کاربر:Hamidreza/صفحه تمرین: تفاوت میان نسخه‌ها

از ایران پدیا
پرش به ناوبری پرش به جستجو
Hamidreza (بحث | مشارکت‌ها)
بدون خلاصۀ ویرایش
Hamidreza (بحث | مشارکت‌ها)
بدون خلاصۀ ویرایش
 
(۳۴۳ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۲ کاربر نشان داده نشد)
خط ۱: خط ۱:
'''درحال ویرایش'''
{{جعبه اطلاعات دانشمند
| نام                    = هارولد وارموس
| نام انگلیسی            = Harold E. Varmus
| تصویر                  =هارولد وارموس.jpg
| توضیح تصویر            =
| نام اصلی              = هارولد الیوت وارموس
| زمینه فعالیت          = پزشکی، ویروس‌شناسی و زیست‌شناسی سرطان
| ملیت                  = آمریکایی
| تاریخ تولد            = ۱۸ دسامبر ۱۹۳۹
| محل تولد              = اوشن‌ساید، نیویورک، ایالات متحده
| والدین                =
| تاریخ مرگ              =
| محل مرگ                =
| علت مرگ                =
| محل زندگی              = نیویورک، ایالات متحده
| مختصات محل زندگی      =
| مدفن                  =
| در زمان حکومت          =
| اتفاقات مهم            = کشف منشأ سلولی انکوژن‌های رتروویروسی
| نام دیگر              = هارولد ای. وارموس
| لقب                    =
| بنیانگذار              = از پیشگامان ژنتیک سرطان و علم باز
| پیشه                  = پزشک، پژوهشگر و مدیر علمی
| سال‌های فعالیت        = از دههٔ ۱۹۶۰
| سبک پژوهشی            = ویروس‌شناسی مولکولی و زیست‌شناسی سرطان
| آثار مهم              = کشف پروتو-انکوژن‌ها و پژوهش دربارهٔ رتروویروس‌ها
| مقالات                =
| جوایز                  = جایزهٔ نوبل فیزیولوژی یا پزشکی ۱۹۸۹؛ جایزهٔ لاسکر
| علت شهرت              = اثبات منشأ سلولی انکوژن‌های رتروویروسی
| تأثیرگذاشته بر        = سرطان‌شناسی، ژنتیک و سیاست‌گذاری پژوهش
| تأثیرپذیرفته از        = زیست‌شناسی مولکولی و ویروس‌شناسی
| وبگاه                  = https://www.varmuslab.org/about-harold-2
| تحصیلات                = دکترای پزشکی، دانشگاه کلمبیا
| دانشگاه                = دانشگاه کالیفرنیا، سان‌فرانسیسکو
| حوزه                  = انکوژن‌ها، رتروویروس‌ها و ژنوم سرطان
| همسر                  = کانستنس لوئیز کیسی
| فرزندان                = دو پسر
| گفتاورد                =
| امضا                  =
}}
 
'''هارولد الیوت وارموس''' ('''Harold E. Varmus'''؛ زادهٔ ۱۸ دسامبر ۱۹۳۹) پزشک، ویروس‌شناس و پژوهشگر آمریکایی در زمینهٔ سرطان است. او به‌خاطر کشف منشأ سلولی انکوژن‌های رتروویروسی، به‌طور مشترک با '''[[جان مایکل بیشاپ]]'''، جایزهٔ نوبل فیزیولوژی یا پزشکی سال ۱۹۸۹ را دریافت کرد. انگیزهٔ رسمی جایزه «برای کشف منشأ سلولی انکوژن‌های رتروویروسی» اعلام شد.<ref name="نوبل-اطلاعات">[https://www.nobelprize.org/prizes/medicine/1989/varmus/facts/ Harold E. Varmus – Facts، وبگاه رسمی جایزهٔ نوبل]</ref>
 
کشف وارموس و بیشاپ نشان داد که ژن‌های سرطان‌زا لزوماً ساختهٔ ویروس‌ها نیستند، بلکه می‌توانند از ژن‌های طبیعی سلول‌های جانوری منشأ بگیرند. این ژن‌های طبیعی که پروتو-انکوژن نامیده می‌شوند، در تنظیم رشد و تقسیم سلول نقش دارند. جهش یا فعال‌شدن نابجای آن‌ها می‌تواند سلول را به سوی سرطانی‌شدن سوق دهد.
 
