درگاه:اصلی/نوشتارهای برگزیده: تفاوت میان نسخه‌ها

از ایران پدیا
پرش به ناوبری پرش به جستجو
Khosro (بحث | مشارکت‌ها)
بدون خلاصۀ ویرایش
Khosro (بحث | مشارکت‌ها)
بدون خلاصۀ ویرایش
خط ۵: خط ۵:
<!-- نوشتار 1 -->
<!-- نوشتار 1 -->
   <div class="box-content">
   <div class="box-content">
<div>[[پرونده:شیرکو بی‌کس.jpg|جایگزین=شیرکو بیکس|بندانگشتی|160x160پیکسل|شیرکو بیکس]]</div>
<div>[[پرونده:آرم حزب دموکرات کردستان ایران.jpg|جایگزین=حزب دموکرات کردستان ایران|بندانگشتی|160x160پیکسل|حزب دموکرات کردستان ایران]]</div>
   <div>
   <div>
'''شیرکو بیکس'''، (به کردی: Şêrko Bêkes یا شێرکۆ بێکه‌س) (زادهٔ دوم ماه مه ۱۹۴۰ در سلیمانیه – درگذشته در چهارم اوت ۲۰۱۳ در سوئد) شاعر معاصر کرد مشهور به [[پابلو نرودا]]ی کردستان، دوست و هم‌فکر [[احمد شاملو]] بود که برخی اشعار او نیز توسط وی به فارسی ترجمه شده است. اشعار شیرکو بی‌کس مضامینی مبارزاتی و انسانی و شکلی داستان‌گونه در عین حال بسیار شاعرانه دارد. پدر وی فایق بیکس از شاعران مبارز و شناخته شده کردستان است.
'''حزب دموکرات کردستان ایران'''، یک حزب سیاسی کردی است که به نسبت تعداد اعضا و هواداران از سایر احزاب و گروه‌های کردی در ایران بزرگ‌تر است. این حزب خواهان یک جمهوری دمکراتیک و فدرال است که در آن حقوق ملیت‌های گوناگون، از طریق این سیستم حکومتی در چهارچوب کشور ایران تأمین شود. این حزب جدایی طلبی را نفی می‌کند.


در سال ۱۹۸۸ انجمن قلم سوئد، جایزه کورت توخولسکی را به وی اعطا کرد. شیرکو بی‌کس حدود ۳۸ دفتر شعر منتشر کرده است که برخی از آنان به زبان فارسی ترجمه شده‌اند. شیرکو بی‌کس در سلیمانیه و همچنین در استکهلم سوئد زندگی کرد و در سال ۲۰۱۳ در سن ۷۳ سالگی در سوئد درگذشت. وی وصیت کرده بود در شهر سلیمانیه در پارکی به خاک سپرده شود.
این حزب در مقدمه‌ی برنامه و اساسنامه‌ای که منتشر کرده است، مبانی فکری خود را به این شکل عرضه می‌کند:
 
[[شیرکو بیکس|بیشتر بخوانید...]]


«كردستان، سرزمين كرد در آن بخش از پهنه‌ی جغرافیایی واقع شده که خاورميانه نامیده می‌شود، منطقه ای به لحاظ منابع طبیعی ثروتمند. اين منطقه، محل ظهور چند تمدن تاریخی و اديان مختلف است كه هر يك دارای مذاهب گوناگونی هستند که دارای پیروان خود می‌باشند. خاورمیانه به لحاظ فرهنگی و ملی نیز منطقه‌ای متنوع می‌باشد که چندین ملت در آن ساكن هستند و هرکدام از این فرهنگ‌ها دارای ارزش، موقعیت و هویت ویژه خود می‌باشند. اين ساختار گوناگون، از بدو تأسيس دول مدرن در اوايل قرن بيستم، به دليل محروم كردن بخشي از ملت‌هاي اين منطقه از حق تعيين سرنوشت خود و نهادينه نشدن دمكراسي، به عرصه تخاصمات و درگيری‌ها تبديل شده است. كرد، بزرگترين ملت فاقد دولت درجهان است. سرزمين كردستان متعاقب جنگ چالدران به سال ٨٩٣ هجری، ١٥١٤ ميلادي، که ميان دو امپراتوری عثمانی و صفوی روی داد عملاً تقسيم شد و اين تقسيم در سال ١٠١٨ خورشیدی، ١٦٣٩ ميلادي، با امضاي پيمان ذهاب في مابين حکومت صفوی و حکومت عثمانی، به طور رسمی اعلام شد. پس از جنگ جهانی اول و تجزیه امپراتوری عثمانی، سرزمین و مردم كردستان یك بار دیگر با تقسیم جدیدی روبرو شدند و سرانجام میان چهار كشور منطقه یعنی ایران، عراق، ترکیه و سوریه تقسیم شدند. ملت کرد در همه‌ی بخش‌های کردستان، از سوی حکومت‌های هر چهار کشور، حقوق ملی‌اش نقض گردید و روند محرومیت ملت كرد از حقوقش، جنبه قانونی به خود گرفت.»


