|
|
| (۸ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۲ کاربر نشان داده نشد) |
| خط ۱: |
خط ۱: |
| '''درحال ویرایش''' | | '''درحال ویرایش''' |
| {{جعبه زندگینامه
| |
| |نام_شخص=زیبا دستجردی
| |
| |تصویر=زیبا دستجردی1.jpg
| |
| |عرض_تصویر=260px
| |
| |توضیح_تصویر=شهید قیام سراسری، زیبا دستجردی
| |
| |تاریخ_تولد=
| |
| |محل_تولد=نیشابور
| |
| |تاریخ_مرگ=۱۹ دی ۱۴۰۴
| |
| |ملیت=ایرانی
| |
| |محل_مرگ=نیشابور
| |
| |مدفن=نیشابور
| |
| |علت مرگ=شلیک مستقیم نیروهای سرکوبگر حکومتی
| |
| |شناختهشده برای=شهید اعتراضات سراسری دی ۱۴۰۴-زندانی سیاسی- مادر یک فرزند خردسال
| |
| |همسر=
| |
| |والدین=نام پدر عبدالله
| |
| |تاریخ تولد=۱۳۷۱
| |
| |تاریخ مرگ=۱۹دی ۱۴۰۴
| |
| }}
| |
| [[پرونده:زیبا دستجردی با فرزندش.jpg|جایگزین=زیبا دستجردی با فرزندش.jpg|بندانگشتی|280x280پیکسل|زیبا دستجردی با فرزندش]]
| |
| '''زیبا دستجردی،''' (متولد۱۲ بهمن ۱۳۷۱ –شهادت ۱۹ دی ۱۴۰۴) یکی از زنان برجسته و نمادین شهیدان [[اعتراضات سراسری ۱۴۰۴]] ایران بود. او بهعنوان مادری جوان و از بازداشتشدگان [[اعتراضات سراسری ۱۴۰۱ ایران|اعتراضات ۱۴۰۱]]، در جریان سرکوب اعتراضات نیشابور با شلیک مستقیم نیروهای امنیتی حکومت بهشهادت رسید و نامش در فهرست جانباختگان رسمی این قیام ثبت شد.
| |
|
| |
|
| == زندگینامه شخصی و خانوادگی ==
| | آهو (نهال) قلندری (درگذشت: اسفند ۱۴۰۴) از شهروندان خرمآباد است که بنا بر گزارشهای منتشرشده در شبکههای اجتماعی فارسیزبان، در جریان تجمعات و شادیهای خیابانی پس از مرگ علی خامنهای بر اثر شلیک نیروهای وابسته به جمهوری اسلامی کشته شد. در برخی از این گزارشها از او با نام «نهال (کوثر) آهو قلندری» یاد شده و او را جوانی اهل خرمآباد معرفی کردهاند، |
| زیبا دستجردی در سال ۱۳۷۱ خورشیدی در شهر نیشابور، واقع در استان خراسان رضوی، چشم بهجهان گشود و بهگفته نزدیکانش، از کودکی روحیهای مستقل و مبارز داشت.
| |
|
| |
|
| زیبا در جوانی ازدواج کرد و مادر یک دختر ۸ ساله شد. او بهعنوان یک زن خانهدار و فعال اجتماعی شناخته میشد که مسئولیتهای مادرانهاش را با تعهد به مسائل اجتماعی و اعتراضی آمیخته بود.
