|
|
| (۱۵ نسخهٔ میانیِ ایجادشده توسط همین کاربر نشان داده نشد) |
| خط ۱: |
خط ۱: |
| {{جعبه اطلاعات شاعر و نویسنده | | {{جعبه اطلاعات مفهوم |
| | نام = عباس میلانی | | |عنوان = اگزیستانسیالیسم |
| | تصویر =عباس میلانی.jpg | | |نام لاتین = Existentialism |
| | توضیح تصویر = | | |نامهای دیگر = فلسفهٔ وجودی |
| | نام اصلی = عباس ملکزاده میلانی | | |حوزه = فلسفه |
| | زمینه فعالیت = تاریخ، علوم سیاسی، مطالعات ایران، نویسندگی و ترجمه | | |نوع = جریان فلسفی |
| | ملیت = ایرانی-آمریکایی | | |خاستگاه = اروپا |
| | تاریخ تولد = ۱۳۲۸ | | |دوره شکلگیری = سدهٔ نوزدهم و بیستم |
| | محل تولد = تهران، ایران | | |اندیشمندان برجسته = سورن کییرکگور، فریدریش نیچه، مارتین هایدگر، ژانپل سارتر |
| | محل زندگی = ایالات متحده آمریکا | | |مفاهیم کلیدی = آزادی، انتخاب، مسئولیت، اضطراب، اصالت |
| | تحصیلات = کارشناسی علوم سیاسی و اقتصاد؛ دکتری علوم سیاسی | | |آثار مهم = هستی و زمان؛ هستی و نیستی |
| | دانشگاه = دانشگاه کالیفرنیا، برکلی؛ دانشگاه هاوایی | | |جریانهای مرتبط = پدیدارشناسی، نیهیلیسم |
| | پیشه = مورخ، علوم سیاسیدان، نویسنده و استاد دانشگاه | | |تأثیرپذیرفته از = کییرکگور، نیچه و پدیدارشناسی |
| | سالهای فعالیت = دههٔ ۱۳۵۰ تا کنون | | |تأثیرگذار بر = ادبیات، هنر و روانشناسی |
| | شناختهشده برای = پژوهش دربارهٔ تاریخ معاصر ایران، تجدد، سیاست ایران و روابط ایران و آمریکا
| | |نقدهای اصلی = فردگرایی، بدبینی و ابهام مفهومی |
| | آثار برجسته = تجدد و تجددستیزی در ایران، معمای هویدا، تمدن و تجدد، نامآوران ایران، افسانهٔ شیطان بزرگ، شاه، سی چهره | |
| | وبگاه = [https://abbasmilani.people.stanford.edu/ وبگاه رسمی]
| |
| }} | | }} |
|
| |
| '''عباس میلانی''' (زادهٔ ۱۳۲۸ در [[تهران]]) مورخ، علوم سیاسیدان، نویسنده، مترجم و پژوهشگر ایرانی-آمریکایی است. حوزهٔ اصلی فعالیت علمی او تاریخ معاصر ایران، سیاست ایران، رابطهٔ ایران و ایالات متحده، فرهنگ و روشنفکری ایرانی و مسئلهٔ تجدد است. میلانی مدیر برنامهٔ مطالعات ایرانی حمید و کریستینا مقدم در دانشگاه استنفورد، پژوهشگر مؤسسهٔ هوور و یکی از مدیران مشترک «پروژهٔ دموکراسی ایران» در این مؤسسه است.<ref>{{یادکرد وب|عنوان=Abbas Milani|ناشر=Stanford University, Iranian Studies|نشانی=https://iranian-studies.stanford.edu/people/abbas-milani|تاریخ بازبینی=۲۹ اوت ۲۰۲۶}}</ref>
| |
|
| |
| میلانی از دههٔ ۱۳۵۰ خورشیدی در دانشگاه و پژوهش فعالیت داشته است. او پس از تحصیل در ایالات متحده به ایران بازگشت و در دانشگاه ملی ایران و سپس دانشگاه تهران تدریس کرد. پس از مهاجرت دوباره به ایالات متحده، سالها در دانشگاه نوتردام دو نامور تدریس کرد و سپس در دانشگاه استنفورد به فعالیت پژوهشی و آموزشی پرداخت.<ref>{{یادکرد وب|عنوان=Abbas Milani|ناشر=Hoover Institution|نشانی=https://www.hoover.org/profiles/abbas-milani|تاریخ بازبینی=۲۹ اوت ۲۰۲۶}}</ref>
| |
|
| |
| میلانی در آثار خود، تاریخ سیاسی و اجتماعی ایران را با مسئلهٔ مدرنیته، نهادهای سیاسی، فرهنگ، روشنفکری و روابط بینالملل پیوند داده است. کتابهای '''معمای هویدا'''، '''نامآوران ایران''' و '''شاه''' از شناختهشدهترین آثار او دربارهٔ تاریخ سیاسی ایران در سدهٔ بیستم هستند.<ref>{{یادکرد وب|عنوان=Books|ناشر=Abbas Milani, Stanford University|نشانی=https://abbasmilani.people.stanford.edu/publications/books|تاریخ بازبینی=۲۹ اوت ۲۰۲۶}}</ref>
| |
|
| |
| == زندگی و تحصیلات ==
| |
|
| |
| عباس ملکزاده میلانی در سال ۱۳۲۸ در تهران به دنیا آمد. او در نوجوانی برای ادامهٔ تحصیل به ایالات متحده رفت و در دبیرستان فنی اوکلند تحصیل کرد. سپس در دانشگاه کالیفرنیا، برکلی در رشتههای علوم سیاسی و اقتصاد تحصیل کرد و در سال ۱۹۷۰ مدرک کارشناسی گرفت. او در سال ۱۹۷۴ دکترای علوم سیاسی خود را از [[دانشگاه هاوایی]] دریافت کرد.<ref>{{یادکرد وب|عنوان=Abbas Milani|ناشر=Stanford University, Program in International Relations|نشانی=https://internationalrelations.stanford.edu/people/abbas-milani-0|تاریخ بازبینی=۲۹ اوت ۲۰۲۶}}</ref>
| |
|
| |
| عنوان رسالهٔ دکتری او '''ایدئولوژی و انقلاب مشروطهٔ ایران: اقتصاد سیاسی جریانهای ایدئولوژیک انقلاب مشروطه''' بود. موضوع رساله نشان میدهد که علاقهٔ علمی او از همان دورهٔ تحصیلات تکمیلی با تاریخ سیاسی، اندیشهٔ سیاسی و فرایندهای اجتماعی ایران پیوند داشته است.<ref>{{یادکرد وب|عنوان=Abbas Milani|ناشر=Stanford University, Program in International Relations|نشانی=https://internationalrelations.stanford.edu/people/abbas-milani-0|تاریخ بازبینی=۲۹ اوت ۲۰۲۶}}</ref>
| |
|
| |
| == فعالیت سیاسی و زندان ==
| |
|
| |
| میلانی در دوران دانشجویی در ایالات متحده با جریانهای سیاسی مخالف حکومت [[محمدرضا شاه پهلوی]] ارتباط پیدا کرد. تجربهٔ سیاسی او در اواخر دههٔ ۱۳۴۰ و اوایل دههٔ ۱۳۵۰ در شکلگیری نگاه سیاسی او نقش داشت.