== زندگی و تحصیلات ==
 
هارولد وارموس در ۱۸ دسامبر ۱۹۳۹ در اوشن‌ساید، در ساحل جنوبی لانگ‌آیلند در ایالت نیویورک متولد شد. پدرش پزشک عمومی و مادرش مددکار اجتماعی روان‌پزشکی بود. وارموس در فری‌پورت نیویورک بزرگ شد و در مدارس دولتی تحصیل کرد. او در دوران جوانی به مطالعه، سیاست و روزنامه‌نگاری علاقه داشت.<ref name="نوبل-زندگی">[https://www.nobelprize.org/prizes/medicine/1989/varmus/biographical/ Harold E. Varmus – Biographical، وبگاه رسمی جایزهٔ نوبل]</ref>
 
او در سال ۱۹۶۱ از کالج آمهرست فارغ‌التحصیل شد و در آنجا ادبیات انگلیسی خواند و سردبیر روزنامهٔ کالج بود. سپس با دریافت بورسیهٔ وودرو ویلسون، تحصیلات تکمیلی خود را در ادبیات انگلیسی در دانشگاه هاروارد آغاز کرد. بااین‌حال علاقهٔ او به پزشکی دوباره قوت گرفت و به دانشکدهٔ پزشکان و جراحان دانشگاه کلمبیا رفت. وارموس در سال ۱۹۶۶ مدرک پزشکی خود را دریافت کرد.
 
در دوران دانشکدهٔ پزشکی، او به علوم پایه و پزشکی بین‌المللی علاقه‌مند شد و مدتی در یک بیمارستان مأموریتی در شمال هند کار کرد. پس از دورهٔ کارورزی و دستیاری پزشکی داخلی در بیمارستان کلمبیا-پرسبیترین، در سال ۱۹۶۸ به‌عنوان همکار بالینی به مؤسسهٔ ملی سلامت ایالات متحده پیوست. او در آزمایشگاه ایرا پاستن دربارهٔ تنظیم ژن‌های باکتریایی پژوهش کرد و نخستین تجربهٔ جدی خود را در پژوهش آزمایشگاهی به دست آورد.
 
== پیوستن به دانشگاه سان‌فرانسیسکو ==
 
وارموس در سال ۱۹۷۰ به‌عنوان پژوهشگر پسادکترا به آزمایشگاه جی. مایکل بیشاپ در دانشگاه کالیفرنیا، سان‌فرانسیسکو پیوست. این همکاری، مسیر اصلی زندگی علمی او را تعیین کرد. او با بیشاپ به مطالعهٔ ویروس‌های تومورزا و سازوکارهای مولکولی تبدیل سلول سالم به سلول سرطانی پرداخت.
 
وارموس در سال ۱۹۷۱ به عضویت هیئت علمی دانشگاه درآمد و در سال ۱۹۷۹ به مقام استادی رسید. پژوهش‌های او بر چرخهٔ زندگی رتروویروس‌ها، ژن‌های تبدیل‌کنندهٔ سلول، ویروس هپاتیت ب و سازوکار عمل انکوژن‌ها متمرکز بود. همکاری او با بیشاپ نمونه‌ای برجسته از پژوهش مشترک در زیست‌شناسی مولکولی به شمار می‌رود.<ref name="ان‌آی‌اچ">[https://www.nih.gov/about-nih/nih-almanac/harold-e-varmus-md Harold E. Varmus, M.D.، مؤسسهٔ ملی سلامت ایالات متحده]</ref>