| | == نحوه شهادت == |
| | مطابق روایتهای منتشرشده، آهو قلندری در شامگاه ۹ تا ۱۱ اسفند ۱۴۰۴، همزمان با حضور مردم در خیابانهای خرمآباد برای جشن و ابراز شادی از مرگ رهبر جمهوری اسلامی ایران، در خودرویی بههمراه دوستانش درحال جشن و شادی بودند که خودروی آنها هدف گلوله قرار میگیرد. گزارشها حاکی از آن است که اصابت گلوله به ناحیهٔ سینه سبب مرگ آهو میشود، |
|
| |
|
| سابقه بازداشت او به [[اعتراضات سراسری ۱۴۰۱ ایران|اعتراضات سراسری ۱۴۰۱]] بازمیگردد، جایی که بهدلیل شرکت در تجمعات اعتراضی در نیشابور دستگیر شد. تجربه یکسال و نیم زندان نهتنها او را از مبارزه دور نکرد، بلکه عزم او را برای ادامه راه دوچندان کرد. منابع حقوقبشری گزارش میدهند که زیبا پس از آزادی، تحت فشارهای مداوم امنیتی قرار داشت، از جمله تهدیدات مکرر و محدودیتهای اجتماعی، اما همچنان در شبکههای محلی فعال بود و بهحمایت از خانوادههای دیگر زندانیان و جانباختگان میپرداخت. کمی پیشتر از شهادتش نیز، او به یکسال زندان محکوم شدهبود که منتظر دادگاه تجدید نظر بود. <ref>[https://hengaw.net/fa/news/2026/01/article-143-1 گزارش هەنگاو از کشتە شدن شش زن از جملە سە شهروند گیلک در جریان اعتراضات مردمی-ههنگاو]</ref><ref>[https://www.youtube.com/shorts/3S5mQkeSJDE یوتیوب ایرانپدیا]</ref>
| | بهدلیل قطعی اینترنت در ایران جزئیات پزشکی، و مکان دقیق انتقال به بیمارستان و روند رسمی اعلام فوت در منابع عمومی ثبت و مستند نشده است. اما خبرها حاکی از فشار ماموران امنیتی رژیم بهخانواده قلندری است تا آهو را «شهید» جنگ خارجی بنامند و خانواده آهو از این کار سرباز زدهاست.<ref>[https://bazdashtshodegan.com/%D8%A7%D8%B2-%D8%AA%D8%A6%D9%88%D8%B1%DB%8C%D8%B2%D9%87-%DA%A9%D8%B1%D8%AF%D9%86-%D8%B3%D9%86%DA%AF%D8%B3%D8%A7%D8%B1-%D8%AA%D8%A7-%D9%81%D8%B1%D9%85%D8%A7%D9%86-%D8%AE%D9%81%D9%87/ از تئوریزه کردن «سنگسار» تا فرمان «خفهکردن در جا»-صدای بازداشت شدگان]</ref><ref>[https://x.com/soheili84/status/2029289788193243368 توییتر]</ref> |
|
| |
|
| == زمینههای اجتماعی و نقش در اعتراضات پیشین ==
| |
| زیبا دستجردی در بستر اجتماعی نیشابور، شهری با سابقه طولانی در مبارزات مردمی، رشد کرد و اعتراضات ۱۴۰۱ نقطه عطفی در زندگی او بود. او نهتنها بهعنوان معترض، بلکه به عنوان یکی از حامیان زنان و مادران که فرزندانشان را در سرکوب از دست دادهبودند، ظاهر شد.
| |
|
| |
|
| گزارشها حاکی از آن است که زیبا در جلسات خصوصی و شبکههای اجتماعی محلی، نقش محوری داشت. او از نمادهای جنبش بود و شعارهای آن را حتی در زندان تکرار میکرد.