| |
|
| |
| بر اساس روایت منتشرشده از زندگی او در دانشگاه استنفورد، میلانی در سال ۱۹۷۵ پس از بازگشت به ایران در فعالیتهای جریان چپ مشارکت کرد و در پی این فعالیتها به زندان اوین افتاد. او حدود یک سال در زندان بود و در این دوره با شماری از روحانیانی که بعدها از چهرههای اصلی جمهوری اسلامی شدند، همبندی بود.<ref>{{یادکرد وب|عنوان=Abbas Milani’s mission to preserve Iranian history|ناشر=Stanford Report|تاریخ=فوریهٔ ۲۰۲۵|نشانی=https://news.stanford.edu/stories/2025/02/abbas-milani-s-mission-to-preserve-iranian-history|تاریخ بازبینی=۲۹ اوت ۲۰۲۶}}</ref>
| |
|
| |
| میلانی بعدها دربارهٔ تجربهٔ زندان گفته است که این دوره برای او از مهمترین تجربههای آموزشی زندگیاش بوده است. روایت او از زندان و برخورد با نیروهای سیاسی و مذهبی مختلف، بخشی از خاطرات او از دورهٔ پیش از انقلاب را تشکیل میدهد.<ref>{{یادکرد وب|عنوان=Abbas Milani’s mission to preserve Iranian history|ناشر=Stanford Report|تاریخ=فوریهٔ ۲۰۲۵|نشانی=https://news.stanford.edu/stories/2025/02/abbas-milani-s-mission-to-preserve-iranian-history|تاریخ بازبینی=۲۹ اوت ۲۰۲۶}}</ref>
| |
|
| |
| تجربهٔ فعالیت چپ در جوانی و سپس فاصلهگیری از آن در سالهای بعد، بخشی از تحول فکری میلانی را تشکیل میدهد. در آثار متأخر او، دفاع از دموکراسی، نقد اقتدارگرایی و تأکید بر اهمیت نهادهای مدرن سیاسی جایگاه برجستهای دارد.
| |
|
| |
| == بازگشت به ایران و فعالیت دانشگاهی ==
| |
|
| |
| میلانی پس از دریافت دکترا در سال ۱۹۷۴ به ایران بازگشت. او از سال ۱۹۷۵ تا ۱۹۷۷ استادیار دانشگاه ملی ایران بود. سپس از سال ۱۹۷۷ تا ۱۹۷۸ بهعنوان پژوهشگر در مرکز تحقیقات اجتماعی ایران فعالیت کرد.<ref>{{یادکرد وب|عنوان=Abbas Milani|ناشر=Hoover Institution|نشانی=https://www.hoover.org/profiles/abbas-milani|تاریخ بازبینی=۲۹ اوت ۲۰۲۶}}</ref>
| |
|
| |
| میلانی در ادامه در دانشکدهٔ حقوق و علوم سیاسی دانشگاه تهران به تدریس پرداخت و عضو هیئتمدیرهٔ مرکز روابط بینالملل دانشگاه تهران نیز بود. منابع دانشگاه استنفورد دورهٔ فعالیت او در دانشگاه تهران را تا سال ۱۹۸۶ ثبت کردهاند.<ref>{{یادکرد وب|عنوان=Abbas Milani|ناشر=Stanford University, Iranian Studies|نشانی=https://iranian-studies.stanford.edu/people/abbas-milani|تاریخ بازبینی=۲۹ اوت ۲۰۲۶}}</ref>
| |
|
| |
| فعالیت دانشگاهی میلانی در ایران با تحولات سیاسی پس از انقلاب ۱۳۵۷ همزمان شد. او در سالهای نخست جمهوری اسلامی همچنان در دانشگاه تهران حضور داشت، اما فضای سیاسی و دانشگاهی جدید را محدودکننده توصیف کرده است. در سال ۱۹۸۶ ایران را ترک کرد و به ایالات متحده بازگشت.<ref>{{یادکرد وب|عنوان=The Iranian Optimist|ناشر=Stanford Magazine|نشانی=https://stanfordmag.org/contents/the-iranian-optimist|تاریخ بازبینی=۲۹ اوت ۲۰۲۶}}</ref>
| |
|
| |
| == مهاجرت به ایالات متحده ==
| |
|
| |
| میلانی پس از خروج از ایران در دانشگاه نوتردام دو نامور در کالیفرنیا به تدریس پرداخت. او چهارده سال ریاست گروه علوم سیاسی این دانشگاه را بر عهده داشت.<ref>{{یادکرد وب|عنوان=Abbas Milani|ناشر=Stanford University, Iranian Studies|نشانی=https://iranian-studies.stanford.edu/people/abbas-milani|تاریخ بازبینی=۲۹ اوت ۲۰۲۶}}</ref>
| |
|
| |
| او همچنین بهعنوان پژوهشگر مهمان در مرکز خاورمیانهٔ دانشگاه کالیفرنیا، برکلی فعالیت کرد. این همکاری در مجموع حدود هشت سال ادامه یافت.<ref>{{یادکرد وب|عنوان=Abbas Milani|ناشر=Stanford University, Iranian Studies|نشانی=https://abbasmilani.people.stanford.edu/|تاریخ بازبینی=۲۹ اوت ۲۰۲۶}}</ref>
| |
|
| |
| == دانشگاه استنفورد ==
| |
|
| |
