نمایش مبدأ برای کاربر:Sayfe/صفحه تمرین- بسیج

'''بسیج''' یک ارگان سراسری در ایران است که توسط رهبر انقلاب، آیت‌الله خمینی، تشکیل شد. این ارگان زیرمجموعه‌ای از سپاه پاسداران است. هرچند وظایف دقیق و تعداد اعضای بسیج مشخص نیست، اما می‌توان آن را به سه گروه تقسیم کرد: بسیجیان عادی، بسیجیان فعال و بسیجیان ویژه. بسیجیان ویژه نیروهای نظامی هستند و تحت فرماندهی رهبری قرار دارند. بسیجیان فعال در پایگاه‌های بسیج حضور دارند و در برخی موارد مسلح می‌شوند. همچنین، بسیجیان عادی افراد گسترده‌ای هستند که ممکن است به بسیج و حتی جمهوری اسلامی اعتقاد چندانی نداشته باشند ولی به دلایل مختلف در بسیج ثبت‌نام کرده‌اند. 

بسیجیان ویژه نیروهای نظامی هستند و در کنار سپاه پاسداران فعالیت می‌کنند. این ارگان قدرت نظامی دارد و برخی اعضای برجسته سپاه پاسداران در آن عضو هستند. اما استفاده از کودکان در بسیج و نیروهای شبه نظامی به خلاف کنوانسیون حقوق کودک است و به عنوان یک شکل از خشونت علیه کودکان محسوب می‌شود. استفاده از بسیجیان زیر ۱۸ سال و شرکت آنها در تظاهرات و سرکوب خیابانی نیز مغایر با کنوانسیون حقوق کودک و یک شکل دیگر از خشونت علیه کودکان است.

بسیج در ایران در طول حکومت جمهوری اسلامی توسعه یافته است و در برخی موارد افراد زیر ۱۸ سال نیز در آن شرکت می‌کنند. این مورد با کنوانسیون حقوق کودک در تناقض است و استفاده از کودکان در فعالیت‌های خشونت‌آمیز را نشان می‌دهد. بسیج دانش‌آموزی نیز با کنوانسیون‌های حقوق کودک در تضاد است و می‌تواند خشونت‌ورزی و سوءاستفاده سیاسی از جوانان را تقویت کند. در سال‌های اخیر، نیروهای بسیج در ایران در برخی اغتشاشات با معترضان درگیر شده‌اند.

سازمان قدرتمند قرارگاه ثارالله از نیروهای بسیج برای سرکوب مردم استفاده می‌کند. این نیروها با آموزش‌های مختلف برای سرکوب آماده می‌شوند و اکثراً جوانانی هستند که در پایگاه‌های کوچک بسیج تحصیل می‌کنند. آنها با استفاده از گازهای مختلف و تجهیزات دیگر مردم را سرکوب می‌کنند. با این حال، زمانی که مردم سنگ‌زنی را آغاز می‌کنند، بسیجی‌ها دچار مشکل می‌شوند. بسیج در تهران تحت نظارت سپاه قرار دارد و سپس در نواحی و پایگاه‌های مختلف فعالیت می‌کند.

== چگونگی شکل‌گیری بسیج ==
بسیج به‌عنوان یک ارگان سراسری در ایران تشکیل شد. در سال ۱۳۵۸[[روح‌الله خمینی]] فرمان تشکیل این نیرو را صادر نمود؛ سازمان بسیج زیرمجموعه‌ای از [[سپاه پاسداران]] شد 

اما به علت مشخص نبودن وظایف و در دست نبودن آمار دقیقی از تعداد اعضای بسیج، هنوز برای اعضا و مسئولان آن هویت مشخصی تعریف نشده است.

به اعتقاد حسین باستانی - یکی از کارگزاران حکومتی آمار دقیقی از اعضای [[بسیج مردمی عراق|بسیج]] در دست نیست، به گفته وی ارگان بسیج شامل ۳ گروه بسیجیان عادی، بسیجیان فعال و بسیجیان ویژه هستند. 

وی بسیجیان ویژه را نیروهای مسلح بسیج عنوان می‌کند. فرماندهی بسیج توسط [[علی خامنه‌ای]] تعیین می‌شود. این ارگان در حال حاضر توسط محمدرضا نقدی فرماندهی می‌شود. باستانی بر این باور است که بسیج‌های عادی از طیف گسترده‌ای از افراد تشکیل شده که ممکن است به بسیج یا حتی [[رژیم ولایت فقیه|جمهوری اسلامی]] اعتقاد چندانی نداشته باشند و فقط با هدف کسب اعتبار در بسیج نام‌نویسی کرده‌اند. 