| |
|
| |
|
| در ماههای پیش از خیزش ۱۴۰۴، زیبا به طور فزایندهای درگیر مسائل اقتصادی و اجتماعی شهر نیشابور شد، شهری که با مشکلات معیشتی، بیکاری و سرکوب فرهنگی دست و پنجه نرم میکند. او بهعنوان مادری تنها، نماد استقامت زنان طبقه متوسط ایرانی در برابر فشارهای چندلایه حکومتی بود.<ref>[https://witness.report/people.php?peopleId=671043b9-f41d-11f0-87d3-560003f1f421 زیبا دستجردی-ویتنس ریپورت]</ref><ref name=":2" />
| | آهو بهعنوان یکی از قربانیان تازه سرکوب اعتراضات و شادیهای خیابانی پس از مرگ علی خامنهای است و مرگ او ادامهٔ سیاست سرکوب معترضان توسط نهادهای امنیتی و انتظامی جمهوری اسلامی تفسیر کردهاند. |
|
| |
|
| == نقش در خیزش ۱۴۰۴ و نحوه شهادت ==
| | نام خانوادگی «آهو قلندری» در لرستان، بهویژه در خرمآباد، در برخی منابع تاریخی–نَسَبی و شجرهنامهای مرتبط با سادات موسوی این منطقه دیده میشود و نشان میدهد این نام در بافت اجتماعی و تاریخی لرستان ریشهدار است؛ با اینحال، پیوند دقیق خویشاوندی آهو قلندری با این شاخههای سادات در گزارشهای مربوط به کشتهشدن او تصریح نشده است. در زمان نگارش این مدخل، هیچ گزارش مستقل، مفصل و تأییدشدهای از سوی نهادهای حقوقبشری شناختهشده (مانند هرانا، ههنگاو، حالوش یا سازمانهای بینالمللی حقوق بشر) درباره پروندهٔ او منتشر نشده و اطلاعات موجود عمدتاً بر پایهٔ پستها و روایتهای فردی در شبکههای اجتماعی است؛ ازاینرو، بخشی از جزئیات مربوط به زندگی و نحوهٔ کشتهشدن او نیازمند راستیآزمایی و تکمیل از طریق منابع میدانی و حقوقبشری بعدی است. |
| خیزش ۱۴۰۴، که از اواخر آذر ۱۴۰۴ با شعلهور شدن [[اعتراضات سراسری ۱۴۰۴]] علیه حکومت آغاز شد، نقطه اوج فعالیت زیبا بود. نیشابور یکی از کانونهای اصلی این قیام بود، جایی که مردم به دلیل گرانی، فساد و سرکوبهای پیدرپی بهخیابانها ریختند. زیبا دستجردی در روز ۱۹ دی ۱۴۰۴ (۹ ژانویه ۲۰۲۶) در جریان تجمع اعتراضی بزرگ نیشابور حضور یافت. او در حال شعار دادن و حمایت از معترضان جوان بود که نیروهای امنیتی با گلولههای جنگی به سمت جمعیت شلیک کردند.
| |
| | |
| لحظات شهادت او به شدت تأثیرگذار توصیف شده: زیبا مقابل چشمان دختر ۸ سالهاش هدف تیر مستقیم قرار گرفت. برخی منابع میگویند او در همان لحظه جان باخت، در حالیکه دیگران گزارش میدهند ساعاتی بعد در بیمارستان بهدلیل جراحات شدید از پای درآمد. این واقعه بخشی از کشتار زنان در آن روز در اعتراضات نیشابور بود، که آنرا «کشتار سیستماتیک» نامیده اند.<ref name=":0">[https://www.iranintl.com/202602181152 همخوانی ترانه «رویایی دارم» در چهلم زیبا دستجردی و امیرمحمد خیاط-اینترنشنال]</ref><ref name=":1">[https://www.iranintl.com/202602092836 خانوادههایی که با هم به خیابان رفتند اما برنگشتند-اینترنشنال]</ref><ref name=":2">[https://www.instagram.com/reel/DVEPxg3glVN/ اینستاگرام -]</ref>
| |
| | |
| مراسم تشییع او در نیشابور،تحت فشارهای نیروهای امنیتی جمهوریاسلامی بهصورت مخفیانه برگزار شد، اما مراسم چهلم او بهتجمع اعتراضی دیگری تبدیل گردید. <ref name=":0" /><ref name=":1" /><ref name=":2" />
| |
| | |
| زیبا نماد «مادران شهید» و نماد زنانی که نه تنها برای خود، بلکه برای نسل آینده مبارزه کردند و فراتر از یک شهید، الهامبخش نسل جدیدی از زنان مبارز ایرانی گردید.<ref>[https://iranhrs.org/%d8%a7%d8%b3%d8%a7%d9%85%db%8c-%db%b2%db%b0%db%b0-%d8%aa%d9%86-%d8%a7%d8%b2-%d8%ac%d8%a7%d9%86%d8%a8%d8%a7%d8%ae%d8%aa%da%af%d8%a7%d9%86-%d8%a7%d8%b9%d8%aa%d8%b1%d8%a7%d8%b6%d8%a7%d8%aa/ اسامی۲۰۰ تن از جانباختگان اعتراضات سراسری ۱۴۰۴؛ تنها قطرهای از دریای قربانیان سرکوب خونین-کانون حقوق بشر ایران]</ref>
| |
| | |
| نام او در فهرست [[جانباختگان اعتراضات سراسری ۱۴۰۴]] در ردیف ۲۱۷ بهثبت رسیدهاست.
