مهدی لواسانی

مهدی لواسانی
شهید قیام سراسری، مهدی لواسانی
زادروز	۱۳۶۹ تهران
درگذشت	۱۸ دی ۱۴۰۴ نارمک (دردشت)، تهران
علت مرگ	شلیک گلوله جنگی از پشت توسط نیروهای سرکوبگر حکومتی
آرامگاه	کهریزک
ملیت	ایرانی
شناخته‌شده برای	مربی فوتبال پایه و شهید اعتراضات سراسری دی ۱۴۰۴
همسر	متاهل (از سال ۱۴۰۱)

مهدی لواسانی (میلاد لواسانی؛ متولد ۱۳۶۹ – درگذشته ۱۸ دی ۱۴۰۴)، مربی فوتبال پایه در تهران، فعال در آموزش کودکان و نوجوانان و کمک به مناطق محروم، متاهل و پدر یک پسر دو ساله، در شامگاه پنجشنبه ۱۸ دی ۱۴۰۴ در جریان قیام سراسری دی ۱۴۰۴ در محله نارمک (دردشت) تهران با شلیک گلوله جنگی از پشت توسط نیروهای سرکوبگر حکومتی جان باخت. او در اعتراضات سال‌های گذشته مانند ۱۳۸۸، آبان ۱۳۹۸، پس از سقوط هواپیمای اوکراینی و جنبش ۱۴۰۱ شرکت داشت. خانواده‌اش برای تحویل پیکر مجبور به پرداخت هزینه گلوله شدند و تحت فشار امنیتی مراسم عزاداری محدود شد. نام او در فهرست شهدای قیام توسط سازمان‌های حقوق بشری و مقاومتی ثبت شده و نمادی از ورزشکاران شهید است.

زمینه اعتراضات سراسری ۱۴۰۴

اعتراضات سراسری دی‌ماه ۱۴۰۴ (معروف به قیام ۱۴۰۴ یا انقلاب ملی ۱۴۰۴) بزرگ‌ترین و خونین‌ترین خیزش مردمی علیه جمهوری اسلامی پس از انقلاب ۱۴۰۱ زن، زندگی، آزادی بود. این قیام در روز یکشنبه ۷ دی ۱۴۰۴ با اعتصاب گسترده کسبه و بازاریان تهران در اعتراض به جهش بی‌سابقه نرخ دلار به بیش از ۱۴۵ هزار تومان و سقوط کامل ارزش ریال آغاز شد و در کمتر از ۴۸ ساعت به بیش از ۲۸۰ شهر در همه استان‌های ایران گسترش یافت. مردم با شعارهای «مرگ بر دیکتاتور»، «مرگ بر خامنه‌ای»، «ایران را پس می‌گیریم»، «این آخرین ماه ولایتته» و «می‌جنگیم، می‌میریم، ایران رو پس می‌گیریم» به خیابان‌ها ریختند و در بسیاری از شهرها پایگاه‌های بسیج، مراکز سپاه و ساختمان‌های حکومتی را به آتش کشیدند. نیروهای سرکوبگر رژیم با شلیک مستقیم گلوله‌های جنگی، ساچمه‌ای و گاز اشک‌آور به معترضان پاسخ دادند که منجر به کشته شدن بیش از ۱۰۰۰ نفر (تا لحظه نگارش این مقاله‌ها) و زخمی شدن هزاران تن دیگر شد. این قیام که از تهران، تبریز، رشت، اصفهان، شیراز، کرمانشاه، سنندج، ایلام، اهواز، بندرعباس و مشهد آغاز شد، در کمتر از دو هفته به مرحله سرنگونی‌طلبانه رسید و رژیم را تا مرز فروپاشی پیش برد. ویژگی بارز این خیزش، پیوستن گسترده اقشار مختلف جامعه از جمله کارگران، دانشجویان، پرستاران، معلمان و حتی بخشی از نیروهای نظامی و خانواده‌های سپاه بود. تا ۲۱ دی ۱۴۰۴، شمار جان‌باختگان احراز هویت‌شده از ۷۰۰ نفر فراتر رفته و سازمان‌های حقوق بشری از جمله هه‌نگاو، هرانا و کانون حقوق بشر ایران آن را «کشتار سیستماتیک» توصیف کرده‌اند.

زندگی‌نامه و شناسایی مهدی لواسانی

مهدی لواسانی (میلاد لواسانی؛ متولد ۱۳۶۹)، شهروند تهرانی، مربی فوتبال پایه بود که در آموزش فوتبال به کودکان و نوجوانان و کمک به مناطق محروم فعالیت داشت. او در سال ۱۴۰۱ ازدواج کرده بود و پدر یک پسر دو ساله بود. لواسانی در اعتراضات سال‌های گذشته مانند ۱۳۸۸، آبان ۱۳۹۸، پس از سقوط هواپیمای اوکراینی و جنبش ۱۴۰۱ شرکت می‌کرد و به عنوان یک فعال اجتماعی شناخته می‌شد.

