاه باپکو بحرین و دیگر اهداف ادامه داد. پالایشگاه باپکو بحرین هدف پهپادی قرار گرفت و ستون دود برخاست. سنتکام: ایران از نواحی پرجمعیت برای پرتاب پهپادها استفاده میکند.[۴۷]
تحولات جانشینی و بیعت با مجتبی خامنهای
مجتبی خامنهای، سومین ولی فقیه نظام ولایت فقیه
دبیرخانه مجلس خبرگان: پس از بررسیهای دقیق، مجتبی حسینی خامنهای به عنوان سومین رهبر معرفی شد. پزشکیان، ستاد کل نیروهای مسلح، سپاه پاسداران، ارتش، قالیباف، لاریجانی و حسن خمینی بیعت کردند. سپاه: آماده اطاعت کامل از مجتبی خامنهای هستیم. لاریجانی: این انتخاب مرهم آرامشبخش است؛ دشمنان فکر میکردند شکاف ایجاد میشود. علمالهدی: انتخابات انجام شده و حسینی بوشهری مسئول اعلام است.[۴۷]
تحولات نظامی و منطقهای
ترامپ به NBC: انتخاب مجتبی خامنهای اشتباه بزرگ است؛ شرایط سخت در پیش دارد. تروث سوشال: ایران بازنده خاورمیانه است؛ تسلیم یا فروپاشی. اقدام دیپلماتیک وجود ندارد؛ نیروی دریایی و ارتباطی نابود شده؛ از شر لایه اول و دوم خلاص شدیم.
عربستان: ادامه حملات ایران به معنای تشدید تنش و بزرگترین بازنده ایران خواهد بود؛ حملات جنایتکارانه و نقض قوانین بینالمللی است.
اتحادیه اروپا (فون در لاین): مردم ایران شایسته آزادی هستند؛ برای رژیم جلاد اشکی ریخته نشود؛ رژیم از طریق نیابتیها بیثباتی ایجاد کرده است.
چین: خواستار توقف فوری عملیات نظامی و جلوگیری از سرایت جنگ.
ترکیه: دومین موشک بالستیک ایران در حریم هوایی رهگیری شد.
لاریجانی: بعید است امنیتی در تنگه هرمز شکل بگیرد؛ با آتش جنگی که آمریکا و اسرائیل ایجاد کردهاند.
لوفتهانزا: تعلیق پروازها به دبی، ابوظبی، دمام، اردن و اربیل یک هفته تمدید شد.
ماکرون: فرانسه برای مأموریت تدافعی جهت باز نگهداشتن تنگه هرمز آماده میشود.
امارات: بیش از ۱۴۰۰ پهپاد ایران پرتاب شده؛ ۱۴۲۲ پهپاد شناسایی، ۸۰ اصابت؛ حق دفاع از حاکمیت.
سنتکام: رژیم ایران ۱۲ کشور را هدف قرار داده است.
قیمت نفت: بیش از ۲۵ درصد افزایش یافت (بالاترین از ۲۰۲۲) به دلیل نگرانی کمبود عرضه آن.[۴۷]