[[حزب دموکرات کردستان ایران|بیشتر بخوانید...]]




<!-- نوشتار ۲ -->
<!-- نوشتار ۲ -->
  <div class="box-content">
  <div class="box-content">
<div>[[پرونده:جلیل گادانی.JPG|جایگزین=جلیل گادانی|بندانگشتی|165x165پیکسل|جلیل گادانی]]</div>
<div>[[پرونده:میرزا رضا ۵.JPG|جایگزین=میرزا رضا کرمانی|بندانگشتی|170x170پیکسل|میرزا رضا کرمانی]]</div>
   <div>
   <div>
'''جلیل گادانی''' معروف به کاک جلیل گادانی، (زاده‌ی ۱۳۱۳ در مهاباد، درگذشته‌ی ۱۶ مرداد ۱۳۹۹در سلیمانیه)،از مبارزان قدیمی و رهبران سیاسی در کردستان ایران و زندانی سیاسی در زمان [[محمدرضا پهلوی|شاه]] بود. کاک جلیل گادانی از مبارزان دیرین و رهبران سیاسی در کردستان ایران و زندانی سیاسی در زمان شاه درگذشت - سایت مجاهد]</ref> جلیل گادانی تحصیلات ابتدایی را تا پایان دبیرستان در شهر مهاباد طی کرد و در سال ۱۳۵۱ (۱۹۷۲میلادی) لیسانس زبان فرانسه‌ را از دانشگاه تهران گرفت. وی از سال ۱۳۲۷ (۱۹۴۸میلادی) به‌ صفوف [[حزب دموکرات کردستان ایران|حزب دموکرات کردستان]] پیوست.
'''میرزا رضا کرمانی'''، (متولد ۱۲۲۶ خورشیدی کرمان – ۲۱ مرداد ۱۲۷۵ خورشیدی تهران) از شاگردان سید جمال‌الدین اسدآبادی بود که در روز ۱۲ اردیبهشت ۱۲۷۵ با کشتن [[ناصرالدین شاه|ناصر‌الدین شاه]] به ظلم و ستم دربار قاجار پایان داد. او ناصر‌الدین شاه را عامل ویرانی، عقب‌افتادگی و فقر و فلاکت ایران می‌دانست.
 
جلیل گادانی در زمان جمهوری کردستان نوجوان بود و از همان زمان در مبارزات سیاسی شرکت کر. او بعدها چندین سال در سطح رهبران بلندمرتبه‌ حزب دمکرات کردستان قرار داشت. جلیل گادانی هم‌زمان با مبارزات سیاسی به‌ کار نوشتن و ترجمه‌ نیز می‌پرداخت و چندین اثر به‌ قلم او چاپ و منتشر شده‌ است.
 
جلیل گادانی در زمان شاه به مدت ۱۳ سال در زندان بود. او پس از آزادی از زندان به تهران تبعید شد و هنگام پیروزی [[انقلاب ضد سلطنتی]] در تهران بود. پس از آغاز ماجرای کردستان در سال ۱۳۵۸ به مهاباد رفت. جلیل گادانی عضو رهبری [[حزب دموکرات کردستان ایران]] بود و در زمان عضویت حزب دموکرات در [[شورای ملی مقاومت ایران]] مدتی نماینده‌ی حزب دموکرات در این شورا بود و اسناد و التزامات شورا را از طرف حزب امضا می‌کرد.


