آرنیکا دباغ
آرنیکا دباغ، (شهادت ۱۸دی ۱۴۰۴) دختر محصل و شناگر حدوداً ۱۹ساله اهل استان گلستان (گنبد کاووس یا گرگان)، دارای قهرمانی کشوری، یکی از جانباختگان زن اعتراضات سراسری ۱۴۰۴ بود. او در روز چهارشنبه ۱۸ دی ۱۴۰۴، در جریان تظاهرات مردمی در گلستان، بر اثر شلیک مستقیم گلوله به سر توسط نیروهای سرکوبگر حکومتی جان باخت. گزارشهای حقوق بشری مانند ایرانوایر و سازمان حقوق بشر ایران تأیید کردهاند که آرنیکا دباغ در خیابانهای مرکزی گرگان یا گنبد هدف تیراندازی مستقیم قرار گرفت.
اعتراضات سراسری ۱۴۰۴ از ۷ دیماه با اعتصاب گسترده کسبه تهران آغاز شد و به سرعت به سراسر شهرهای کشور مانند گلستان گسترش یافت. ریشه این خیزش در بحرانهای عمیق اقتصادی، تورم افسارگسیخته، سقوط ارزش ریال به بیش از ۱۴۰ هزار تومان و نارضایتی گسترده از حاکمیت بود. در گلستان، زنان نقش فعالی داشتند و با شعارهای ضدحکومتی به خیابانها آمدند.
جان باختن آرنیکا دباغ نمادی از شجاعت زنان در مناطق شمالی و ادامه مقاومت علیه دیکتاتوری شد. مراسم خاکسپاری او در فضایی سنگین امنیتی برگزار شد و خانوادهاش تحت فشار نهادهای حکومتی قرار گرفتند. این رویدادها بخشی از موج گسترده کشتهشدگان در روزهای میانی اعتراضات است که تا میانه دیماه صدها نفر را شامل میشود و نشاندهنده عمق بحران مشروعیت جمهوری اسلامی است.
نحوه شهادت
آرنیکا دباغ، زن جوان حدوداً ۲۳ ساله اهل استان گلستان (گنبد کاووس یا گرگان)، در روز چهارشنبه ۱۸ دیماه ۱۴۰۴ در جریان اعتراضات سراسری ۱۴۰۴، بر اثر شلیک مستقیم گلوله به سر توسط نیروهای حکومتی جان باخت.[۱][۲][۳]
بر اساس گزارشها، در روز ۱۸ دی، اعتراضات در گلستان شدت گرفت و زنان پیشرو بودند. نیروهای امنیتی با تیراندازی مستقیم به سوی معترضان، آرنیکا دباغ را هدف قرار دادند و او بلافاصله جان باخت. منابع محلی او را زنی مبارز و پرشور توصیف کردهاند که برای حقوق زنان و آزادی به خیابان آمده بود.[۴]
مراسم خاکسپاری آرنیکا دباغ در فضایی امنیتی برگزار شد و نهادهای حکومتی خانواده را تحت فشار قرار دادند تا از تجمع جلوگیری شود.
زمینه اعتراضات سراسری ۱۴۰۴
اعتراضات سراسری ایران در سال ۱۴۰۴، ریشه در بحران عمیق اقتصادی، معیشتی و حکمرانی دارد که طی ماههای اخیر با سقوط مستمر ارزش پول ملی، جهش نرخ ارز به بیش از ۱۴۰ هزار تومان، افزایش تورم، رکود گسترده بازار و کاهش شدید قدرت خرید شهروندان تشدید شده است. اعتراضات از اعتصاب بازار تهران در روز نخست (۷ دی ۱۴۰۴) آغاز شد و به سرعت به اعتراضات در دیگر اقشار جامعه در شهرهای مختلف از جمله گلستان گسترش یافت.
طی روزهای بعدی، اعتراضات به شکل تجمعات خیابانی، راهپیماییها و پیوستن زنان ادامه پیدا کرد. در استانهای شمالی مانند گلستان، شعارهای ضدحکومتی با شدت شنیده شد و سرکوب نیز شدید بود.
واکنش نیروهای انتظامی و امنیتی با افزایش حضور نیروها، استفاده از گاز اشکآور، تیراندازی مستقیم و بازداشت گسترده شهروندان همراه بوده که منجر به کشتهشدگان و زخمیهای متعدد در شهرهای مختلف از جمله گلستان شد. جان باختن زنانی مانند آرنیکا دباغ، نشاندهنده نقش برجسته زنان در این خیزش بود.
تا میانه دیماه، گزارشهای حقوق بشری از شناسایی دهها شهید خبر میدهند. این اعتراضات بیانگر عمق نارضایتیهای انباشته در جامعه ایران است و ادامه آن اراده مردم برای تغییر را نشان میدهد.[۵]
منابع
آرنیکا دباغ در گلستان کشته شد - ایرانوایر
اسامی جانباختگان اعتراضات سراسری ۱۴۰۴ - حقوق بشر در ایران
کشتارهای دی ۱۴۰۴ ایران - ویکیپدیا
آرنیکا دباغ، شهید راه آزادی در گلستان - اینستاگرام
(حدود ۶۵۰ کلمه)