{{جعبه زندگینامه
== کشف منشأ سلولی انکوژن‌ها ==
|نام_شخص=افسانه رضویان
 
|تصویر=افسانه رضویان۲.jpg
وارموس و بیشاپ پژوهش خود را بر ویروس سارکومای روس متمرکز کردند. این رتروویروس می‌تواند در جوجه‌ها سارکوم، نوعی تومور بافت همبند، ایجاد کند. دانشمندان پیش‌تر می‌دانستند که ویروس دارای ژنی است که در ایجاد تومور نقش دارد، اما منشأ این ژن روشن نبود.
|عرض_تصویر=260px
 
|توضیح_تصویر=شهید قیام سراسری، افسانه رضویان
آن دو پژوهشگر ژن سرطان‌زای ویروس را شناسایی کردند و آن را '''v-src''' نامیدند. سپس با استفاده از روش‌های مولکولی، مادهٔ ژنتیکی مشابهی را در DNA سلول‌های سالم جوجه‌ها و دیگر جانوران یافتند. این ژن طبیعی '''c-src''' نام گرفت. نتیجه نشان داد که ویروس ژن سرطان‌زا را از سلول میزبان گرفته و در جریان تکامل با خود حمل کرده است.<ref name="نوبل-بیانیه">[https://www.nobelprize.org/prizes/medicine/1989/press-release/ The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1989، بیانیهٔ مجمع نوبل]</ref>
|تاریخ_تولد=
 
|محل_تولد=سقز-روستای شیخه‌له
این کشف در سال ۱۹۷۶ منتشر شد و برداشت رایج دربارهٔ سرطان را دگرگون کرد. پیش از آن، بسیاری از پژوهشگران تصور می‌کردند ژن‌های انکوژن مستقیماً به ویروس تعلق دارند. وارموس و بیشاپ نشان دادند که انکوژن ویروسی نسخهٔ تغییر‌یافته‌ای از یک ژن سلولی است که در حالت طبیعی در کنترل رشد و تقسیم سلول نقش دارد.
|تاریخ_مرگ=۱۸دی۱۴۰۴
 
|ملیت=ایرانی
== پروتو-انکوژن‌ها و زیست‌شناسی سرطان ==
|محل_مرگ=چالوس
 
|مدفن=
پروتو-انکوژن‌ها ژن‌های طبیعی سلول‌اند که برای عملکرد سالم بدن ضروری هستند. آن‌ها می‌توانند پروتئین‌هایی بسازند که در مسیر پیام‌رسانی رشد، گیرنده‌های سطح سلول، کینازها یا تنظیم فعالیت ژن‌ها نقش دارند. در وضعیت عادی، این مسیرها با دقت کنترل می‌شوند.
|علت مرگ=شلیک مستقیم نیروهای سرکوبگر حکومتی
 
|شناخته‌شده برای=شهید اعتراضات سراسری دی ۱۴۰۴
اگر پروتو-انکوژن بر اثر جهش تغییر کند، بیش از اندازه فعال شود یا تعداد نسخه‌های آن افزایش یابد، پیام رشد ممکن است بدون توقف ادامه پیدا کند. در چنین شرایطی، سلول از کنترل بافت خارج می‌شود و همراه با تغییرات ژنتیکی دیگر می‌تواند تومور بسازد. این دیدگاه به پژوهشگران کمک کرد سرطان را بیماری‌ای پیچیده و چندمرحله‌ای بدانند که از انباشته‌شدن تغییرات ژنتیکی پدید می‌آید.
|همسر=متاهل مادر چند فرزند
 
|والدین=
کشف وارموس و بیشاپ همچنین راه را برای شناسایی انکوژن‌های گوناگون هموار کرد. بسیاری از این ژن‌ها در سرطان‌های انسانی تغییر می‌کنند و برخی از آن‌ها به هدف داروهای ضدسرطان تبدیل شده‌اند. درمان‌های هدفمند، برخلاف داروهای عمومی، مسیرهای مولکولی خاصی را که در رشد تومور نقش دارند مهار می‌کنند.
|تاریخ تولد=
 
|تاریخ مرگ=۱۸دی ۱۴۰۴
== جایزهٔ نوبل و دیگر افتخارات ==
}}
 
'''افسانه رضویان،''' (شهادت ۱۸دی۱۴۰۴) مادر چند فرزند، یکی از شهدای اعتراضات سراسری دی‌ماه ۱۴۰۴ ایران است که در جریان اعتراضات مردمی کشته شد.  
مجمع نوبل مؤسسهٔ کارولینسکا در ۹ اکتبر ۱۹۸۹ جایزهٔ فیزیولوژی یا پزشکی را به‌طور مشترک به جی. مایکل بیشاپ و هارولد وارموس اعطا کرد. بیانیهٔ نوبل توضیح داد که آن‌ها با استفاده از یک رتروویروس تومورزا توانستند انکوژن‌های کنترل‌کنندهٔ رشد را در سلول‌های طبیعی شناسایی کنند.
 