| میلانی در سال ۲۰۰۳ به دانشگاه استنفورد پیوست و در سال ۲۰۰۵ بهعنوان بنیانگذار و مدیر برنامهٔ مطالعات ایرانی این دانشگاه منصوب شد. این برنامه بعدها با حمایت حمید و کریستینا مقدم توسعه یافت و میلانی همچنان مدیریت آن را بر عهده دارد.<ref>{{یادکرد وب|عنوان=Abbas Milani|ناشر=Stanford University, Iranian Studies|نشانی=https://iranian-studies.stanford.edu/people/abbas-milani|تاریخ بازبینی=۲۹ اوت ۲۰۲۶}}</ref>
| |
|
| |
| او همچنین پژوهشگر مؤسسهٔ هوور است و در شکلگیری «پروژهٔ دموکراسی ایران» در این مؤسسه مشارکت داشته است. حوزهٔ تخصصی اعلامشدهٔ او شامل روابط ایران و ایالات متحده و مسائل فرهنگی، سیاسی و امنیتی ایران است.<ref>{{یادکرد وب|عنوان=Abbas Milani|ناشر=Hoover Institution|نشانی=https://www.hoover.org/profiles/abbas-milani|تاریخ بازبینی=۲۹ اوت ۲۰۲۶}}</ref>
| |
|
| |
| میلانی در استنفورد دروس مرتبط با ایران، از جمله روابط ایران و آمریکا، سیاست در ایران معاصر و رابطهٔ اسلام، ایران و غرب را تدریس کرده است.<ref>{{یادکرد وب|عنوان=Abbas Milani|ناشر=Stanford Global Studies|نشانی=https://sgs.stanford.edu/people/abbas-milani|تاریخ بازبینی=۲۹ اوت ۲۰۲۶}}</ref>
| |
|
| |
| == حوزههای پژوهشی ==
| |
|
| |
| فعالیت علمی میلانی را میتوان در چند حوزهٔ اصلی دستهبندی کرد:
| |
|
| |
| * تاریخ سیاسی و اجتماعی ایران معاصر؛
| |
| * تاریخ اندیشه و روشنفکری ایران؛
| |
| * تجدد و تجددستیزی در ایران؛
| |
| * روابط ایران و ایالات متحده؛
| |
| * تاریخ دورهٔ پهلوی؛
| |
| * سیاست و فرهنگ در جمهوری اسلامی؛
| |
| * تاریخ نخبگان سیاسی و فرهنگی ایران؛
| |
| * دموکراسی و اقتدارگرایی؛
| |
| * مطالعات ایرانی و تاریخ فرهنگی؛
| |
| * ترجمه و معرفی ادبیات و اندیشهٔ غرب در فارسی.
| |
|
| |
| دانشنامه ایرانیکا نیز میلانی را متخصص تاریخ مدرن ایران، سیاست ایران، روابط ایران و آمریکا و تاریخ فرهنگی و فکری ایران معرفی میکند.<ref>{{یادکرد وب|عنوان=Milani, Abbas|ناشر=Encyclopaedia Iranica|نشانی=https://www.iranicaonline.org/scholar/abbas-milani/|تاریخ بازبینی=۲۹ اوت ۲۰۲۶}}</ref>
| |
|
| |
| == تجدد و تجددستیزی ==
| |
|
| |
| یکی از موضوعات اصلی آثار میلانی، مفهوم [[تجدد]] و واکنش نیروهای سیاسی و فرهنگی ایران به آن است.
| |
|
| |
| کتاب '''تجدد و تجددستیزی در ایران''' مجموعهای از نوشتههای او دربارهٔ تاریخ تجدد، نیروهای مخالف تجدد و منازعهٔ فکری و سیاسی بر سر مفهوم مدرنیته در ایران است. میلانی در این آثار تلاش میکند تاریخ تجدد ایرانی را به فرایندی طولانیتر از تاریخ سیاسی معاصر محدود نکند.
| |
|
| |
| این موضوع در کتاب انگلیسی '''Lost Wisdom: Rethinking Modernity in Iran''' نیز دنبال شده است. این کتاب در سال ۲۰۰۴ منتشر شد و به بازخوانی برخی عناصر فکری و فرهنگی ایران از منظر تاریخ مدرنیته میپردازد.<ref>{{یادکرد کتاب|نام=Abbas|نام خانوادگی=Milani|عنوان=Lost Wisdom: Rethinking Persian Modernity in Iran|ناشر=Mage Publishers|سال=۲۰۰۴|زبان=انگلیسی}}</ref>
| |
|
| |
| در آثار میلانی، تجدد صرفاً به معنای اقتباس از نهادها یا فناوریهای غربی نیست، بلکه با تغییر نگرش به فرد، جامعه، قانون، حکومت و رابطهٔ دین و سیاست پیوند دارد.
| |
|
| |
| == معمای هویدا ==
| |
|
| |
| '''معمای هویدا: نخستوزیر ایران، ۱۳۴۳–۱۳۵۶''' یکی از شناختهشدهترین آثار میلانی دربارهٔ تاریخ سیاسی ایران است. نسخهٔ انگلیسی کتاب با عنوان '''The Persian Sphinx: Amir Abbas Hoveyda and the Riddle of the Iranian Revolution''' در سال ۲۰۰۰ منتشر شد.<ref>{{یادکرد کتاب|نام=Abbas|نام خانوادگی=Milani|عنوان=The Persian Sphinx: Amir Abbas Hoveyda and the Riddle of the Iranian Revolution|ناشر=Mage Publishers|سال=۲۰۰۰|زبان=انگلیسی}}</ref>
| |
|
| |
| موضوع کتاب زندگی و فعالیت سیاسی امیرعباس هویدا، نخستوزیر ایران از ۱۳۴۳ تا ۱۳۵۶، و بررسی جایگاه او در ساختار سیاسی حکومت پهلوی است.
| |
|
| |
| میلانی در این کتاب تلاش میکند هویدا را نه فقط بهعنوان یک مقام اجرایی، بلکه در ارتباط با ساختار قدرت، نهاد سلطنت، سیاست خارجی، اقتصاد و تحولات اجتماعی دورهٔ پهلوی بررسی کند.
