فتحالله آوری
| فتحالله آوری | |
|---|---|
 فتحالله آوری | |
| زادروز | ۱۳۶۲ همدان |
| درگذشت | ۱۲ خرداد ۱۴۰۵ زندان مرکزی همدان |
| علت مرگ | اعدام |
| اتهامها | محاربه |
| مجازاتها | محکوم به اعدام |
فتحالله آوری، معترض ۴۲ ساله بازداشتشده در جریان اعتراضات سراسری دیماه ۱۴۰۴ در همدان، سحرگاه سهشنبه ۱۲ خردادماه ۱۴۰۵ در زندان مرکزی همدان به صورت مخفیانه اعدام شد.
فتحالله آوری به اتهام «محاربه» از طریق قتل سرگرد محمدجواد بخشیان، یکی از نیروهای حکومتی، در اعتراضات ۱۸ دیماه ۱۴۰۴ به اعدام محکوم شده بود. گزارشها حاکی از اجرای حکم بدون اطلاع قبلی به خانواده و بدون حق آخرین ملاقات است.
بخش عمده پرونده بر پایه اعترافات منتسب به متهم استوار بود که روز ۲۹ دیماه ۱۴۰۴ از رسانههای حکومتی پخش شد. فعالان حقوق بشر نسبت به احتمال اخذ این اعترافات تحت شکنجه و فشار ابراز نگرانی کردهاند. جزئیات جلسات دادگاه، نحوه دفاع و ارزیابی مستقل ادله منتشر نشده است.
روند دادرسی این پرونده با ابهامات جدی، محرومیت از وکیل مستقل، اتکای به اعترافات اجباری و عدم شفافیت همراه بوده است. این اعدام هجدهمین مورد از اجرای احکام معترضان دیماه از ۲۸ اسفند ۱۴۰۴ تاکنون بهشمار میرود.[۱][۲][۳][۴]
هویت و دستگیری
فتحالله آوری، معترض ۴۲ ساله، در جریان اعتراضات سراسری ۱۸ دیماه ۱۴۰۴ در شهرستان همدان بازداشت شد. او پس از این اعتراضات به اتهام مشارکت در وقایع منجر به کشته شدن یکی از نیروهای حکومتی تحت تعقیب قرار گرفت. جزئیات دقیق زمان و نحوه بازداشت او در گزارشهای عمومی منتشر نشده است.
اتهامات و مستندات ادعایی
دستگاه قضایی جمهوری اسلامی فتحالله آوری را به اتهام «محاربه» از طریق قتل سرگرد محمدجواد بخشیان متهم کرد. خبرگزاری میزان ادعا کرده است که در بازرسی از محل اقامت وی، آلت قتاله (چاقو) و پوشاکی منطبق با تصاویر دوربینهای مداربسته کشف شده است. قوه قضاییه مدعی شد که فتحالله آوری با وارد کردن ضربه چاقو به پهلوی چپ این مأمور نیروی انتظامی موجب مرگ او شده است.
روند قضایی
روند رسیدگی به پرونده فتحالله آوری در فضایی امنیتی و غیرشفاف انجام شد. حکم اعدام قصاص پس از تأیید در دیوان عالی کشور صادر گردید. گزارشها حاکی از محرومیت وی از دسترسی به وکیل مستقل و استانداردهای دادرسی عادلانه است.
بخش عمده پرونده بر پایه اعترافات منتسب به متهم استوار بود که روز ۲۹ دیماه ۱۴۰۴ از رسانههای حکومتی پخش شد. فعالان حقوق بشر نسبت به احتمال اخذ این اعترافات تحت شکنجه و فشار ابراز نگرانی کردهاند. جزئیات جلسات دادگاه، نحوه دفاع و ارزیابی مستقل ادله منتشر نشده است.
اجرای حکم اعدام
سحرگاه سهشنبه ۱۲ خردادماه ۱۴۰۵ (۲ ژوئن ۲۰۲۶)، حکم اعدام فتحالله آوری به صورت مخفیانه و بدون حق آخرین ملاقات با خانواده در زندان مرکزی همدان اجرا شد. خبرگزاری میزان وابسته به قوه قضاییه ساعاتی پس از اجرا، خبر آن را اعلام کرد. خانواده این زندانی سیاسی پیش از اجرای حکم از زمان دقیق آن مطلع نشده بودند.
زمینه سیاسی و آمار اعدامهای مرتبط
اعدام فتحالله آوری در شرایطی انجام شد که پس از آغاز جنگ آمریکا و اسرائیل با ایران، روند صدور و اجرای احکام اعدام در پروندههای سیاسی و امنیتی به طور قابل توجهی افزایش یافته است. فتحالله آوری هجدهمین معترض بازداشتشده در ارتباط با اعتراضات سراسری دیماه ۱۴۰۴ است که از ۲۸ اسفند ۱۴۰۴ تاکنون اعدام شده است.