بسیجی‌های فعال شاخه‌ی دوم را تشکیل می‌دهند. حضور آنها در پایگاه‌های بسیج الزامی است و در برخی موارد به آنها اسلحه داده می‌شود. این گروه از دی‌ماه ۱۳۷۰ فعالیت خودش را به صورت رسمی شروع کرد و با حمایت و کمک مستقیم سپاه شکل گرفت. محمد باقر ذوالقدر معروف‌ترین عضو این ارگان نفر شماره ۲ سپاه پاسداران است.

افراد دیگری نیز در محافظت اطلاعات نیروهای انتظامی نقش داشتند. آنها نیروهای تندرو را شناسایی، آموزش می‌دادند و جلسات توجیهی برگزار می‌کردند تا به تدریج به انجام عملیات خشونت‌آمیز در خیابان‌ها بپردازند.اما گروه سوم، بسیجیان ویژه، نیروهای نظامی یا به‌عبارتی شبه نظامی هستند. آنها در کنار سپاه پاسداران، درجات نظامی دارند. به عنوان مثال، حسن فیروزآبادی، رئیس ستاد نیروهای مسلح ایران، سرلشکر بسیجی است.

مردم با جسارت اعتراض و تظاهرات می‌کنند، اگر چه نیروهای سرکوبگر بسیار خشن عمل کرده و مردم را ترسانده و شکنجه کرده‌اند، اما هنوز تلاش می‌کنند تا به وقوع اتفاقاتی مانند حادثه [[۱۷ شهریور|۱۷ شهریور سال ۱۳۵۷]] که نیروی نظامی بسیاری از مردم را در خیابان‌ها کُشت، نیفتند..<ref>[https://www.dw.com/fa-ir/%D8%A8%D8%B3%D9%8A%D8%AC-%D8%B1%D8%A7-%D8%A8%D9%87%D8%AA%D8%B1-%D8%A8%D8%B4%D9%86%D8%A7%D8%B3%D9%8A%D9%85/a-5146428 بسیج را بهتر بشناسیم - دویچه وله]</ref>

کنوانسیون بین‌المللی حقوق کودک ممنوعیت عضویت افراد زیر ۱۸ سال در نهادهای نظامی و شبه‌نظامی را تصریح کرده است. با این حال، در ایران بیش از چهار و نیم میلیون دانش‌آموز عضو بسیج هستند. علی طایفی، جامعه‌شناس، این امر را به عنوان سوءاستفاده از کودکان می‌بیند.

در سال ۱۳۵۸، خمینی دستور تشکیل نهادی به نام "بسیج مستضعفین" را صادر کرد. این نهاد در مساجد، ادارات، دانشگاه‌ها و مدارس پایگاه‌هایی تشکیل داد. در طول [[جنگ ایران و عراق|جنگ ایران]] و عراق، بسیج مستضعفین زیرنظارت سپاه پاسداران قرار گرفت و به یک واحد شبه نظامی تبدیل شد.

بیش از ۵۵۰ هزار دانش‌آموز از طریق این نهاد به جبهه‌های جنگ اعزام شدند، و بیش از ۳۶ هزار نفر از آنها کشته یا مفقود شدند و بیش از ۲۸۵۳ نفر معلول و ۲۴۳۳ نفر نیز اسیر شدند.

استفاده از کودکان در جنگ و شرکت آنها در بسیج، با  کنوانسیون حقوق کودک در تضاد است و به‌عنوان یک شکل از خشونت علیه کودکان محسوب می‌شود.

جامعه‌شناس علی طایفی نیز استفاده از افراد زیر ۱۸ سال در بسیج و استفاده از آنها برای سرکوب تظاهرات خیابانی را نیز مغایر با کنوانسیون حقوق کودک و یک شکل دیگر از خشونت علیه کودکان می‌داند.<ref name=":0" />

== جامعه شناس مقیم سوئد ==
در طول سال‌های حکومت جمهوری اسلامی در ایران، نهاد بسیج توسعه یافته است و در برخی موارد افراد زیر ۱۸ سال نیز در آن شرکت می‌کنند. این امر با توجیه‌های ایدئولوژیک و سیاسی انجام می‌شود. اگرچه در بسیج و نیروهای داوطلب نظامی در برخی کشورهای دیگر نیز از نیروهای زیر ۱۸ سال برای کمک به مناطق جنگ‌زده استفاده می‌شود، اما براساس کنوانسیون حقوق کودک، سوءاستفاده از کودکان در جنگ و خشونت علیه آنها ممنوع است. ایران نیز عضو این کنوانسیون است و باید اجرای آن را رعایت کند. این کنوانسیون اجازه استفاده و مشارکت کودکان در فعالیت‌های خشونت‌آمیز را نمی‌دهد و دولتها ملزم به رعایت این مفاد هستند. اما در حالی که در دولت جمهوری اسلامی ایران، از بسیج دانش‌آموزی و بسیج داوطلبانه استفاده می‌شود، این امر با کنوانسیون حقوق کودک در تناقض است و خشونت علیه کودکان را نشان می‌دهد.