این کشف نشان داد که ژن‌های سلولی در زنجیره‌های پیام‌رسانی رشد نقش دارند و اختلال در هر بخش از این زنجیره‌ها می‌تواند به سرطان کمک کند. جایزهٔ نوبل، اهمیت پیوند میان ویروس‌شناسی، ژنتیک و سرطان‌شناسی را تثبیت کرد.
 
وارموس پیش از نوبل نیز همراه با بیشاپ جایزهٔ آلبرت لاسکر برای پژوهش‌های بنیادی پزشکی را در سال ۱۹۸۲ دریافت کرده بود. او عضو آکادمی ملی علوم، آکادمی هنر و علوم آمریکا و انجمن سلطنتی بریتانیا بود. از دیگر افتخارات او می‌توان به جایزهٔ گایردنر، جایزهٔ اسلون و چندین مدرک افتخاری اشاره کرد.
 
== مدیریت علمی و سیاست‌گذاری پژوهش ==


او نمادی از مقاومت زنان در برابر سرکوب رژیم شد.
وارموس در سال ۱۹۹۳ به‌عنوان چهاردهمین مدیر مؤسسهٔ ملی سلامت ایالات متحده منصوب شد و تا پایان سال ۱۹۹۹ در این سمت باقی ماند. او نخستین برندهٔ نوبل بود که ریاست NIH را بر عهده گرفت. در دوران مدیریت او، بودجهٔ NIH افزایش یافت و برنامه‌های بزرگ پژوهشی از جمله پروژهٔ ژنوم انسان گسترش پیدا کرد.


== جزئیات شهادت ==
او همچنین از ایجاد دسترسی عمومی به مقالات پژوهشی حمایت کرد و پایه‌های شکل‌گیری پایگاه PubMed Central را تقویت کرد. این پایگاه امکان دسترسی آزاد به متن کامل بخشی از مقالات پژوهشی مورد حمایت NIH را فراهم کرد.
افسانه رضویان شامگاه ۱۸ دی ۱۴۰۴ (۸ ژانویه ۲۰۲۶) در اوج [[اعتراضات سراسری ۱۴۰۴|اعتراضات سراسری]] علیه فقر و استبداد به جمع معترضان که در مقابل کلانتری چالوس در استان مازندران، پیوست.  


در این‌میان او با شلیک مستقیم گلوله از سوی ماموران سرکوبگر جمهوری اسلامی به‌شهادت رسید. <ref name=":0">[https://www.iranintl.com/202602020182 افسانه رضویان ۱۸ دی‌ماه مقابل کلانتری چالوس با شلیک گلوله از سوی ماموران کشته شد-اینترنشنال]</ref><ref name=":1">[https://ir.voanews.com/a/8108007.html مویه‌خوانی پسر افسانه رضویان، زنی که در اعتراضات چالوس کشته شد-صدای آمریکا]</ref>
وارموس از سال ۲۰۰۰ تا ۲۰۱۰ رئیس و مدیر اجرایی مرکز سرطان مموریال اسلون کترینگ در نیویورک بود. سپس از سال ۲۰۱۰ تا ۲۰۱۵ ریاست مؤسسهٔ ملی سرطان را بر عهده گرفت. در این دوره، برنامه‌هایی دربارهٔ ژنوم سرطان، سلامت جهانی و پزشکی دقیق توسعه یافت. او پس از آن به دانشکدهٔ پزشکی ویل کرنل پیوست و در مرکز ژنوم نیویورک نیز فعالیت کرد.<ref name="ان‌سی‌آی">[https://www.cancer.gov/about-nci/organization/cgh/global-cancer-conversations/varmus-video Global Cancer Conversations: Harold Varmus، مؤسسهٔ ملی سرطان]</ref>


== روایت پس از شهادت ==
== علم باز و فعالیت‌های عمومی ==
پس از اصابت گلوله، مردان معترض برای حفاظت از پیکر افسانه، حلقه‌ انسانی تشکیل دادند، اما ماموران با شلیک بی‌وقفه به سمت آن‌ها، چندین نفر دیگر را نیز کشتند.