| |
|
| |
| این کتاب در مطالعات مربوط به هویدا و تاریخ سیاسی ایران در دهههای منتهی به انقلاب ۱۳۵۷ مورد توجه قرار گرفته است.
| |
|
| |
| == نامآوران ایران ==
| |
|
| |
| کتاب '''نامآوران ایران: مردان و زنانی که ایران مدرن را ساختند، ۱۹۴۱–۱۹۷۹''' در دو جلد در سال ۲۰۰۸ توسط انتشارات دانشگاه سیراکیوز منتشر شد.<ref>{{یادکرد کتاب|نام=Abbas|نام خانوادگی=Milani|عنوان=Eminent Persians: The Men and Women Who Made Modern Iran, 1941–1979|ناشر=Syracuse University Press|سال=۲۰۰۸|زبان=انگلیسی}}</ref>
| |
|
| |
| این اثر مجموعهای از زندگینامهها و پرترههای تاریخی شخصیتهایی است که میلانی آنان را در شکلگیری ایران مدرن مؤثر میداند. کتاب طیفی از سیاستمداران، روشنفکران، دانشمندان، هنرمندان و فعالان اجتماعی را بررسی میکند.
| |
|
| |
| روش زندگینامهای میلانی در این اثر به او امکان میدهد تاریخ اجتماعی و سیاسی ایران را از طریق زندگی افراد و شبکههای ارتباطی آنان بررسی کند.
| |
|
| |
| == شاه ==
| |
|
| |
| یکی از مهمترین آثار میلانی '''شاه: زندگینامهٔ سیاسی محمدرضا پهلوی''' است که نخستین نسخهٔ انگلیسی آن با عنوان '''The Shah: A Political Biography of Mohammad Reza Pahlavi''' در سال ۲۰۱۱ منتشر شد.<ref>{{یادکرد کتاب|نام=Abbas|نام خانوادگی=Milani|عنوان=The Shah: A Political Biography of Mohammad Reza Pahlavi|ناشر=Palgrave Macmillan|سال=۲۰۱۱|زبان=انگلیسی}}</ref>
| |
|
| |
| این کتاب زندگی سیاسی [[محمدرضا شاه پهلوی]] را از دوران ولیعهدی تا پایان سلطنت بررسی میکند و موضوعاتی مانند سلطنت، ارتش، اصلاحات اقتصادی و اجتماعی، روابط ایران با قدرتهای خارجی، انقلاب سفید، مخالفان سیاسی و انقلاب ۱۳۵۷ را دربر میگیرد.
| |
|
| |
| نسخهٔ فارسی کتاب با عنوان '''نگاهی به شاه''' منتشر شده است.<ref>{{یادکرد وب|عنوان=Books|ناشر=Abbas Milani, Stanford University|نشانی=https://abbasmilani.people.stanford.edu/publications/books|تاریخ بازبینی=۲۹ اوت ۲۰۲۶}}</ref>
| |
|
| |
| == روابط ایران و ایالات متحده ==
| |
|
| |
| یکی دیگر از حوزههای اصلی فعالیت میلانی بررسی روابط ایران و ایالات متحده است.
| |
|
| |
| کتاب '''The Myth of the Great Satan: A New Look at America's Relations with Iran''' که در سال ۲۰۱۰ توسط مؤسسهٔ هوور منتشر شد، به تاریخ روابط ایران و آمریکا میپردازد و بهویژه بر شکلگیری و تداوم روایتهای متقابل دربارهٔ دو کشور تمرکز دارد.<ref>{{یادکرد کتاب|نام=Abbas|نام خانوادگی=Milani|عنوان=The Myth of the Great Satan: A New Look at America's Relations with Iran|ناشر=Hoover Institution Press|سال=۲۰۱۰|زبان=انگلیسی}}</ref>
| |
|
| |
| میلانی در نوشتهها و مصاحبههای خود بارها به نقش ایالات متحده در تاریخ سیاسی ایران، کودتای ۲۸ مرداد، انقلاب ۱۳۵۷، بحران گروگانگیری و مناسبات جمهوری اسلامی و آمریکا پرداخته است.
| |
|
| |
| رویکرد او به روابط ایران و آمریکا در برخی موارد با روایتهای رایج در هر دو کشور تفاوت دارد و تلاش میکند این رابطه را در زمینهٔ گستردهتر تاریخ جنگ سرد و تحولات داخلی ایران بررسی کند.
| |
|
| |
| == سیاست و فرهنگ در ایران معاصر ==
| |
|
| |
| میلانی در سال ۲۰۱۵ به همراه لری دایموند کتاب '''Culture and Politics in Contemporary Iran: Challenging the Status Quo''' را ویراستاری کرد.<ref>{{یادکرد وب|عنوان=Books|ناشر=Abbas Milani, Stanford University|نشانی=https://abbasmilani.people.stanford.edu/publications/books|تاریخ بازبینی=۲۹ اوت ۲۰۲۶}}</ref>
| |
|
| |
| این مجموعه به مسائل سیاسی و فرهنگی ایران معاصر میپردازد و موضوعاتی مانند سیاست، جامعهٔ مدنی، فرهنگ، رسانه و چالشهای موجود در برابر ساختار سیاسی جمهوری اسلامی را بررسی میکند.
| |
|
| |
| همکاری میلانی با پژوهشگران حوزهٔ دموکراسی و علوم سیاسی، بخشی از انتقال فعالیت او از تاریخنگاری صرف به پژوهش میانرشتهای دربارهٔ سیاست معاصر ایران را نشان میدهد.
| |
|
| |
| == پروژهٔ دموکراسی ایران ==
| |
|
| |
| میلانی یکی از مدیران مشترک «پروژهٔ دموکراسی ایران» در مؤسسهٔ هوور است. این پروژه بر مسائل مربوط به دموکراسی، حکومت، جامعهٔ مدنی و تحولات سیاسی ایران تمرکز دارد.<ref>{{یادکرد وب|عنوان=Abbas Milani|ناشر=Hoover Institution|نشانی=https://www.hoover.org/profiles/abbas-milani|تاریخ بازبینی=۲۹ اوت ۲۰۲۶}}</ref>
| |
|
| |
| فعالیت میلانی در این پروژه بخشی از وجه سیاسی کار اوست و با نوشتهها و سخنرانیهایش دربارهٔ آیندهٔ سیاسی ایران ارتباط دارد.