جلیل گادانی و شماری از همراهانش در سال ۱۳۶۶،‌هنگامی که حزب دموکرات قصد مذاکره با رژیم ایران را داشت، از حزب بیرون آمدند و حزب دموکرات کردستان ایران رهبری انقلابی را در سال ۱۳۶۷ تأسیس کردند که هرگونه مذاکره با جمهوری اسلامی را ممنوع می‌شناخت. حزب دموکرات کردستان ایران رهبری انقلابی در سال ۱۳۷۵ به فعالیت‌های خود خاتمه داد و کاک جلیل گادانی در سال‌های اخیر به حزب دموکرات کردستان بازگشت.
میرزا رضای کرمانی پیش از مرگ هنگامی که از او پرسیده شد به چه دلیل شاه را کشتی پاسخ داد: در کشورم این همه ظلم و جور و فساد می‌دیدم، با خودم گفتم اگر شاه خبر ندارد که وای به حال مملکتی که شاه آن ایشان باشد و اگر شاه خبر دارد پس باید ایران را از دست او رها کرد و من از این اقدام خرسندم.


جلیل گادانی سه بار از طرف جمهوری اسلامی هدف ترور قرار گرفته که از هر سه سوء قصد جان سالم به در برد. کاک جلیل گادانی سرانجام روز پنج‌شنبه ۱۶ مرداد ۱۳۹۹ در سلیمانیه عراق بر اثر ابتلا به ویروس [[ویروس کرونا در ایران|کرونا]] در سن ۸۶ سالگی درگذشت.
هنگامی که به میرزا رضاکرمانی گفتند الان سیدجمال‌الدین اسدآبادی در ترکیه نشسته و به ریش تو می‌خندد، در پاسخ گفت: حکما ریش ما خنده‌دار است که او به آن می‌خندد! میرزا رضا کرمانی تا لحظه‌ی مرگ از کار خود اظهار پشیمانی نکرد و عمل خود را عملی میهن‌پرستانه می‌دانست.  


[[جلیل گادانی|بیشتر بخوانید...]]
[[میرزا رضا کرمانی|بیشتر بخوانید...]]


  <div>
  <div>
خط ۳۸: خط ۳۴:
<!-- نوشتار 3 -->
<!-- نوشتار 3 -->
   <div class="box-content">
   <div class="box-content">
<div>[[پرونده:رابیندرانات تاگور؛5.JPG|جایگزین=رابیندرانات تاگور|بندانگشتی|180x180پیکسل|رابیندرانات تاگور]]</div>
<div>[[پرونده:عیسی چاری،گلستان.jpg|جایگزین=عیسی چاری|بندانگشتی|175x175پیکسل|عیسی چاری]]</div>
   <div>
   <div>
'''رابیندرانات تاگور'''، (۷ مه ۱۸۶۱، کلکته – ۷ اوت ۱۹۴۱، کلکته)، شاعر، نویسنده، فیلسوف، موسیقیدان و نقاش برجسته هندی، یکی از تأثیرگذارترین چهره‌های فرهنگی و ادبی قرن بیستم است. او نخستین آسیایی بود که در سال ۱۹۱۳ جایزه نوبل ادبیات را برای مجموعه شعر معنوی «گیتانجالی» دریافت کرد. آثار تاگور شامل بیش از ۲۰۰۰ اثر متنوع در قالب‌های شعر، داستان کوتاه، نمایشنامه، موسیقی و نقاشی است که هر یک به نوبه خود تأثیر عمیقی بر ادبیات و هنر هند و جهان گذاشته‌اند.
'''عیسی چاری'''، (متولد سال ۱۳۶۸، آق‌قلا استان گلستان) کارگر ۳۷ ساله بلوچ و پدر دو فرزند خردسال، روز ۱۶ آذرماه ۱۴۰۴ در ورامین توسط نیروهای اطلاعات [[سپاه پاسداران]] بازداشت شد. وی اهل شهرستان آق‌قلا در استان گلستان بود و برای تأمین معیشت خانواده به‌عنوان کارگر مرغداری در ورامین اشتغال داشت.  
 