این صحنه خونین در ویدیوها و روایت‌های شاهدان ثبت شده و خشم عمومی را شعله‌ورتر کرد.<ref name=":0" /><ref name=":1" />
وارموس از مدافعان دسترسی آزاد به دانش علمی بود. او همراه با دانشمندان دیگر کتابخانهٔ عمومی علوم، یا PLOS، را بنیان گذاشت. هدف این سازمان، فراهم‌کردن امکان دسترسی گسترده و کم‌هزینه به نتایج پژوهش‌های علمی است.


== بازتاب خانوادگی ==
او در کنار پژوهش و مدیریت علمی، دربارهٔ رابطهٔ علم و سیاست عمومی نیز نوشته است. کتاب خاطرات او با عنوان '''هنر و سیاست علم''' به تجربه‌هایش در مقام پژوهشگر، مدیر دولتی و مدافع علم عمومی می‌پردازد. وارموس بر این باور است که پژوهش علمی باید در خدمت جامعه باشد و تصمیم‌گیری‌های عمومی باید بر شواهد علمی تکیه کند.
پسر افسانه رضویان، بشار، در مویه‌خوانی عمومی از مادرش یاد کرد و روایتی احساسی از شهادت او ارائه داد.  


خانواده‌اش تأکید کردند که افسانه برای آزادی و عدالت قیام کرده و تنها نمانده است.<ref>[https://www.instagram.com/reel/DUGgQ5zCkHX/?hl=en اینستاگرام صدای آمریکا]</ref>
== حمایت از مردم ایران ==


== جایگاه در قیام ۱۴۰۴ ==
نام هارولد وارموس در فهرست پشتیبانان [[نامه برندگان نوبل در حمایت از آزادی و صلح پایدار در ایران|نامهٔ برندگان نوبل]] دربارهٔ اعتراضات ایران در سال ۲۰۲۲ آمده است. این نامه که در وبگاه ابتکار زنان نوبل منتشر شده، از اعتراضات مردم ایران حمایت و سرکوب زنان و معترضان را محکوم می‌کند. امضاکنندگان خواستار پایان‌دادن به خشونت دولتی، آزادی بازداشت‌شدگان، رفع قوانین تبعیض‌آمیز علیه زنان و تحقیق مستقل دربارهٔ مرگ مهسا امینی شدند.<ref name="زنان-نوبل">[https://www.nobelwomensinitiative.org/an_open_letter_to_the_people_of_iran An Open Letter to the People of Iran، ابتکار زنان نوبل، ۲۸ سپتامبر ۲۰۲۲]</ref>
هرچند رژیم سعی می‌کند ابعاد کشتار را کوچک‌نمایی کند و تعداد [[جانباختگان اعتراضات سراسری ۱۴۰۴]] را مخفی نگه‌دارد، اما نام افسانه در میان زنان صف مقدم تظاهرات باقی‌مانده‌است.


نام افسانه رضویان در فهرست [[جانباختگان اعتراضات سراسری ۱۴۰۴]] در ردیف ۷۴۱ به‌ثبت رسیده‌است.<ref>[[جانباختگان اعتراضات سراسری ۱۴۰۴]]</ref>
شورای ملی مقاومت ایران نیز نام وارموس را در فهرست برندگان نوبل پشتیبان بیانیه‌ها و کارزارهای بین‌المللی دربارهٔ وضعیت حقوق بشر در ایران آورده است. در یکی از این بیانیه‌ها، بر حق مردم ایران برای آزادی، دموکراسی و جمهوری منتخب تأکید شده و از [[طرح ده‌ماده‌ای مریم رجوی]] پشتیبانی شده است.<ref name="شورا">[https://www.ncr-iran.org/en/global-support-statements/in-joint-letter-to-world-leaders-79-nobel-laureates-support-free-and-democratic-iran/ In Joint Letter to World Leaders, 80 Nobel Laureates Support Free and Democratic Iran، شورای ملی مقاومت ایران، ۵ ژوئیهٔ ۲۰۲۴]</ref>