| |
|
| |
| == سعدی و انسانگرایی ==
| |
|
| |
| میلانی در سالهای بعد به ادبیات کلاسیک فارسی نیز توجه بیشتری نشان داده است. کتاب '''سعدی و انسانگرایی''' را با همکاری مریم میرزاده منتشر کرد. این اثر به زبان فارسی و توسط نشر زمستان منتشر شده است.<ref>{{یادکرد وب|عنوان=Books|ناشر=Abbas Milani, Stanford University|نشانی=https://abbasmilani.people.stanford.edu/publications/books|تاریخ بازبینی=۲۹ اوت ۲۰۲۶}}</ref>
| |
|
| |
| پرداختن به سعدی در کنار پژوهشهای سیاسی میلانی نشاندهندهٔ گستردگی حوزهٔ مطالعات او از تاریخ و سیاست معاصر به ادبیات و تاریخ فرهنگی ایران است.
| |
|
| |
| == اسناد اردشیر زاهدی ==
| |
|
| |
| میلانی در سال ۲۰۱۹ کتاب '''A Window into Modern Iran: The Ardeshir Zahedi Papers at the Hoover Institution Library & Archives''' را تدوین کرد و مقدمهٔ آن را نوشت.<ref>{{یادکرد کتاب|نام=Abbas|نام خانوادگی=Milani|عنوان=A Window into Modern Iran: The Ardeshir Zahedi Papers at the Hoover Institution Library & Archives|ناشر=Hoover Institution Press|سال=۲۰۱۹|زبان=انگلیسی}}</ref>
| |
|
| |
| این کتاب بر اساس اسناد [[اردشیر زاهدی]]، دیپلمات و وزیر امور خارجهٔ ایران، تدوین شده است و مجموعهای از اسناد مربوط به تاریخ سیاسی و روابط خارجی ایران را معرفی میکند.
| |
|
| |
| کار با آرشیو زاهدی بخشی از تلاش میلانی برای استفاده از اسناد شخصی و آرشیوی در بازسازی تاریخ معاصر ایران است.
| |
|
| |
| == سی چهره ==
| |
|
| |
| '''سی چهره''' مجموعهای از پرترههای میلانی دربارهٔ شخصیتهای ایرانی است که در دو جلد به زبان فارسی منتشر شده است. جلد نخست در سال ۲۰۲۲ و جلد دوم در سال ۲۰۲۳ منتشر شد.<ref>{{یادکرد وب|عنوان=Books|ناشر=Abbas Milani, Stanford University|نشانی=https://abbasmilani.people.stanford.edu/publications/books|تاریخ بازبینی=۲۹ اوت ۲۰۲۶}}</ref>
| |
|
| |
| این مجموعه ادامهٔ رویکرد زندگینامهای میلانی در کتاب '''نامآوران ایران''' است و شخصیتهای مختلف سیاسی، فرهنگی و فکری ایران را در قالب زندگینامهها و جستارهای کوتاه بررسی میکند.
| |
|
| |
| == خاطرات و زندگینامه ==
| |
|
| |
| میلانی در کتاب '''Tales of Two Cities: A Persian Memoir''' به خاطرات شخصی خود از زندگی در ایران و ایالات متحده پرداخته است. این کتاب نخستین بار در سال ۱۹۹۶ منتشر شد.<ref>{{یادکرد کتاب|نام=Abbas|نام خانوادگی=Milani|عنوان=Tales of Two Cities: A Persian Memoir|ناشر=Mage Publishers|سال=۱۹۹۶|زبان=انگلیسی}}</ref>
| |
|
| |
| این اثر با دیگر آثار میلانی تفاوت دارد، زیرا در آن تجربهٔ شخصی نویسنده با تاریخ اجتماعی و سیاسی ایران درهم میآمیزد. مهاجرت، کودکی، تحصیل در آمریکا، بازگشت به ایران و تجربهٔ سیاسی از موضوعات اصلی این خاطرات هستند.
| |
|
| |
| == نگاه میلانی به انقلاب ۱۳۵۷ ==
| |
|
| |
| انقلاب ۱۳۵۷ یکی از موضوعات مرکزی در آثار تاریخی و سیاسی میلانی است. او در کتابهای مربوط به هویدا و محمدرضا شاه پهلوی و همچنین در مقالات متعدد خود، انقلاب را در زمینهٔ مجموعهای از عوامل سیاسی، اجتماعی، اقتصادی و فرهنگی بررسی کرده است.
| |
|
| |
| در روایت میلانی، توضیح انقلاب را نمیتوان تنها به یک عامل، مانند دخالت خارجی، استبداد سیاسی، مشکلات اقتصادی یا فعالیت نیروهای مذهبی محدود کرد. او بر تعامل میان عوامل مختلف و نقش بازیگران سیاسی و اجتماعی متعدد تأکید میکند.
| |
|
| |
| این رویکرد در کتاب '''The Persian Sphinx''' نیز دیده میشود؛ کتابی که زندگی هویدا را با زمینهٔ تاریخی انقلاب پیوند میدهد.
| |
|
| |
| == تحول فکری ==
| |
|
| |
| مسیر فکری میلانی از فعالیت سیاسی چپ در جوانی به پژوهش دربارهٔ تاریخ مدرن ایران، تجدد و دموکراسی تحول یافته است.
| |
|
| |
| تجربهٔ زندان پیش از انقلاب، فعالیت دانشگاهی پس از انقلاب و مهاجرت به ایالات متحده از عوامل مهم در شکلگیری این تحول بودهاند. خود او نیز در روایتهای شخصی و مصاحبههایش از تغییر دیدگاههای سیاسی خود در طول زمان سخن گفته است.<ref>{{یادکرد وب|عنوان=Abbas Milani’s mission to preserve Iranian history|ناشر=Stanford Report|تاریخ=فوریهٔ ۲۰۲۵|نشانی=https://news.stanford.edu/stories/2025/02/abbas-milani-s-mission-to-preserve-iranian-history|تاریخ بازبینی=۲۹ اوت ۲۰۲۶}}</ref>
| |
|
| |
| از این منظر، آثار میلانی را میتوان بخشی از مسیر فکری نسلی از روشنفکران ایرانی دانست که در دهههای ۱۳۴۰ و ۱۳۵۰ با مارکسیسم و جریانهای چپ درگیر بودند و پس از انقلاب ۱۳۵۷ به بازاندیشی در مفاهیم انقلاب، آزادی، دموکراسی و مدرنیته پرداختند.
