|
|
| خط ۱: |
خط ۱: |
| {{جعبه زندگینامه
| | |
| | اندازه جعبه = ۳۰۰px
| |
| | عنوان =
| |
| | عنوان ۲ = فیزیکدان و برنده جایزه نوبل فیزیک
| |
| | نام = ولفگانگ کترله
| |
| | تصویر = Wolfgang_Ketterle.jpg
| |
| | اندازه تصویر = ۲۵۰px
| |
| | عنوان تصویر = ولفگانگ کترله، برنده نوبل فیزیک ۲۰۰۱
| |
| | زادروز = ۲۱ اکتبر ۱۹۵۷
| |
| | زادگاه = هایدلبرگ، آلمان
| |
| | ملیت = آلمانی-آمریکایی
| |
| | تابعیت = آلمانی-آمریکایی
| |
| | تحصیلات = دانشگاه هایدلبرگ · دانشگاه مونیخ · مؤسسه ماکس پلانک (دکترا)
| |
| | پیشه = فیزیکدان، استاد دانشگاه
| |
| | شناختهشده برای = دستیابی به چگالش بوز-اینشتین در گازهای رقیق اتمی
| |
| | نقشهای برجسته = برنده نوبل فیزیک ۲۰۰۱ · استاد MIT
| |
| | جوایز = جایزه نوبل فیزیک (۲۰۰۱)
| |
| | پانویس =
| |
| }}
| |
| '''ولفگانگ کترله''' (آلمانی: '''Wolfgang Ketterle''') (زادهٔ ۲۱ اکتبر ۱۹۵۷) فیزیکدان آلمانی-آمریکایی و استاد مؤسسه فناوری ماساچوست (MIT) است. او بهخاطر دستیابی به چگالش بوز-اینشتین در گازهای رقیق اتمی شهرت دارد و در سال ۲۰۰۱ جایزه نوبل فیزیک را دریافت کرد.<ref name="nobel">{{یادکرد وب|نشانی=https://www.nobelprize.org/prizes/physics/2001/ketterle/biographical/|عنوان=Wolfgang Ketterle – Biographical|وبگاه=NobelPrize.org|تاریخ بازبینی=۵ اوت ۲۰۲۶}}</ref>
| |
| == زندگی اولیه ==
| |
| ولفگانگ کترله در ۲۱ اکتبر ۱۹۵۷ در هایدلبرگ، آلمان متولد شد. او فیزیک را در دانشگاههای هایدلبرگ و مونیخ خواند و دکترای خود را از مؤسسه ماکس پلانک دریافت کرد. در سال ۱۹۹۰ به MIT پیوست.<ref name="nobel" />
| |
| == فعالیت علمی ==
| |
| در سال ۱۹۹۵، کترله به همراه تیمش موفق به دستیابی به چگالش بوز-اینشتین (BEC) در گازهای رقیق اتمی شد؛ حالتی کوانتومی از ماده که آلبرت اینشتین حدود ۷۰ سال پیش پیشبینی کرده بود. او از پیشگامان فیزیک اتمی فوقسرد و تلههای مغناطوآپتیکال محسوب میشود.
| |
| == دریافت جایزه نوبل فیزیک ==
| |
| در سال ۲۰۰۱، ولفگانگ کترله همراه با اریک کرنل و کارل وایمن، جایزه نوبل فیزیک را برای دستیابی به چگالش بوز-اینشتین در گازهای رقیق اتمی و مطالعات اولیه خواص بنیادی آن دریافت کرد.<ref name="nobel" />
| |
| == فعالیتهای اجتماعی و سیاسی ==
| |
| کترله بهعنوان دانشمند مهاجر، از فرصتهای برابر علمی و همکاری فراملی حمایت میکند.
| |
| === حمایت از مقاومت ایران ===
| |
| ولفگانگ کترله امضاکننده نامه ۱۰۳ برنده جایزه نوبل به دبیرکل سازمان ملل (ژوئیه ۲۰۲۵) در حمایت از مقاومت ایران است.<ref name="iran">{{یادکرد وب|نشانی=https://www.ncr-iran.org/en/news/iran-resistance/more-than-100-nobel-laureates-urge-un-action-on-human-rights-crisis-in-iran/|عنوان=More than 100 Nobel Laureates Urge UN Action on Human Rights Crisis in Iran|وبگاه=NCR-Iran|تاریخ بازبینی=۵ اوت ۲۰۲۶}}</ref>
| |
| == منابع ==
| |