زندگی تاگور سرشار از سفرهای فرهنگی و تعامل با ملت‌ها و فرهنگ‌های مختلف بود. از جمله مهم‌ترین سفرهای او، دو سفر به ایران بود که در آن‌ها با بزرگان فرهنگی و ادبی ایران دیدار کرد و علاقه عمیق خود به ادبیات و فرهنگ فارسی را نشان داد. این علاقه ریشه در خانواده او داشت؛ پدرش دیندارانات تاگور حافظ را برایش می‌خواند و خود او نیز با ترجمه‌ها و متون فارسی آشنا بود. سفرهای تاگور به ایران باعث تقویت روابط فرهنگی میان هند و ایران شد و تأثیرات آن در آثار و فلسفه او مشهود است.
آثار ادبی تاگور با مضامین عمیق انسانی، عشق، آزادی، عدالت اجتماعی، وحدت انسان و طبیعت، فلسفه زندگی و معنویت، الهام‌بخش میلیون‌ها نفر در سراسر جهان بوده‌اند. مجموعه موسیقی او، معروف به «تاگور سانگ»، شامل بیش از ۲۳۰۰ آهنگ است که بخش مهمی از فرهنگ موسیقی هند و بنگلادش را تشکیل می‌دهد. همچنین نقاشی‌های انتزاعی و نمادین او نمونه‌ای برجسته از هنر مدرن هند به‌شمار می‌روند.


علاوه بر فعالیت‌های هنری، تاگور بنیان‌گذار مدرسه شانتینیکِتان و دانشگاه ویسوا باراتی بود که فلسفه آموزشی آن‌ها بر پایه آزادی، خلاقیت، احترام به طبیعت و پرورش انسانی جامع استوار بود. این مراکز آموزشی تأثیرات ماندگاری در نظام آموزش هند داشته و تا امروز به عنوان مراکز برجسته فرهنگی و آموزشی شناخته می‌شوند.
پس از حدود هفت ماه نگهداری در بی‌خبری مطلق و محرومیت از تماس با خانواده، شعبه ۲۳ دادگاه انقلاب تهران به ریاست قاضی محمدمهدی شهمیرزادی او را به اتهام «عضویت در [[سازمان مجاهدین خلق ایران]]» و «اقدامات ضدامنیتی» به اعدام محکوم کرد.  


تاگور با ترکیب سنت‌های کهن هندی و نوآوری‌های مدرن، پلی میان فرهنگ‌ها و ملت‌ها ایجاد کرد و با زبان هنر و ادبیات پیام‌هایی جهانی درباره عشق، آزادی، عدالت و انسانیت منتقل نمود. آثار و فلسفه او نه تنها در هند بلکه در سطح جهانی مورد توجه و احترام قرار گرفته و الهام‌بخش هنرمندان، نویسندگان و اندیشمندان بسیاری شده است.
در اوایل مردادماه ۱۴۰۵ عیسی چاری به‌صورت ناگهانی به سلول انفرادی سالن ۳۵ [[زندان قزلحصار]] کرج منتقل شده است؛ اقدامی که نگرانی‌ها درباره خطر اجرای قریب‌الوقوع حکم اعدام وی را افزایش داده است. جزئیات روند دادرسی، دسترسی به وکیل منتخب و مستندات پرونده به‌صورت رسمی منتشر نشده است.


[[رابیندرانات تاگور|بیشتر بخوانید...]]
[[عیسی چاری|بیشتر بخوانید...]]


  <div>
  <div>

نسخهٔ ‏۱۰ اوت ۲۰۲۶، ساعت ۰۸:۵۹

نوشتارهای جدید هفته
حزب دموکرات کردستان ایران
حزب دموکرات کردستان ایران

حزب دموکرات کردستان ایران، یک حزب سیاسی کردی است که به نسبت تعداد اعضا و هواداران از سایر احزاب و گروه‌های کردی در ایران بزرگ‌تر است. این حزب خواهان یک جمهوری دمکراتیک و فدرال است که در آن حقوق ملیت‌های گوناگون، از طریق این سیستم حکومتی در چهارچوب کشور ایران تأمین شود. این حزب جدایی طلبی را نفی می‌کند.

این حزب در مقدمه‌ی برنامه و اساسنامه‌ای که منتشر کرده است، مبانی فکری خود را به این شکل عرضه می‌کند:

«كردستان، سرزمين كرد در آن بخش از پهنه‌ی جغرافیایی واقع شده که خاورميانه نامیده می‌شود، منطقه ای به لحاظ منابع طبیعی ثروتمند. اين منطقه، محل ظهور چند تمدن تاریخی و اديان مختلف است كه هر يك دارای مذاهب گوناگونی هستند که دارای پیروان خود می‌باشند. خاورمیانه به لحاظ فرهنگی و ملی نیز منطقه‌ای متنوع می‌باشد که چندین ملت در آن ساكن هستند و هرکدام از این فرهنگ‌ها دارای ارزش، موقعیت و هویت ویژه خود می‌باشند. اين ساختار گوناگون، از بدو تأسيس دول مدرن در اوايل قرن بيستم، به دليل محروم كردن بخشي از ملت‌هاي اين منطقه از حق تعيين سرنوشت خود و نهادينه نشدن دمكراسي، به عرصه تخاصمات و درگيری‌ها تبديل شده است. كرد، بزرگترين ملت فاقد دولت درجهان است. سرزمين كردستان متعاقب جنگ چالدران به سال ٨٩٣ هجری، ١٥١٤ ميلادي، که ميان دو امپراتوری عثمانی و صفوی روی داد عملاً تقسيم شد و اين تقسيم در سال ١٠١٨ خورشیدی، ١٦٣٩ ميلادي، با امضاي پيمان ذهاب في مابين حکومت صفوی و حکومت عثمانی، به طور رسمی اعلام شد. پس از جنگ جهانی اول و تجزیه امپراتوری عثمانی، سرزمین و مردم كردستان یك بار دیگر با تقسیم جدیدی روبرو شدند و سرانجام میان چهار كشور منطقه یعنی ایران، عراق، ترکیه و سوریه تقسیم شدند. ملت کرد در همه‌ی بخش‌های کردستان، از سوی حکومت‌های هر چهار کشور، حقوق ملی‌اش نقض گردید و روند محرومیت ملت كرد از حقوقش، جنبه قانونی به خود گرفت.»

بیشتر بخوانید...


میرزا رضا کرمانی
میرزا رضا کرمانی

میرزا رضا کرمانی، (متولد ۱۲۲۶ خورشیدی کرمان – ۲۱ مرداد ۱۲۷۵ خورشیدی تهران) از شاگردان سید جمال‌الدین اسدآبادی بود که در روز ۱۲ اردیبهشت ۱۲۷۵ با کشتن ناصر‌الدین شاه به ظلم و ستم دربار قاجار پایان داد. او ناصر‌الدین شاه را عامل ویرانی، عقب‌افتادگی و فقر و فلاکت ایران می‌دانست.

میرزا رضای کرمانی پیش از مرگ هنگامی که از او پرسیده شد به چه دلیل شاه را کشتی پاسخ داد: در کشورم این همه ظلم و جور و فساد می‌دیدم، با خودم گفتم اگر شاه خبر ندارد که وای به حال مملکتی که شاه آن ایشان باشد و اگر شاه خبر دارد پس باید ایران را از دست او رها کرد و من از این اقدام خرسندم.

هنگامی که به میرزا رضاکرمانی گفتند الان سیدجمال‌الدین اسدآبادی در ترکیه نشسته و به ریش تو می‌خندد، در پاسخ گفت: حکما ریش ما خنده‌دار است که او به آن می‌خندد! میرزا رضا کرمانی تا لحظه‌ی مرگ از کار خود اظهار پشیمانی نکرد و عمل خود را عملی میهن‌پرستانه می‌دانست.

بیشتر بخوانید...


عیسی چاری
عیسی چاری

عیسی چاری، (متولد سال ۱۳۶۸، آق‌قلا استان گلستان) کارگر ۳۷ ساله بلوچ و پدر دو فرزند خردسال، روز ۱۶ آذرماه ۱۴۰۴ در ورامین توسط نیروهای اطلاعات سپاه پاسداران بازداشت شد. وی اهل شهرستان آق‌قلا در استان گلستان بود و برای تأمین معیشت خانواده به‌عنوان کارگر مرغداری در ورامین اشتغال داشت.

پس از حدود هفت ماه نگهداری در بی‌خبری مطلق و محرومیت از تماس با خانواده، شعبه ۲۳ دادگاه انقلاب تهران به ریاست قاضی محمدمهدی شهمیرزادی او را به اتهام «عضویت در سازمان مجاهدین خلق ایران» و «اقدامات ضدامنیتی» به اعدام محکوم کرد.

در اوایل مردادماه ۱۴۰۵ عیسی چاری به‌صورت ناگهانی به سلول انفرادی سالن ۳۵ زندان قزلحصار کرج منتقل شده است؛ اقدامی که نگرانی‌ها درباره خطر اجرای قریب‌الوقوع حکم اعدام وی را افزایش داده است. جزئیات روند دادرسی، دسترسی به وکیل منتخب و مستندات پرونده به‌صورت رسمی منتشر نشده است.

بیشتر بخوانید...