| |
|
| |
| == دیدگاه دربارهٔ حکومت پهلوی ==
| |
|
| |
| بخش قابل توجهی از آثار میلانی به بررسی دورهٔ پهلوی اختصاص دارد. او در کتابهای '''The Persian Sphinx'''، '''Eminent Persians''' و '''The Shah''' به ساختار سیاسی، نخبگان، اصلاحات و مناسبات قدرت در این دوره پرداخته است.
| |
|
| |
| میلانی در آثار خود حکومت پهلوی را از منظر تاریخی و نهادی بررسی میکند و همزمان به دستاوردهای نوسازی، محدودیتهای سیاسی و مسئلهٔ اقتدارگرایی میپردازد.
| |
|
| |
| کتاب '''The Shah''' بهویژه به دلیل تمرکز بر زندگی سیاسی محمدرضا شاه و ارتباط آن با تحولات داخلی و بینالمللی ایران، از آثار مهم او در این زمینه است.
| |
|
| |
| == دیدگاه دربارهٔ جمهوری اسلامی ==
| |
|
| |
| پس از مهاجرت به ایالات متحده، بخش مهمی از فعالیت میلانی به مطالعهٔ جمهوری اسلامی، ساختار سیاسی آن و رابطهٔ آن با جامعهٔ ایران اختصاص یافت.
| |
|
| |
| او در نوشتهها و سخنرانیهای خود جمهوری اسلامی را از منظر ساختار قدرت، ایدئولوژی، نهادهای سیاسی، جامعهٔ مدنی، سیاست خارجی و روابط ایران و غرب بررسی کرده است.
| |
|
| |
| فعالیت او در پروژهٔ دموکراسی ایران و پژوهشهای مرتبط با سیاست معاصر ایران نیز در همین چارچوب قرار میگیرد.<ref>{{یادکرد وب|عنوان=Abbas Milani|ناشر=Hoover Institution|نشانی=https://www.hoover.org/profiles/abbas-milani|تاریخ بازبینی=۲۹ اوت ۲۰۲۶}}</ref>
| |
|
| |
| == فعالیت رسانهای ==
| |
|
| |
| میلانی علاوه بر انتشار آثار دانشگاهی، مقالات متعددی در روزنامهها، مجلات و نشریات علمی و عمومی منتشر کرده است. نوشتههای او در نشریاتی مانند ''The New York Times''، ''The Washington Post''، ''The New York Review of Books''، ''The Washington Quarterly'' و ''Hoover Digest'' منتشر شدهاند.<ref>{{یادکرد وب|عنوان=Abbas Milani|ناشر=Stanford Global Studies|نشانی=https://sgs.stanford.edu/people/abbas-milani|تاریخ بازبینی=۲۹ اوت ۲۰۲۶}}</ref>
| |
|
| |
| صفحهٔ رسمی آثار او در دانشگاه استنفورد نشان میدهد که فعالیت او همچنان ادامه دارد و در سالهای اخیر نیز مقالاتی دربارهٔ تحولات سیاسی ایران و رابطهٔ ایران با غرب منتشر کرده است.<ref>{{یادکرد وب|عنوان=Publications|ناشر=Abbas Milani, Stanford University|نشانی=https://abbasmilani.people.stanford.edu/publications|تاریخ بازبینی=۲۹ اوت ۲۰۲۶}}</ref>
| |
|
| |
| == فعالیتهای پژوهشی در سالهای اخیر ==
| |
|
| |
| در دههٔ ۱۴۰۰ خورشیدی، فعالیت میلانی علاوه بر تاریخنگاری به بررسی تحولات جاری ایران نیز گسترش یافته است. نوشتههای او دربارهٔ اعتراضات، تحولات سیاسی و رابطهٔ ایران با غرب در رسانههای بینالمللی منتشر شدهاند.<ref>{{یادکرد وب|عنوان=Publications|ناشر=Abbas Milani, Stanford University|نشانی=https://abbasmilani.people.stanford.edu/publications|تاریخ بازبینی=۲۹ اوت ۲۰۲۶}}</ref>
| |
|
| |
| در سال ۲۰۲۵ نیز کتاب '''Simorgh: Portraits on My Mind''' با همکاری مهستی افشار منتشر شد. همچنین میلانی در تدوین و انتشار '''Shadman's Diaries''' با کیومرث قرهگوزلو همکاری کرده است.<ref>{{یادکرد وب|عنوان=Books|ناشر=Abbas Milani, Stanford University|نشانی=https://abbasmilani.people.stanford.edu/publications/books|تاریخ بازبینی=۲۹ اوت ۲۰۲۶}}</ref>
| |
|
| |
| == آثار ==
| |
|
| |
| === کتابها به زبان انگلیسی ===
| |
|
| |
| * ''Malraux and the Tragic Vision''. تهران: آگاه، ۱۹۸۲.
| |
| * ''Tales of Two Cities: A Persian Memoir''. واشینگتن، دی.سی.: Mage Publishers، ۱۹۹۶.
| |
| * ''Modernity and Its Foes in Iran''. Gardon Press، ۱۹۹۸.
| |
| * ''The Persian Sphinx: Amir Abbas Hoveyda and the Riddle of the Iranian Revolution''. واشینگتن، دی.سی.: Mage Publishers، ۲۰۰۰.
| |
| * ''Lost Wisdom: Rethinking Persian Modernity in Iran''. واشینگتن، دی.سی.: Mage Publishers، ۲۰۰۴.
| |
| * ''Eminent Persians: The Men and Women Who Made Modern Iran, 1941–1979''. دو جلد. Syracuse University Press، ۲۰۰۸.
| |
| * ''The Myth of the Great Satan: A New Look at America's Relations with Iran''. Hoover Institution Press، ۲۰۱۰.
| |
| * ''The Shah: A Political Biography of Mohammad Reza Pahlavi''. Palgrave Macmillan، ۲۰۱۱.
| |
| * ''Culture and Politics in Contemporary Iran: Challenging the Status Quo''. با ویراستاری مشترک با Larry Diamond. Lynne Rienner Publishers، ۲۰۱۵.
| |
| * ''A Window into Modern Iran: The Ardeshir Zahedi Papers at the Hoover Institution Library & Archives''. Hoover Institution Press، ۲۰۱۹.