== منابع ==
== منابع ==
<references />

نسخهٔ کنونی تا ‏۱۱ نوامبر ۲۰۲۶، ساعت ۲۱:۰۹

هارولد وارموس
متولد۱۸ دسامبر ۱۹۳۹
محل زندگینیویورک، ایالات متحده
ملیتآمریکایی
جوایزجایزهٔ نوبل فیزیولوژی یا پزشکی ۱۹۸۹؛ جایزهٔ لاسکر
همسرکانستنس لوئیز کیسی
فرزنداندو پسر

هارولد الیوت وارموس (Harold E. Varmus؛ زادهٔ ۱۸ دسامبر ۱۹۳۹) پزشک، ویروس‌شناس و پژوهشگر آمریکایی در زمینهٔ سرطان است. او به‌خاطر کشف منشأ سلولی انکوژن‌های رتروویروسی، به‌طور مشترک با جان مایکل بیشاپ، جایزهٔ نوبل فیزیولوژی یا پزشکی سال ۱۹۸۹ را دریافت کرد. انگیزهٔ رسمی جایزه «برای کشف منشأ سلولی انکوژن‌های رتروویروسی» اعلام شد.[۱]

کشف وارموس و بیشاپ نشان داد که ژن‌های سرطان‌زا لزوماً ساختهٔ ویروس‌ها نیستند، بلکه می‌توانند از ژن‌های طبیعی سلول‌های جانوری منشأ بگیرند. این ژن‌های طبیعی که پروتو-انکوژن نامیده می‌شوند، در تنظیم رشد و تقسیم سلول نقش دارند. جهش یا فعال‌شدن نابجای آن‌ها می‌تواند سلول را به سوی سرطانی‌شدن سوق دهد.

زندگی و تحصیلات

هارولد وارموس در ۱۸ دسامبر ۱۹۳۹ در اوشن‌ساید، در ساحل جنوبی لانگ‌آیلند در ایالت نیویورک متولد شد. پدرش پزشک عمومی و مادرش مددکار اجتماعی روان‌پزشکی بود. وارموس در فری‌پورت نیویورک بزرگ شد و در مدارس دولتی تحصیل کرد. او در دوران جوانی به مطالعه، سیاست و روزنامه‌نگاری علاقه داشت.[۲]

او در سال ۱۹۶۱ از کالج آمهرست فارغ‌التحصیل شد و در آنجا ادبیات انگلیسی خواند و سردبیر روزنامهٔ کالج بود. سپس با دریافت بورسیهٔ وودرو ویلسون، تحصیلات تکمیلی خود را در ادبیات انگلیسی در دانشگاه هاروارد آغاز کرد. بااین‌حال علاقهٔ او به پزشکی دوباره قوت گرفت و به دانشکدهٔ پزشکان و جراحان دانشگاه کلمبیا رفت. وارموس در سال ۱۹۶۶ مدرک پزشکی خود را دریافت کرد.

در دوران دانشکدهٔ پزشکی، او به علوم پایه و پزشکی بین‌المللی علاقه‌مند شد و مدتی در یک بیمارستان مأموریتی در شمال هند کار کرد. پس از دورهٔ کارورزی و دستیاری پزشکی داخلی در بیمارستان کلمبیا-پرسبیترین، در سال ۱۹۶۸ به‌عنوان همکار بالینی به مؤسسهٔ ملی سلامت ایالات متحده پیوست. او در آزمایشگاه ایرا پاستن دربارهٔ تنظیم ژن‌های باکتریایی پژوهش کرد و نخستین تجربهٔ جدی خود را در پژوهش آزمایشگاهی به دست آورد.

پیوستن به دانشگاه سان‌فرانسیسکو

وارموس در سال ۱۹۷۰ به‌عنوان پژوهشگر پسادکترا به آزمایشگاه جی. مایکل بیشاپ در دانشگاه کالیفرنیا، سان‌فرانسیسکو پیوست. این همکاری، مسیر اصلی زندگی علمی او را تعیین کرد. او با بیشاپ به مطالعهٔ ویروس‌های تومورزا و سازوکارهای مولکولی تبدیل سلول سالم به سلول سرطانی پرداخت.