به‌طور کلی بسیج دانش‌آموزی می‌تواند در تضاد با کنوانسیون‌های بین‌المللی باشد. این نهاد در ایران در حوزهٔ آموزش و فرهنگ‌سازی فعالیت می‌کند و برنامه‌های آموزشی نظامی را برای دانش‌آموزان اجرا می‌کند. این شامل آموزش‌هایی است که کودکان و نوجوانان را با استفاده از اسلحه، تیراندازی و فعالیت‌های نظامی آشنا می‌کند. این مسئله می‌تواند با کنوانسیون‌های حقوق کودک و دیگر توافقات بین‌المللی در زمینهٔ حقوق کودک در تضاد باشد.

بیش از ۴.۶ میلیون دانش‌آموز عضو بسیج دانش‌آموزی هستند و این نهاد به صورت گسترده در مدارس و مقاطع تحصیلی مختلف وجود دارد. این آموزش‌ها می‌توانند خشونت‌ورزی و ارعاب را تقویت کنند و سوءاستفاده سیاسی از جوانان به حساب بیایند. <ref name=":0">[https://www.dw.com/fa-ir/%D8%A8%D8%B3%DB%8C%D8%AC-%D8%AF%D8%A7%D9%86%D8%B4%D8%A2%D9%85%D9%88%D8%B2%DB%8C-%D8%B1%D9%88%D8%A7%D8%AC-%D8%AE%D8%B4%D9%88%D9%86%D8%AA-%D8%A8%DB%8C%D9%86-%DA%A9%D9%88%D8%AF%DA%A9%D8%A7%D9%86/a-4718243 بسیج دانش‌آموزی؛ رواج خشونت بین کودکان- دویچه وله]</ref>

=== شاخص‌های بسیج از نظر علم الهدی ===
احمد علم‌الهدی، امام جمعه مشهد، اظهار کرد که بسیاری از جوانانی که به دلیل فقر و محرومیت به عمل‌های شرورانه می‌پرداختند، از طریق فعالیت‌های فرهنگی به سازمان بسیج پیوستند و از وقوع اغتشاشات جلوگیری کردند. این اظهارات نشان می‌دهد که برخی از نیروهای بسیج و لباس شخصی در ایران در سال‌های اخیر به شدت با معترضان درگیر شده‌اند.<ref>[https://archive.ph/20201018171608/https://www.radiofarda.com/a/30882273.html علم‌الهدی:‌ بسیاری از اوباش بسیجی شدند- رادیو فردا]</ref> 

== ساز و کارهای بسیج برای سرکوب ==
قرارگاه ثارالله به‌عنوان یک قرارگاه قدرتمند، برای سرکوب مردم از نیروهای بسیج استفاده می‌کند. نیروهای بسیجی با آموزش‌های مختلفی برای سرکوب آماده شده‌اند، این آموزش‌ها عمدتاً در پایگاه‌های کوچک بسیج انجام می‌شود و افراد آموزش‌دیده در این پایگاه‌ها، بیشتر جوانانی هستند که تعطیلات تابستان را در بسیج محله می‌گذرانند. این نیروها اغلب از مناطق پایین شهر تهران، بخصوص جنوب غربی آن، تشکیل شده‌اند. سرکوب مردم با استفاده از گاز فلفل، گاز اشک‌آور و تجهیزات دیگر به‌نسبت آسان است، اما وقتی مردم به سنگ‌زنی مشغول شوند، بسیجی‌ها دچار مشکل می‌شوند.

نیروهای سرکوبگر بسیجی در نواحی، حوزه‌ها و پایگاه‌های بسیج تجهیز می‌شوند. بسیج تحت نظارت سپاه موسوم به محمد رسول‌الله در تهران بزرگ فعالیت می‌کند و فرمانده آن عبدالله عراقی است. سپس فعالیت بسیج در نواحی، حوزه‌ها و پایگاه‌ها انجام می‌شود.<ref>[http://www.iran-chabar.de/article.jsp?essayId=22369 چگونگی شکل‌گیری ارگان سرکوبگر بسیج- سایت اخبار روز]</ref>

== منابع ==