| |
| * ''A Scholar for Our Times: A Celebration of the Life and Work of Shahrokh Meskoob''. با همکاری C. Ryan Perkins، ۲۰۲۲.
| |
| * ''Shadman's Diaries: The Odyssey of a Young Cleric, 1926–1928''. با همکاری Kioumars Ghereghlou، ۲۰۲۳.
| |
| * ''Shadman's Diaries: In Pursuit of Western Civilization, 1933–1943''. جلد دوم، با همکاری Kioumars Ghereghlou، ۲۰۲۵.
| |
| * ''Simorgh: Portraits on My Mind''. با همکاری Mahasti Afshar، ۲۰۲۵.<ref>{{یادکرد وب|عنوان=Books|ناشر=Abbas Milani, Stanford University|نشانی=https://abbasmilani.people.stanford.edu/publications/books|تاریخ بازبینی=۲۹ اوت ۲۰۲۶}}</ref>
| |
|
| |
| === کتابها و آثار فارسی ===
| |
|
| |
| * ''تجدد و تجددستیزی در ایران''.
| |
| * ''معمای هویدا''.
| |
| * ''تمدن و تجدد''.
| |
| * ''نگاهی به شاه''.
| |
| * ''افسانهٔ شیطان بزرگ''.
| |
| * ''سی چهره''، در دو جلد.
| |
| * ''سعدی و انسانگرایی''، با همکاری مریم میرزاده.
| |
| * ترجمهها و مجموعه مقالات متعدد.<ref>{{یادکرد وب|عنوان=Books|ناشر=Abbas Milani, Stanford University|نشانی=https://abbasmilani.people.stanford.edu/publications/books|تاریخ بازبینی=۲۹ اوت ۲۰۲۶}}</ref>
| |
|
| |
| == ترجمه ==
| |
|
| |
| میلانی علاوه بر تألیف و پژوهش، شماری از آثار و مقالات را میان فارسی و انگلیسی ترجمه کرده است. فعالیت ترجمهٔ او بخشی از کار فکری گستردهتر او در ارتباط میان ادبیات، علوم انسانی و فرهنگ ایران و جهان غرب است.<ref>{{یادکرد وب|عنوان=Abbas Milani|ناشر=Stanford University, Iranian Studies|نشانی=https://iranian-studies.stanford.edu/people/abbas-milani|تاریخ بازبینی=۲۹ اوت ۲۰۲۶}}</ref>
| |
|
| |
| == نقدها و مناقشهها ==
| |
|
| |
| آثار میلانی، بهویژه نوشتههای او دربارهٔ دورهٔ پهلوی، انقلاب ۱۳۵۷، جمهوری اسلامی و روابط ایران و آمریکا، با واکنشهای متفاوتی روبهرو شدهاند.
| |
|
| |
| بخشی از منتقدان او معتقدند که در برخی آثارش، بهویژه در ارزیابی حکومت پهلوی، بر جنبههای نوسازی و مدرنیزاسیون تأکید بیشتری شده و برخی ابعاد اقتدارگرایی سیاسی آن دوره کمتر مورد توجه قرار گرفته است. در مقابل، برخی منتقدان دیگر او را به موضعی بیش از اندازه انتقادی نسبت به جمهوری اسلامی و نزدیک به دیدگاههای مخالفان حکومت متهم کردهاند.
| |
|
| |
| این اختلاف نظرها تا حدی به جایگاه میلانی بهعنوان پژوهشگری مربوط است که هم دربارهٔ تاریخ دورهٔ پهلوی و هم دربارهٔ جمهوری اسلامی نوشته و در عین حال در مؤسسات پژوهشی ایالات متحده با تمرکز بر دموکراسی و سیاست ایران فعالیت داشته است.
| |
|
| |
| در یک مقالهٔ انتقادی منتشرشده در سالهای گذشته، محمدرضا شالگونی و برخی دیگر از منتقدان، دیدگاههای میلانی دربارهٔ سیاست و روشنفکری را مورد نقد قرار دادهاند. این نقدها باید در کنار آثار و منابع دانشگاهی مربوط به میلانی خوانده شوند و بهعنوان دیدگاه منتقدان، نه واقعیت قطعی دربارهٔ او، ارائه شوند.
| |
|
| |
| == جایگاه و میراث علمی ==
| |
|
| |
| میلانی از پژوهشگرانی است که تاریخ معاصر ایران را برای مخاطبان فارسیزبان و انگلیسیزبان بررسی کرده است. آثار او در چند حوزهٔ تاریخ سیاسی، زندگینامهٔ تاریخی، تاریخ روشنفکری، مطالعات مدرنیته و روابط ایران و آمریکا مورد استفاده قرار گرفتهاند.
| |
|
| |
| ویژگی مهم آثار میلانی استفاده از قالب زندگینامه برای روایت تاریخ است. در ''The Persian Sphinx''، ''Eminent Persians'' و ''The Shah''، زندگی شخصیتهای سیاسی به چارچوبی برای بررسی تحولات بزرگتر تاریخ ایران تبدیل شده است.
| |
|
| |
| از سوی دیگر، فعالیت دانشگاهی او در استنفورد و هوور موجب شده است که پژوهشهای مربوط به ایران را در محیط دانشگاهی و سیاستگذاری ایالات متحده نیز دنبال کند. دانشگاه استنفورد شمار آثار او را بیش از ۲۰ کتاب و بیش از ۲۵۰ مقاله و نقد کتاب اعلام کرده است؛ صفحات جدیدتر دانشگاه نیز از بیش از ۲۵ کتاب سخن گفتهاند.<ref>{{یادکرد وب|عنوان=Abbas Milani|ناشر=Stanford University, Iranian Studies|نشانی=https://iranian-studies.stanford.edu/people/abbas-milani|تاریخ بازبینی=۲۹ اوت ۲۰۲۶}}</ref>
| |
|
| |
| == جوایز و تقدیرها ==
| |
|
| |
| میلانی در سال ۲۰۱۷ جایزهٔ '''Richard W. Lyman Award''' از انجمن فارغالتحصیلان دانشگاه استنفورد را دریافت کرد. این جایزه به دلیل فعالیتهای او در زمینهٔ پژوهش، آموزش و ارتباط با جامعهٔ دانشگاهی به او اهدا شد.<ref>{{یادکرد وب|عنوان=Stanford Alumni Association Recognizes Abbas Milani|ناشر=Hoover Institution|تاریخ=۲۰۱۷|نشانی=https://www.hoover.org/news/stanford-alumni-association-recognizes-abbas-milani|تاریخ بازبینی=۲۹ اوت ۲۰۲۶}}</ref>
| |
|
| |
| == دیدگاههای فکری ==
| |
|
| |
| در آثار میلانی چند محور فکری تکرارشونده دیده میشود:
| |
|
| |
| # '''اهمیت تجدد:''' بررسی تاریخ ایران از منظر برخورد با مدرنیته و نیروهای مخالف آن.