وارموس در سال ۱۹۷۱ به عضویت هیئت علمی دانشگاه درآمد و در سال ۱۹۷۹ به مقام استادی رسید. پژوهش‌های او بر چرخهٔ زندگی رتروویروس‌ها، ژن‌های تبدیل‌کنندهٔ سلول، ویروس هپاتیت ب و سازوکار عمل انکوژن‌ها متمرکز بود. همکاری او با بیشاپ نمونه‌ای برجسته از پژوهش مشترک در زیست‌شناسی مولکولی به شمار می‌رود.[۳]

کشف منشأ سلولی انکوژن‌ها

وارموس و بیشاپ پژوهش خود را بر ویروس سارکومای روس متمرکز کردند. این رتروویروس می‌تواند در جوجه‌ها سارکوم، نوعی تومور بافت همبند، ایجاد کند. دانشمندان پیش‌تر می‌دانستند که ویروس دارای ژنی است که در ایجاد تومور نقش دارد، اما منشأ این ژن روشن نبود.

آن دو پژوهشگر ژن سرطان‌زای ویروس را شناسایی کردند و آن را v-src نامیدند. سپس با استفاده از روش‌های مولکولی، مادهٔ ژنتیکی مشابهی را در DNA سلول‌های سالم جوجه‌ها و دیگر جانوران یافتند. این ژن طبیعی c-src نام گرفت. نتیجه نشان داد که ویروس ژن سرطان‌زا را از سلول میزبان گرفته و در جریان تکامل با خود حمل کرده است.[۴]

این کشف در سال ۱۹۷۶ منتشر شد و برداشت رایج دربارهٔ سرطان را دگرگون کرد. پیش از آن، بسیاری از پژوهشگران تصور می‌کردند ژن‌های انکوژن مستقیماً به ویروس تعلق دارند. وارموس و بیشاپ نشان دادند که انکوژن ویروسی نسخهٔ تغییر‌یافته‌ای از یک ژن سلولی است که در حالت طبیعی در کنترل رشد و تقسیم سلول نقش دارد.

پروتو-انکوژن‌ها و زیست‌شناسی سرطان

پروتو-انکوژن‌ها ژن‌های طبیعی سلول‌اند که برای عملکرد سالم بدن ضروری هستند. آن‌ها می‌توانند پروتئین‌هایی بسازند که در مسیر پیام‌رسانی رشد، گیرنده‌های سطح سلول، کینازها یا تنظیم فعالیت ژن‌ها نقش دارند. در وضعیت عادی، این مسیرها با دقت کنترل می‌شوند.

اگر پروتو-انکوژن بر اثر جهش تغییر کند، بیش از اندازه فعال شود یا تعداد نسخه‌های آن افزایش یابد، پیام رشد ممکن است بدون توقف ادامه پیدا کند. در چنین شرایطی، سلول از کنترل بافت خارج می‌شود و همراه با تغییرات ژنتیکی دیگر می‌تواند تومور بسازد. این دیدگاه به پژوهشگران کمک کرد سرطان را بیماری‌ای پیچیده و چندمرحله‌ای بدانند که از انباشته‌شدن تغییرات ژنتیکی پدید می‌آید.

کشف وارموس و بیشاپ همچنین راه را برای شناسایی انکوژن‌های گوناگون هموار کرد. بسیاری از این ژن‌ها در سرطان‌های انسانی تغییر می‌کنند و برخی از آن‌ها به هدف داروهای ضدسرطان تبدیل شده‌اند. درمان‌های هدفمند، برخلاف داروهای عمومی، مسیرهای مولکولی خاصی را که در رشد تومور نقش دارند مهار می‌کنند.

جایزهٔ نوبل و دیگر افتخارات

مجمع نوبل مؤسسهٔ کارولینسکا در ۹ اکتبر ۱۹۸۹ جایزهٔ فیزیولوژی یا پزشکی را به‌طور مشترک به جی. مایکل بیشاپ و هارولد وارموس اعطا کرد. بیانیهٔ نوبل توضیح داد که آن‌ها با استفاده از یک رتروویروس تومورزا توانستند انکوژن‌های کنترل‌کنندهٔ رشد را در سلول‌های طبیعی شناسایی کنند.

این کشف نشان داد که ژن‌های سلولی در زنجیره‌های پیام‌رسانی رشد نقش دارند و اختلال در هر بخش از این زنجیره‌ها می‌تواند به سرطان کمک کند. جایزهٔ نوبل، اهمیت پیوند میان ویروس‌شناسی، ژنتیک و سرطان‌شناسی را تثبیت کرد.