گزارشها حاکی است که از زمان آغاز تنشهای منطقهای، بیش از ۳۰ نفر در پروندههای سیاسی اعدام شدهاند که دستکم ۱۷ نفر از آنها از بازداشتشدگان اعتراضات دیماه بودهاند.
نقض حقوق بشر در روند دادرسی
پرونده فتحالله آوری با نقضهای متعدد اصول حقوق بشر همراه بود. مهمترین این موارد عبارتند از:
- محرومیت از حق آخرین ملاقات با خانواده
- اجرای حکم به صورت مخفیانه
- اخذ اعترافات اجباری تحت شکنجه و فشار در سلولهای انفرادی
- محرومیت از دسترسی به وکیل مستقل و دادرسی عادلانه
- عدم شفافیت در روند تحقیقات، جمعآوری ادله و برگزاری جلسات دادگاه
- اتکای گسترده به اعترافات پخششده از رسانههای حکومتی بدون امکان راستیآزمایی مستقل
این موارد نقض ماده ۳ (حق حیات)، ماده ۵ (منع شکنجه)، ماده ۱۰ (حق دادرسی عادلانه) و ماده ۱۲ (حمایت از خانواده) اعلامیه جهانی حقوق بشر محسوب میشوند.
واکنشهای نهادهای حقوق بشری
سازمان حقوق بشری ههنگاو اعدام فتحالله آوری را مصداق بارز قتل حکومتی و استفاده ابزاری از مجازات اعدام برای ایجاد ارعاب در جامعه توصیف کرد.
کانون حقوق بشر ایران نیز نسبت به سرعت رسیدگی به پرونده و همزمانی آن با مناسبتهای سیاسی ابراز نگرانی کرد.
عفو بینالملل و گزارشگر ویژه سازمان ملل (مای ساتو) نیز نسبت به افزایش اعدامهای سیاسی در سایه تنشهای منطقهای هشدار داده و خواستار توقف فوری اجرای احکام اعدام شدهاند.[۱][۲][۳][۴]
اطلاعیه شورای ملی مقاومت ایران
شورای ملی مقاومت ایران با صدور اطلاعیهای اعدام زندانی سیاسی فتحالله آوری را محکوم کرد و ملل متحد و سازمانهای بینالمللی مدافع حقوقبشر را به اقدام فوری برای توقف اعدامها در ایران فراخواند. در این اطلاعیه آمده است:
«قضاییه جلادان ظهر امروز چهارشنبه ۱۳ خرداد از اعدام جنایتکارانه فتحالله آوری ۴۲ ساله که در ملارد دستگیر شده بود، خبر داد. خبرگزاری قضاییه رژیم، تاریخ و مکان اعدام را مسکوت گذاشته اما گفته میشود این اعدام روز سهشنبه ۱۲ خرداد در زندان همدان صورت گرفته است.
خبرگزاری قضاییه جلادان و خبرگزاری وزارت اطلاعات رژیم، اتهام فتح الله آوری را مجازات یک سرگرد نیروی سرکوبگر انتظامی به نام محمد جواد بخشیان در جریان قیام دیماه در همدان اعلام کردند (میزان و مهر ۱۳خرداد ۱۴۰۵). سرگرد مزبور در سرکوب قیام در همدان نقش فعال داشت و در رویارویی با گروهی از معترضان به هلاکت رسیده است.
مقاومت ایران این اعدام جنایتکارانه را قویاً محکوم میکند و به اقدام فوری و مؤثر ملل متحد و سازمانهای بینالمللی مدافع حقوقبشر برای توقف اعدامها در ایران فرامیخواند.
دبیرخانه شورای ملی مقاومت ایران
۱۳ خرداد ۱۴۰۵ (۳ ژوئن ۲۰۲۶).»[۵]
منابع
- ↑ ۱٫۰ ۱٫۱ همدان؛ اجرای حکم اعدام فتحالله آوری، از بازداشتشدگان اعتراضات دیماه - سازمان حقوق بشری ههنگاو
- ↑ ۲٫۰ ۲٫۱ اعدام فتحالله آوری؛ ادامه موج اعدام معترضان در سایه سکوت جهانی - کانون حقوق بشر ایران
- ↑ ۳٫۰ ۳٫۱ فتحالله آوری از بازداشتشدگان اعتراضات دیماه اعدام شد - سازمان حقوق بشر ایران
- ↑ ۴٫۰ ۴٫۱ فتحالله آوری، از معترضان دیماه ۱۴۰۴ اعدام شد - رادیو زمانه
- ↑ اعدام جنایتکارانه بدون اعلام زمان و مکان توسط قضاییه جلادان به اتهام مجازات یک سرگرد سرکوبگر انتظامی در قیام دیماه - شورای ملی مقاومت ایران