جان باختن در اعتراضات

شامگاه پنجشنبه ۱۸ دی ۱۴۰۴، مهدی لواسانی در جریان اعتراضات مردمی در محله نارمک (دردشت) تهران، ابتدا با گاز اشک‌آور مواجه شد و سپس با شلیک رگباری گلوله جنگی از پشت هدف قرار گرفت. گلوله بخشی از قلب او را پاره کرد و منجر به مرگ فوری وی شد.

فرآیند شناسایی و گزارش‌ها

خانواده لواسانی ابتدا از طریق تماس تلفنی با یکی از اقوام از تیر خوردن او مطلع شدند. پیکر او ابتدا به لواسان منتقل شد، اما به دلیل فشار امنیتی، مانع از تشییع و دفن در آرامگاه محلی شدند و خانواده مجبور به انتقال جسد به کهریزک گردید. نام او در لیست شهدای قیام توسط سازمان مجاهدین خلق و سازمان‌های حقوق بشری مانند هه‌نگاو ثبت شده است.

فشارهای امنیتی پس از تحویل پیکر

خانواده برای تحویل پیکر مجبور به پرداخت ۴۰۰ میلیون تومان (هزینه گلوله) شدند. به خانواده و دوستان اجازه برپایی مراسم عزاداری، بردن پلاکارد و برگزاری مراسم عمومی داده نشد و تحت فشار شدید امنیتی قرار گرفتند.

ارزیابی سازمان‌های حقوق بشری

سازمان‌های حقوق بشری مانند هه‌نگاو کشته شدن مهدی لواسانی را بخشی از سرکوب سیستماتیک اعتراضات توسط نیروهای حکومتی می‌دانند و او را در کنار ورزشکاران دیگری مانند مجتبی ترشیز به عنوان شهید قیام ۱۴۰۴ معرفی کرده‌اند. این کشتارها به عنوان جنایت بزرگ توصیف شده است.

منابع

[۱] کشته‌شدگان اعتراضات دی ۱۴۰۴ ایران - https://fa.wikipedia.org/wiki/%DA%A9%D8%B4%D8%AA%D9%87%E2%80%8C%D8%B4%D8%AF%DA%AF%D8%A7%D9%86_%D8%A7%D8%B9%D8%AA%D8%B1%D8%A7%D8%B6%D8%A7%D8%AA_%D8%AF%DB%8C_%DB%B1%DB%B4%DB%B0%DB%B4_%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86 [۲] مهدی لواسانی مربی فوتبال پایه در اعتراضات کشته شد؛ پول تیر گرفتند - https://iranwire.com/fa/features/147680-%D9%85%D9%87%D8%AF%DB%8C-%D9%84%D9%88%D8%A7%D8%B3%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D9%85%D8%B1%D8%A8%DB%8C-%D9%81%D9%88%D8%AA%D8%A8%D8%A7%D9%84-%D9%BE%D8%A7%DB%8C%D9%87-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%D8%B9%D8%AA%D8%B1%D8%A7%D8%B6%D8%A7%D8%AA-%DA%A9%D8%B4%D8%AA%D9%87-%D8%B4%D8%AF-%D9%BE%D9%88%D9%84-%D8%AA%DB%8C%D8%B1-%DA%AF%D8%B1%D9%81%D8%AA%D9%86%D8%AF [۳] میلاد (مهدی) لواسانی، مربی فوتبال پایه، در اعتراضات نارمک با گلوله جنگی کشته شد - https://www.iranintl.com/202601162965 [۴] اسامی ۲۹ تن دیگر از شهیدان سرفراز قیام سراسری مردم ایران - https://news.mojahedin.org/id/ffa87782-c2c4-4605-a27d-31841956ae16 [۵] پنج‌شنبه و جمعه ۱۸ و ۱۹ دی، یعنی دوازدهمین و سیزدهمین روز اعتراضات ۱۴۰۴ - https://www.instagram.com/reel/DTk2Ps8Dy0_ [۶] سازمان مجاهدین خلق اسامی ۲۹ شهید دیگر قیام سراسری مردم ایران را اعلام کرد - https://www.iranntv.com/960887-%D8%B3%D8%A7%D8%B2%D9%85%D8%A7%D9%86-%D9%85%D8%AC%D8%A7%D9%87%D8%AF%DB%8C%D9%86-%D8%AE%D9%84%D9%82-%D8%A7%D8%B3%D8%A7%D9%85%DB%8C-%DB%B2%DB%B9-%D8%B4%D9%87%DB%8C%D8%AF-%D8%AF%DB%8C%DA%AF%D8%B1-%D9%82%DB%8C [۷] قیام سراسری – شماره۴۷ اسامی ۲۹تن دیگر از شهیدان سرفراز قیام سراسری مردم ایران - https://www.iranncr.org/2026/01/15/13724 [۸] مربی جوان فوتبال ایران با شلیک نیروهای جمهوری اسلامی کشته شد - https://persianepochtimes.com/young-iranian-football-coach-shot-dead-by-islamic-republic-forces