وارموس پیش از نوبل نیز همراه با بیشاپ جایزهٔ آلبرت لاسکر برای پژوهش‌های بنیادی پزشکی را در سال ۱۹۸۲ دریافت کرده بود. او عضو آکادمی ملی علوم، آکادمی هنر و علوم آمریکا و انجمن سلطنتی بریتانیا بود. از دیگر افتخارات او می‌توان به جایزهٔ گایردنر، جایزهٔ اسلون و چندین مدرک افتخاری اشاره کرد.

مدیریت علمی و سیاست‌گذاری پژوهش

وارموس در سال ۱۹۹۳ به‌عنوان چهاردهمین مدیر مؤسسهٔ ملی سلامت ایالات متحده منصوب شد و تا پایان سال ۱۹۹۹ در این سمت باقی ماند. او نخستین برندهٔ نوبل بود که ریاست NIH را بر عهده گرفت. در دوران مدیریت او، بودجهٔ NIH افزایش یافت و برنامه‌های بزرگ پژوهشی از جمله پروژهٔ ژنوم انسان گسترش پیدا کرد.

او همچنین از ایجاد دسترسی عمومی به مقالات پژوهشی حمایت کرد و پایه‌های شکل‌گیری پایگاه PubMed Central را تقویت کرد. این پایگاه امکان دسترسی آزاد به متن کامل بخشی از مقالات پژوهشی مورد حمایت NIH را فراهم کرد.

وارموس از سال ۲۰۰۰ تا ۲۰۱۰ رئیس و مدیر اجرایی مرکز سرطان مموریال اسلون کترینگ در نیویورک بود. سپس از سال ۲۰۱۰ تا ۲۰۱۵ ریاست مؤسسهٔ ملی سرطان را بر عهده گرفت. در این دوره، برنامه‌هایی دربارهٔ ژنوم سرطان، سلامت جهانی و پزشکی دقیق توسعه یافت. او پس از آن به دانشکدهٔ پزشکی ویل کرنل پیوست و در مرکز ژنوم نیویورک نیز فعالیت کرد.[۵]

علم باز و فعالیت‌های عمومی

وارموس از مدافعان دسترسی آزاد به دانش علمی بود. او همراه با دانشمندان دیگر کتابخانهٔ عمومی علوم، یا PLOS، را بنیان گذاشت. هدف این سازمان، فراهم‌کردن امکان دسترسی گسترده و کم‌هزینه به نتایج پژوهش‌های علمی است.

او در کنار پژوهش و مدیریت علمی، دربارهٔ رابطهٔ علم و سیاست عمومی نیز نوشته است. کتاب خاطرات او با عنوان هنر و سیاست علم به تجربه‌هایش در مقام پژوهشگر، مدیر دولتی و مدافع علم عمومی می‌پردازد. وارموس بر این باور است که پژوهش علمی باید در خدمت جامعه باشد و تصمیم‌گیری‌های عمومی باید بر شواهد علمی تکیه کند.

حمایت از مردم ایران

نام هارولد وارموس در فهرست پشتیبانان نامهٔ برندگان نوبل دربارهٔ اعتراضات ایران در سال ۲۰۲۲ آمده است. این نامه که در وبگاه ابتکار زنان نوبل منتشر شده، از اعتراضات مردم ایران حمایت و سرکوب زنان و معترضان را محکوم می‌کند. امضاکنندگان خواستار پایان‌دادن به خشونت دولتی، آزادی بازداشت‌شدگان، رفع قوانین تبعیض‌آمیز علیه زنان و تحقیق مستقل دربارهٔ مرگ مهسا امینی شدند.[۶]

شورای ملی مقاومت ایران نیز نام وارموس را در فهرست برندگان نوبل پشتیبان بیانیه‌ها و کارزارهای بین‌المللی دربارهٔ وضعیت حقوق بشر در ایران آورده است. در یکی از این بیانیه‌ها، بر حق مردم ایران برای آزادی، دموکراسی و جمهوری منتخب تأکید شده و از طرح ده‌ماده‌ای مریم رجوی پشتیبانی شده است.[۷]

منابع