کاربر:Hamidreza/صفحه تمرین

جان ارنست واکر

سر جان ارنست واکر

Sir John Ernest Walker

برنده جایزه نوبل شیمی 1997

تولد: ۱۹۴۱، هالیفکس

ملیت: بریتانیا

وابستگی: آزمایشگاه زیست‌شناسی مولکولی MRC

زندگی و تحصیلات

جان ارنست واکر در ۷ ژانویهٔ ۱۹۴۱ در انگلستان زاده شد. او در سال ۱۹۶۰ وارد کالج سنت کاترین دانشگاه آکسفورد شد و در سال ۱۹۶۴ مدرک کارشناسی شیمی گرفت. واکر در سال ۱۹۶۵ پژوهش‌های دکتری خود را در زمینهٔ آنتی‌بیوتیک‌های پپتیدی، زیر نظر ادوارد آبراهام، آغاز کرد و در سال ۱۹۶۹ مدرک دکترای فلسفه (DPhil) خود را از دانشگاه آکسفورد دریافت کرد.

پس از دریافت دکترا، واکر از سال ۱۹۶۹ تا ۱۹۷۱ در دانشکدهٔ داروسازی دانشگاه ویسکانسین–مدیسن در ایالات متحده فعالیت پژوهشی داشت. سپس با حمایت بورسیه های ناتو و سازمان زیست شناسی مولکولی اروپا (EMBO) به فرانسه رفت و در فاصلهٔ سال های ۱۹۷۱ تا ۱۹۷۴ در مرکز ملی پژوهش های علمی فرانسه (CNRS) در ژیف-سور-ایوت و مؤسسهٔ پاستور پاریس به پژوهش پرداخت.

در سال ۱۹۷۴، واکر پس از آشنایی با فردریک سنگر، به آزمایشگاه زیست شناسی مولکولی شورای پژوهش پزشکی بریتانیا (MRC) در کمبریج پیوست. او ابتدا در زمینهٔ تعیین توالی پروتئین ها و بررسی رمز ژنتیکی میتوکندری ها فعالیت کرد؛ سپس توجه خود را به پروتئین های غشایی و سازوکار تولید انرژی در سلول ها معطوف ساخت.

پژوهش های علمی و کشف سازوکار ATP سنتاز

یکی از مسائل مهم زیست شیمی در نیمهٔ دوم قرن بیستم، چگونگی تبدیل انرژی حاصل از مواد غذایی به شکلی قابل استفاده برای فعالیت های سلولی بود. مولکول آدنوزین تری فسفات یا ATP در این فرایند نقشی اساسی دارد و انرژی لازم برای بسیاری از فرایندهای زیستی، از

واکر از اواخر دههٔ ۱۹۷۰ مطالعهٔ آنزیم ATP سنتاز را آغاز کرد؛ آنزیمی که در غشای داخلی میتوکندری ها قرار دارد و در تولید ATP نقش محوری ایفا میکند. او با جداسازی این مجموعهٔ مولکولی از میتوکندری ها، اجزای تشکیل دهندهٔ آن را شناسایی و ساختار آن را بررسی کرد. پژوهش های او شواهد ساختاری مهمی فراهم آورد که این یافته ها در کنار پژوهش های پل بویر دربارهٔ سازوکار کاتالیزی ATP سنتاز، درک دانشمندان از تبدیل انرژی در سلول را گسترش داد. کار واکر به ویژه در شناخت ساختار مولکولی آنزیم و

جایزهٔ نوبل شیمی ۱۹۹۷

برندهٔ جایزهٔ نوبل شیمی

در سال ۱۹۹۷، جایزهٔ نوبل شیمی به سه پژوهشگر تعلق گرفت. نیمی از جایزه به‌طور مشترک به پل دی. بویر و جان ارنست واکر برای روشن‌کردن سازوکار آنزیمی تولید آدنوزین تری‌فسفات (ATP) اعطا شد و نیمهٔ دیگر به ینس کریستین اسکو برای نخستین کشف آنزیم انتقال‌دهندهٔ یون سدیم و پتاسیم (Na⁺/K⁺-ATPase) اختصاص یافت. سهم واکر از کل جایزه یک‌چهارم بود.

واکر در سخنرانی نوبل خود در ۸ دسامبر ۱۹۷ در استکهلم، با عنوان «سنتز ATP از طریق کاتالیز چرخشی»، مبانی علمی پژوهش هایش و نقش سازوکار چرخشی ATP سنتاز در تولید انرژی زیستی را تشریح کرد.

فعالیت های علمی پس از دریافت نوبل و افتخارات

واکر پس از دریافت جایزهٔ نوبل نیز پژوهش های خود را در زمینهٔ زیست شناسی میتوکندری و تبدیل انرژی ادامه

واکر در سال ۱۹۹۵ به عضویت انجمن سلطنتی بریتانیا درآمد و در سال ۱۹۹۹ به پاس خدمات علمی خود لقب شوالیه دریافت کرد. از دیگر افتخارات او می توان به مدال کوپلی انجمن سلطنتی در سال ۲۰۱۲ اشاره کرد؛ مدالی که به دلیل پژوهش های او دربارهٔ زیست انرژی و سازوکار تولید ATP به وی اعطا شد.

حمایت از مطالبات مردم ایران و مقاومت ایران

در بررسی مواضع عمومی جان واکر دربارهٔ ایران، باید میان امضای یک بیانیهٔ جمعی و حمایت اختصاصی از یک سازمان یا جریان سیاسی تمایز گذاشت. نام «پروفسور جان واکر» در فهرست امضاکنندگان نامه‌ای جمعی از برندگان نوبل به رهبران جهان دیده می‌شود که متن آن در ۲۰ آوریل ۲۰۲۴ تنظیم شده است. این نامه از مطالبات دموکراتیک مردم ایران، برقراری جمهوری دموکراتیک و سکولار، و حمایت از برنامهٔ ده‌ماده‌ای مریم رجوی سخن می‌گوید.