وُله سوینکا: تفاوت میان نسخهها
Alireza k h (بحث | مشارکتها) صفحهای تازه حاوی «{{جعبه زندگینامه | اندازه جعبه = ۳۰۰px | عنوان = | عنوان ۲ = نمایشنامهنویس، شاعر و برنده جایزه نوبل ادبیات | نام = وُله شوینکا | تصویر = وله سوینکا.jpg | اندازه تصویر = ۲۵۰px | عنوان تصویر = وُله شوینکا، برنده نوبل ادبیات ۱۹۸۶ | زادروز = ۱۳ ژوئیه ۱۹۳۴ | زاد...» ایجاد کرد |
Alireza k h (بحث | مشارکتها) نوشتن مقاله جدید |
||
| خط ۳: | خط ۳: | ||
| عنوان = | | عنوان = | ||
| عنوان ۲ = نمایشنامهنویس، شاعر و برنده جایزه نوبل ادبیات | | عنوان ۲ = نمایشنامهنویس، شاعر و برنده جایزه نوبل ادبیات | ||
| نام = وُله | | نام = وُله سوینکا | ||
| تصویر = وله سوینکا.jpg | | تصویر = وله سوینکا.jpg | ||
| اندازه تصویر = ۲۵۰px | | اندازه تصویر = ۲۵۰px | ||
| عنوان تصویر = وُله | | عنوان تصویر = وُله سوینکا، برنده نوبل ادبیات ۱۹۸۶ | ||
| زادروز = ۱۳ ژوئیه ۱۹۳۴ | | زادروز = ۱۳ ژوئیه ۱۹۳۴ | ||
| زادگاه = آبئوکوتا، نیجریه | | زادگاه = آبئوکوتا، نیجریه | ||
| خط ۱۹: | خط ۱۹: | ||
}} | }} | ||
'''آکینواند وُله | '''آکینواند وُله سوینکا''' (به انگلیسی: '''Akinwande Oluwole Babatunde Soyinka''') (زادهٔ ۱۳ ژوئیهٔ ۱۹۳۴) نمایشنامهنویس، شاعر، نویسنده و فعال سیاسی نیجریهای است. او اولین آفریقایی سیاهپوست برندهٔ جایزهٔ نوبل ادبیات (۱۹۸۶) است. آثارش با ترکیب عناصر فرهنگی یوروبا و نقد اجتماعی-سیاسی، شهرت جهانی یافتهاند.<ref name="nobel">{{یادکرد وب|نشانی=https://www.nobelprize.org/prizes/literature/1986/soyinka/biographical/|عنوان=Wole Soyinka – Biographical|وبگاه=NobelPrize.org|تاریخ بازبینی=۲۹ ژوئن ۲۰۲۶}}</ref> | ||
== زندگی اولیه و تحصیلات == | == زندگی اولیه و تحصیلات == | ||
وُله | وُله سوینکا در ۱۳ ژوئیه ۱۹۳۴ در آبئوکوتا، نیجریه متولد شد. پدرش مدیر مدرسه و مادرش بازرگان بود. تحصیلات خود را در دانشگاه ایبادان نیجریه آغاز کرد و سپس در دانشگاه لیدز انگلستان در رشتهٔ ادبیات ادامه داد. | ||
== فعالیت ادبی == | == فعالیت ادبی == | ||
| خط ۳۳: | خط ۳۳: | ||
== دریافت جایزه نوبل ادبیات == | == دریافت جایزه نوبل ادبیات == | ||
در سال ۱۹۸۶، وُله | در سال ۱۹۸۶، وُله سوینکا جایزهٔ نوبل ادبیات را دریافت کرد. کمیتهٔ نوبل او را به دلیل «ترکیب ترکیبی فرهنگی آفریقایی با تجربهٔ غربی» و «دیدگاه شاعرانهای که زندگی را در قالب نمایش درمیآورد» ستود.<ref name="nobel" /> | ||
== میراث و فعالیتهای بینالمللی == | == میراث و فعالیتهای بینالمللی == | ||
سوینکا نماد روشنفکر مبارز آفریقایی است. او زندان، تبعید و تهدید به مرگ را تحمل کرد اما هرگز از انتقاد از استبداد، فساد و نقض حقوق بشر دست نکشید. او همچنان از جنبشهای دموکراسیخواهانه در آفریقا و جهان حمایت میکند. | |||