| |
| | |
| == منابع ==
| |
درحال ویرایش
آهو (نهال) قلندری (درگذشت: اسفند ۱۴۰۴) از شهروندان خرمآباد است که بنا بر گزارشهای منتشرشده در شبکههای اجتماعی فارسیزبان، در جریان تجمعات و شادیهای خیابانی پس از مرگ علی خامنهای بر اثر شلیک نیروهای وابسته به جمهوری اسلامی کشته شد. در برخی از این گزارشها از او با نام «نهال (کوثر) آهو قلندری» یاد شده و او را جوانی اهل خرمآباد معرفی کردهاند،
نحوه شهادت
مطابق روایتهای منتشرشده، آهو قلندری در شامگاه ۹ تا ۱۱ اسفند ۱۴۰۴، همزمان با حضور مردم در خیابانهای خرمآباد برای جشن و ابراز شادی از مرگ رهبر جمهوری اسلامی ایران، در خودرویی بههمراه دوستانش درحال جشن و شادی بودند که خودروی آنها هدف گلوله قرار میگیرد. گزارشها حاکی از آن است که اصابت گلوله به ناحیهٔ سینه سبب مرگ آهو میشود،
بهدلیل قطعی اینترنت در ایران جزئیات پزشکی، و مکان دقیق انتقال به بیمارستان و روند رسمی اعلام فوت در منابع عمومی ثبت و مستند نشده است. اما خبرها حاکی از فشار ماموران امنیتی رژیم بهخانواده قلندری است تا آهو را «شهید» جنگ خارجی بنامند و خانواده آهو از این کار سرباز زدهاست.[۱][۲]
آهو بهعنوان یکی از قربانیان تازه سرکوب اعتراضات و شادیهای خیابانی پس از مرگ علی خامنهای است و مرگ او ادامهٔ سیاست سرکوب معترضان توسط نهادهای امنیتی و انتظامی جمهوری اسلامی تفسیر کردهاند.
نام خانوادگی «آهو قلندری» در لرستان، بهویژه در خرمآباد، در برخی منابع تاریخی–نَسَبی و شجرهنامهای مرتبط با سادات موسوی این منطقه دیده میشود و نشان میدهد این نام در بافت اجتماعی و تاریخی لرستان ریشهدار است؛ با اینحال، پیوند دقیق خویشاوندی آهو قلندری با این شاخههای سادات در گزارشهای مربوط به کشتهشدن او تصریح نشده است. در زمان نگارش این مدخل، هیچ گزارش مستقل، مفصل و تأییدشدهای از سوی نهادهای حقوقبشری شناختهشده (مانند هرانا، ههنگاو، حالوش یا سازمانهای بینالمللی حقوق بشر) درباره پروندهٔ او منتشر نشده و اطلاعات موجود عمدتاً بر پایهٔ پستها و روایتهای فردی در شبکههای اجتماعی است؛ ازاینرو، بخشی از جزئیات مربوط به زندگی و نحوهٔ کشتهشدن او نیازمند راستیآزمایی و تکمیل از طریق منابع میدانی و حقوقبشری بعدی است.