| |
|
| |
| # '''نهادهای سیاسی:''' توجه به نقش نهادهای دولتی، قانون، سلطنت، احزاب و ساختارهای قدرت.
| |
|
| |
| # '''تاریخنگاری زندگینامهای:''' استفاده از زندگی شخصیتها برای بازسازی فضای سیاسی و اجتماعی دورههای تاریخی.
| |
|
| |
| # '''رابطهٔ ایران و غرب:''' بررسی نقش ایالات متحده و اروپا در تحولات ایران و درک متقابل میان ایران و غرب.
| |
|
| |
| # '''دموکراسی:''' توجه به مفهوم دموکراسی و نهادهای لازم برای گذار سیاسی.
| |
|
| |
| # '''فرهنگ و سیاست:''' بررسی پیوند میان ادبیات، اندیشه، هویت فرهنگی و ساختارهای سیاسی.
| |
|
| |
| == آثار دربارهٔ عباس میلانی ==
| |
|
| |
| دربارهٔ زندگی و آثار میلانی، علاوه بر مصاحبهها و مقالات رسانهای، مطالبی در دانشگاهها و مؤسسات پژوهشی منتشر شده است. دانشگاه استنفورد در سالهای اخیر مجموعهای از مطالب دربارهٔ زندگی، تجربهٔ سیاسی و فعالیت دانشگاهی او منتشر کرده است.<ref>{{یادکرد وب|عنوان=Abbas Milani’s mission to preserve Iranian history|ناشر=Stanford Report|تاریخ=فوریهٔ ۲۰۲۵|نشانی=https://news.stanford.edu/stories/2025/02/abbas-milani-s-mission-to-preserve-iranian-history|تاریخ بازبینی=۲۹ اوت ۲۰۲۶}}</ref>
| |
|
| |
| == جستارهای وابسته ==
| |
|
| |
| * تاریخ معاصر ایران
| |
| * [[انقلاب ۱۳۵۷ ایران]]
| |
| * [[محمدرضا شاه پهلوی]]
| |
| * امیرعباس هویدا
| |
| * تجدد در ایران
| |
| * روشنفکری در ایران
| |
| * روابط ایران و آمریکا
| |
| * دانشگاه استنفورد
| |
| * مؤسسه هوور
| |
| * دموکراسی در ایران
| |
| * عباس امانت
| |
| * [[یرواند آبراهامیان]]
| |
| * [[فریدون آدمیت]]
| |
|
| |
| == منابع ==
| |
|
| |
| === منابع انگلیسی ===
| |
|
| |
| * Milani, Abbas. ''Tales of Two Cities: A Persian Memoir''. Washington, D.C.: Mage Publishers, 1996.
| |
| * Milani, Abbas. ''Modernity and Its Foes in Iran''. Gardon Press, 1998.
| |
| * Milani, Abbas. ''The Persian Sphinx: Amir Abbas Hoveyda and the Riddle of the Iranian Revolution''. Washington, D.C.: Mage Publishers, 2000.
| |
| * Milani, Abbas. ''Lost Wisdom: Rethinking Persian Modernity in Iran''. Washington, D.C.: Mage Publishers, 2004.
| |
| * Milani, Abbas. ''Eminent Persians: The Men and Women Who Made Modern Iran, 1941–1979''. 2 vols. Syracuse: Syracuse University Press, 2008.
| |
| * Milani, Abbas. ''The Myth of the Great Satan: A New Look at America's Relations with Iran''. Stanford: Hoover Institution Press, 2010.
| |
| * Milani, Abbas. ''The Shah: A Political Biography of Mohammad Reza Pahlavi''. New York: Palgrave Macmillan, 2011.
| |
| * Milani, Abbas, and Larry Diamond, eds. ''Culture and Politics in Contemporary Iran: Challenging the Status Quo''. Boulder: Lynne Rienner Publishers, 2015.
| |
| * Milani, Abbas. ''A Window into Modern Iran: The Ardeshir Zahedi Papers at the Hoover Institution Library & Archives''. Stanford: Hoover Institution Press, 2019.
| |
| * Milani, Abbas, and C. Ryan Perkins, eds. ''A Scholar for Our Times: A Celebration of the Life and Work of Shahrokh Meskoob''. Washington, D.C.: Mage Publishers, 2022.
| |
| * Milani, Abbas, and Kioumars Ghereghlou. ''Shadman's Diaries: The Odyssey of a Young Cleric, 1926–1928''. Washington, D.C.: Mage Publishers, 2023.
| |
| * Milani, Abbas, and Kioumars Ghereghlou. ''Shadman's Diaries: In Pursuit of Western Civilization, 1933–1943''. Mage Publishers, 2025.
| |
| * Milani, Abbas, and Mahasti Afshar. ''Simorgh: Portraits on My Mind''. Washington, D.C.: Mage Publishers, 2025.
| |
|
| |
| === منابع برخط ===
| |
|
| |
| * Stanford University, Iranian Studies. ''Abbas Milani''.
| |
| * Stanford University, Program in International Relations. ''Abbas Milani''.
| |
| * Stanford Global Studies. ''Abbas Milani''.
| |
| * Hoover Institution. ''Abbas Milani''.
| |
| * Encyclopaedia Iranica. ''Milani, Abbas''.
| |
| * Stanford Report. ''Abbas Milani's Mission to Preserve Iranian History''.
| |
| * Stanford Magazine. ''The Iranian Optimist''.
| |
| * Abbas Milani. ''Publications''.
| |
| * Abbas Milani. ''Books''.
| |
|
| |
| == پانویس ==
| |
|
| |
| <references />
| |