=== حمایت از مقاومت ایران === | === حمایت از مقاومت ایران === | ||
وُله | وُله سوینکا از حامیان جنبشهای آزادیخواهی در سطح جهانی است و در نامهها و بیانیههای مهم زیر را امضا کرده است: | ||
* امضاکنندهٔ نامهٔ ۷۵ برندهٔ نوبل (ژوئن ۲۰۲۳) | * امضاکنندهٔ نامهٔ ۷۵ برندهٔ نوبل (ژوئن ۲۰۲۳) | ||
* امضاکنندهٔ بیانیهٔ ۱۱۳ برندهٔ نوبل (ژانویه ۲۰۲۶) در حمایت از مقاومت ایران. | * امضاکنندهٔ بیانیهٔ ۱۱۳ برندهٔ نوبل (ژانویه ۲۰۲۶) در حمایت از مقاومت ایران. | ||
== منابع == | == منابع == | ||
نسخهٔ کنونی تا ۲۹ ژوئن ۲۰۲۶، ساعت ۰۹:۱۵
آکینواند وُله سوینکا (به انگلیسی: Akinwande Oluwole Babatunde Soyinka) (زادهٔ ۱۳ ژوئیهٔ ۱۹۳۴) نمایشنامهنویس، شاعر، نویسنده و فعال سیاسی نیجریهای است. او اولین آفریقایی سیاهپوست برندهٔ جایزهٔ نوبل ادبیات (۱۹۸۶) است. آثارش با ترکیب عناصر فرهنگی یوروبا و نقد اجتماعی-سیاسی، شهرت جهانی یافتهاند.[۱]
زندگی اولیه و تحصیلات
وُله سوینکا در ۱۳ ژوئیه ۱۹۳۴ در آبئوکوتا، نیجریه متولد شد. پدرش مدیر مدرسه و مادرش بازرگان بود. تحصیلات خود را در دانشگاه ایبادان نیجریه آغاز کرد و سپس در دانشگاه لیدز انگلستان در رشتهٔ ادبیات ادامه داد.
فعالیت ادبی
از اواخر دههٔ ۱۹۵۰ نمایشنامهنویسی را آغاز کرد. آثار مشهوری مانند «شیر و جواهر» و «مرگ و سوارکار پادشاه» از مهمترین نمایشنامههای او هستند که در آنها فرهنگ آفریقایی با مسائل مدرن درهم آمیخته شده است.
فعالیت سیاسی و زندان
در جنگ داخلی نیجریه (جنگ بیافرا، ۱۹۶۷–۱۹۷۰) تلاش کرد میانجیگری صلح کند، اما به مدت ۲۲ ماه بدون محاکمه در سلول انفرادی زندانی شد. تجربهٔ زندان را در کتاب زندگینامهای «مردی مُرد» بهتفصیل روایت کرده است.
در دههٔ ۱۹۹۰ علیه دیکتاتوری نظامی ژنرال سانی آباچا مبارزه کرد و پس از صدور حکم اعدام غیابی، به تبعید رفت. پس از بازگشت دموکراسی به نیجریه، به وطن بازگشت.
دریافت جایزه نوبل ادبیات
در سال ۱۹۸۶، وُله سوینکا جایزهٔ نوبل ادبیات را دریافت کرد. کمیتهٔ نوبل او را به دلیل «ترکیب ترکیبی فرهنگی آفریقایی با تجربهٔ غربی» و «دیدگاه شاعرانهای که زندگی را در قالب نمایش درمیآورد» ستود.[۱]
میراث و فعالیتهای بینالمللی
سوینکا نماد روشنفکر مبارز آفریقایی است. او زندان، تبعید و تهدید به مرگ را تحمل کرد اما هرگز از انتقاد از استبداد، فساد و نقض حقوق بشر دست نکشید. او همچنان از جنبشهای دموکراسیخواهانه در آفریقا و جهان حمایت میکند.
حمایت از مقاومت ایران
وُله سوینکا از حامیان جنبشهای آزادیخواهی در سطح جهانی است و در نامهها و بیانیههای مهم زیر را امضا کرده است:
- امضاکنندهٔ نامهٔ ۷۵ برندهٔ نوبل (ژوئن ۲۰۲۳)
- امضاکنندهٔ بیانیهٔ ۱۱۳ برندهٔ نوبل (ژانویه ۲۰۲۶) در حمایت از مقاومت ایران.
منابع
- ↑ ۱٫۰ ۱٫۱ «Wole Soyinka – Biographical». بازبینیشده در ۲۹ ژوئن ۲۰۲۶.